Morgunblaðið - 03.12.1995, Blaðsíða 44

44 D SUNNUDAGUR 3. DESEMBER 1995
MORGUNBLAÐIÐ
•EGGJALAUSAR
UPPSKRIFTIR
OFNÆMI er nokkuð sem æ fleiri
verða að lifa með. Oft er hægt
að fjarlægja orsök vandans úr
umhverfi þess ofnæmissjúka en
stundum er það afar erfitt. Les-
andi Morgunblaðisis hafði sam-
band og sagði frá því að barnung
dóttir hans væri með ofnæmi
fyrir eggjum. Svo var fjölskyld-
unni boðið til fermingarveislu þar
sem borð svignuðu undan dýr-
indis kökum og tertum - en allar
innihéldu þær egg!
Uppskriftirnar sem hér birtast
fengum við hjá Leiðbeiningastöð
heimilanna og vonum við að þeir
sem ekki geta borðað egg finni
hér eitthvað við sitt hæfi og
smekk.
Svampbotnar án
eggja I
________4 dl hveiti___
2 msk. kartöflumjól
'A tsk. salt
2 dlsykur
3 tsk. lyftiduft
1 dl bráðið smjör
2 dl mjólk
300 g sykur
2 msk. vanillusykur
1 'A msk. lyftiduft
180 g bráðið smjör
2 dl vatn
1 'A dl mjólk
2'A tsk. Ivftiduft
1 'A dl svkur
1 'A dl mjálk
50 g smjörlíki
4 epli
'A msk. kanill
2 msk. sykur
1. Blandið saman öllum þurr-
efnunum.
2. Bræðið smjörið og blandið
því í mjólkina og vætið í með því.
3. Hellið deiginu í smurt mót.
Flysjið eplin, skerið kjarnhúsið
úr og skerið eplin í báta og legg-
ið ofan á deigið í mótinu, stráið
kanilsykri yfir.
4. Bakið kökuna við ca 200°C
í ca. 30-35 mín.
5. Berið kökuna fram með
þeyttum rjóma og jafnvel góðri
sultu.
Avaxtakryddkökur
50 g mjólkurlaust smjörlíki
100 g möluð hýðishrísgrjón
75 g rifið epli
40 g sykur
40 g þurrkaðir óvextir
1. Blandið saman öllum þurr-
efnunum f skál og vætið í með
bræddu smjöri og mjólk, hrærið
vel saman.
2. Hellið deiginu í vel smurt
mót (ca. 24 sm) Bakið kökuna
við 170-180°C í 25-30 mín.
mmmmmmmmmmmmmmmmmmmsmsm
Svampbotnar án
eggja II
450 g hveiti
■ I | 11u WSSM 'A tsk. brúnkökukrydd
Súkkulaóikaka án eggja 4'A dl hveiti Smjörlíki og mjöli blandað saman. Hinu bættu út í. Bakað sem smákökur á plötu við 230°C í 20-25 mín.
3 dlsykur
3 msk. kakó
Flatbaka
3 tsk. lyftiduft
2 tsk. vanilludropar 25 g mjólkurlaust smjörlíki
1 dl mjólk 50 g möluð hýðishrísgrjón (eða
1 dl bráðið smjörlíki hrísmjöl)
1 dl sjóðandi vatn 40 g rifið epli
1. Blandið saman öllum þurr- efnunum og vætið með bræddu smjörlfkinu, mjólkinni og sjóðandi 4 sveppir í sneiðum
2 sneiðar beikon
1 tómatur
vatni. olía
2. Hellið deiginu í vel smurt mót eða litla ofnskúffu. 3. Bakið kökuna við 175°C í ca. 30 mín. salt, pipar
Smjörlíki, mjöli og eplum blandað saman. Flatt út í köku. Penslað með olíu. Fyllingin sett á og bakað á plötu við 220°C í 20 mín.
m
„Muffins"
160 g hveiti 7' '
Kex
130 g sykur
1 'A tsk. lyftiduft 40 g bóghveitimjöl
2 dl mjólk 25 g möluð hýðishrísgrjón
'A dl smjör 25 g sykur
1. Blandið þurrefnunum í skál.
Bræðið smjörið í mjólk og vatni
og vætið í þurrefnunum með
þessu.
2. Hellið deiginu í smurt mót.
3. Bakið botninn við ca. 180°C
í ca. 30 mín.
Svampbotnana má svo leggja
saman með ávöxtum eða kremi
og skreyta eins og venjulegar
rjómatertur.
Eplakaka án eggja
3 dl hveiti
1 -2 tsk. vanilludropar
1. Bræðið smjörlíkið og bland-
ið síðan öllu saman og hrærið
eins lítið og hægt er.
2. Látið deigið í vel smurð
smámót og bakið kökurnar við
225°C í 10-15 mín.
3. Það getur verið gott til til-
breytingar að blanda kakó í deig-
ið. Það má skreyta muffinskök-
urnar með flórsykurbráð eða
skrautsykri.
