Morgunblaðið - 02.04.2000, Blaðsíða 2

2 SUNNUDAGUR 2. APRÍL 2000
MORGUNBLAÐIÐ
FRÉTTIR
Falsað mál-
verk eignað
Jóhannesi
Kjarval
FIMM málverk, sem talin eru föls-
uð, hafa komið í lcitirnar í kjölfar
umíjöllunar Morgimblaðsins um
málverkafalsanir á sunnudaginn,
þar á meðal myndin Við bæjarlæk-
inn, sem merkt er Jóhannesi Kjar-
val. Sigurður K. Sigurðsson, sem
keypti myndina fyrir fímm árum,
leitaði álits Ólafs Inga Jónssonar
forvarðar á myndinni í kjölfar
þeirra umræðna sem verið hafa
undanfarin misseri um málverka-
falsanir.
„Þetta kom mér ekkert sérstak-
lega á óvart með tilliti til umræð-
unnar. Það hvarflaði náttúrulega
ckki að mér að myndin væri fölsuð
þegar ég keypti hana. Það er allt-
af skítt að láta ljúga að sér og
svíkja sig en stundum verður bara
að bíta í það súra epli. Ég þekki
ekkert inn á málverk og treysti
því að þarna væri alvörufyrirtæki
að halda uppboð og þetta væri í
lagi,“ segir Sigurður.
Ólafur Ingi Jónsson forvörður
segir að um tvenns konar falsanir
sé yfírleitt að ræða hérlendis.
Annars vegar eru verk máluð frá
grunni á nýjan pappír eða máluð
yfír eldri verk annarra höfunda
sem hafa stundum verið slfpuð
niður. Þá hafa fangamörk á verk-
um annarra höfunda verið þurrk-
uð út og nafn höfundar sem verkið
er eignað málað inn á.
Ólafur Ingi segir að það hafí
tckið jafnskamman tíma að sjá að
verkið Við bæjarlækinn er falsað
og það tekur að bera fram orðið.
Verkið var boðið upp hjá Gallern
Borg í Reykjavík og síðar selt á
Akureyri af sama fyrirtæki. Ólaf-
ur Ingi segir að sérfræðingur fyr-
irtækisins hefði átt að þekkja fyr-
irmyndina sem ber allt annað nafn
en falsaða verkið, eða Syngjandi
vor. Mismunur heitanna gæti fal-
ist í því að bakgrunnur falsaða
verksins er annar en bakgrunnur
fyrirmyndarinnar.
Málað á innan við hálftima
Upprunalega verkið er olíuverk
og er eitt af öndvegisverkum
Kjaivalsstaða. Fölsunin er máluð
með bleki. Ólafur Ingi telur að
verkið hafi verið málað á innan
við hálftíma. Verkið var slegið
hæstbjóðanda í Reykjavík á 85
þúsund krónur. Hann segir að
þegar verkin eru borin saman sé
útilokað að um sama málara sé að
ræða.
Mörg önnur verk sem nú eru til
kærumeðferðar hafa verið unnin á
sams konar pappi'r og myndin í
bæjarhlaðinu er máluð á. Þar á
meðal eru skissur af frægum mál-
verkum eftir Kjarval sem heita
Reginsund og A hulduströndum.
Af sama uppboði eru til kæru-
meðferðar a.m.k. 8 önnur verk,
sögð eftir 6 aðra listamenn.
Morgunblaðið/Golli
Syngjandi vor, olíumálverk eftir Jóhannes Kjarval frá 1939, er talið
vera fyrirmynd falsaða verksins.
i- í 9 ffil j
i ■ VHn |«JI! wiyi
Við bæjarlækinn, mynd sem seld var á uppboði Gallerís Borgar sem
Kjarvalsverk. Enginn vafi þykir lcika á því að um fölsun er að ræða.