Uppskriftir án hveitis,
eggja og mjólkur
Appelsínubollur
15 g sojamjöl
________25 g sykur___________
______'A tsk. pektin_____
20 g kartöflumjöl
50 g möluð
hýðishrísgrjón_____
15 g bóghveitimjöl
15 g malaðar möndlur______
1 msk. lyftiduft (ón hveitis)
5 msk. appelsínusafi
2 msk. olía
hýði af 1 appelsínu
Öllu er blandað saman. Bakað
í muffinsformum (6 stk.) við
200°C í 15 mín. Bollurnar harðna
fljótt við geymslu.
15 g sojamjöl
25 g mjólkurlaust smjörlíki
vatn
örlítill negull
Möluð hrísgrjón til að strá á
borðið.
Allt nema vatnið er hnoðað
saman. Bleytt í með vatni þar til
fæst hæfileg áferð til að fletja
deigið út og skera út kökur. Gat-
aðar með gafli. Bakað við 170°C
í 10-12 mín. Tekið af plötunni á
meðan kexið er heitt.
FALLEGRI kaka en þessi hér er
vandfundin og leyndarmálið felst
einfaldlega í því að þekja möndlu-
köku eða aðra einfalda og góða
köku með blöðum af kryddjurtum
og krónublöðum blóma, sem
mega auðvitað ekki vera eitruð.
Blöðin má festa með örlitlu mat-
arlími. Fallegt er að hafa mintu-
lauf, krónublöð af rósum og
stjúpum og stilka af blómstrandi
mímósugrein.
Gullhars hf
Suðurlandsbraut 6
Símar: 588-1777
&: 893-4438
Opið alla daga 10 - 21
40 ára
reynsla í USA
í sínu rétta umhverfi.
Elizabeth Pine
0,9m kr 4.990
1,2m kr 5.300
1,5m kr 5.990
1,8m kr 7.990
Blue fíidge Fir Canadian Pine
1,2m kr 4.990
1,5m kr 5.990
1,8m kr 7.990
2,1m kr 9.990
1,35m
1,80m
kr 4.800
kr 5.990
Grenitré hafa tilfinningar eins og önnur tré, leifum þeim að lifa
Amerísk
Gervijólatré
öérstaklega faUeg
Alvöru gervijólatré frá
Puelo Tree sem er
elsti & stærsti
framleiðandi gervijólatrjáa í
Bandaríkjunum.
Siðurinn er talinn hafa borist hing-
að til lands skömmu fyrir síðustu
aldamót en fyrsta jólakortið í heim-
inum var teiknað í Englandi árið
1843, fyrir eitt hundrað fimmtíu
og tveimur árum.
Jólasveinar
JÓLASVEINAR eru vættir sem
tengjast jólum í íslenskri þjóðtrú.
Þeirra er fyrst getið í rituðum heim-
ildum á 17. öld og voru þá taldir
tröll og barnafælur, synir Grýlu og
Leppalúða. Á 19. öld voru jóla-
sveinarnir ýmist taldir níu eða
þrettán, illviljaðir, hrekkjóttir og
þjófóttir. Þeir voru sagðir vera
stórir, Ijótir og luralegir vexti,
klæddir röndóttum fötum með
gráa húfu á höfði og gráan poka
á baki. Mörg jólasveinanöfn eru til
frá 19. öld en þeirra þekktust eru
Stekkjastaur, Giljagaur, Stúfur,
Þvörusleikir, Pottasleikir, Aska-
sleikir, Faldafeykir, Skyrgámur,
Bjúgnakrækir, Gluggagægir,
Gáttaþefur, Ketkrókur og Kerta-
sníkir. Um síðustu aldamót ímynd-
aði fólk sér jólasveinana í gömlum
íslenskum bændafötum en á þess-
ari öld hafa þeir fengið æ meiri
svip af heilögum Nikulási og tóku
þeir þá að færa börnum gjafir.
Jólatré
ELSTU heimildir um jólatré eru frá
Suður-Þýskalandi á 16. öld. Norð-
urlandabúar fóru að setja upp jóla-
tré um 1800. Siðurinn að skreyta
jólatré barst til íslands um 1850
en varð ekki almennur fyrr en eftir
1900. Erfitt var að útvega barrtré
á íslandi og því voru þau smíðuð
úr viði og skreytt með sortulyngi,
beitilyngi eða eini. Innflutt barrtré
urðu almenn hér eftir 1940.
ALLIR íslendingar þekkja jólakött-
inn ýmist af afspurn eða eigin raun
en sagt er að þeir sem ekki fá
nýja flík á jólum fari í köttinn eða
klæði hann. Jólakattarins var fyrst
getið í munnmælum á seinni hluta
19. aldar. Hann virðist hafa borist
hingað til lands frá Noregi en þar
í landi óttast menn jólageitina ef
þeir fá ekki nýja flík.
Jólahafur
JÓLAHAFURINN þekkjum við í
formi jólaskrauts úr hálmi. Fyrr á
tímum var hann hins vegar dulbú-
inn maður með hafurhorn á höfði
sem tók þátt í leikjum á jólum. Lík-
lega var sá siður þáttur í heiðinni
frjósemisdýrkun.
Jófakort
FLESTIR íslendingar senda kort til
vina og ættingja með ósk um gleði-
leg jól og farsæld á komandi ári.
Jólaköttur