Dró norsk-
an selfang-
ara til
Akureyrar
VARÐSKIPIÐ Týr kom til hafnar á
Akureyri aðfaranótt laugardags með
norska selfangarann Polarboy í
dragi. Bilun hafði orðið í vél Polar-
boy norður í höfum og óskaði áhöfn
hans eftir aðstoð Landhelgisgæsl-
unnar. Gert verður við skipið á Ak-
ureyri en ekki er ljóst hversu langan
tíma viðgerðimar munu taka.
Halldór Nellett, yfinnaður gæslu-
framkvæmda hjá Landhelgisgæsl-
unni, sagði í samtali við Morgunblað-
ið að Polarboy hefði óskað aðstoðar
eftir að bilun varð í skipinu inni í ísn-
um, við ísröndina, um 60 sjómílur frá
Kap Coster á Grænlandi, eða rétt
innan miðlínu íslands og Grænlands.
Var ákveðið að senda Tý á vettvang.
Polarboy var í slagtogi með öðrum
norskum selfangara, Polarfangst, og
hafði síðarnefnda skipið dregið Pol-
arboy út úr meginísnum er Týr tók
við.
---------------
Fundað um
orku og stóriðju
á Egilsstöðum
IÐNAÐARRÁÐUNEYTIÐ og
Samband sveitarfélaga í Austur-
landskjördæmi standa fyrir opnum
kynningarfundi um stöðu orku- og
stóriðjumála á Austurlandi í íþrótta-
húsinu á Egilsstöðum í kvöld.
Smári Geirsson, formaður SSA,
setur fundinn en síðan tala Valgerð-
ur Sverrisdóttir iðnaðarráðherra,
Helgi Bjarnason, skrifstofustjóri íj
iðnaðaiTáðuneytinu, Geir A. Gunn-
laugsson, stjórnarformaður Reyðar-
áls hf., og Halldór Ásgrímsson utan-
ríkisráðherra. Fundurinn er opinn
öllum og hefst kl. 20.
Bflainnflutningar og notkun í ár
Tekjur ríkissjóðs
um 28 milljarðar
ÞJÓÐHAGSSTOFNUN áætlar að
tekjur ríkissjóðs af bílainnflutningi
og notkun, þ.m.t. skattar af elds-
neyti, þungaskattur og fleira, verði á
árinu um 28 milljarðar króna. Þar af
vegi bílakaup landsmanna 37% af
heildartekjunum en notkunin 63%.
Þetta kom fram í máli Þórðar
Friðjónssonar, forstjóra Þjóðhags-
stofnunar, á aðalfundi Bílgreina-
sambandsins sem haldinn var í gær.
Þórður sagði að gert væri ráð fyrir
hægari hagvexti, en þó mjög viðun-
andi, á árinu. Þjóðhagsstofnun spáir
10% samdrætti í bílasölu á þessu ári
og 15-20% samdrætti á næstu árum.
Á síðasta ári voru fluttir inn að
jafnaði 1.500 fólksbílar á mánuði sem
er um þrisvar sinnum meira en flutt
var inn árið 1994. Þá kom fram í máli
Þórðar að bílaeign íslendinga væri
með því mesta í heimi, eða 543 bílar á
hveija 1.000 íbúa, sem jafngildir því
að 1,7 einstaklingar séu um hvem bíl.
Fólksflutningar til höfuðborgarsvæðisins í fyrra
Fjölgaði um eina
fj ölskyldu á dag
Fleiri fluttu frá
höfuðborgar-
svæðinu en til
þess á síðasta
Bensínlítr-
inn hækk-
aði um 2
krónur
BENSÍNLÍTRINN hækkaði um
tvær krónur hjá olíufélögunum í
gær og kostar litri af 95 oktana
bensíni 91,90 kr. og 98 oktana bens-
íni 96,60 kr. á bensínsstöðvum
ESSO, Olís og Skeljungs.
Þessi hækkun er nokkru minni en
jafnvel hafði verið gert ráð fyrir og
sagði Geir Magnússon, forstjóri
ESSO, að ef miðað hefði verið við
heimsmarkaðsverð hefði í raun
þurft að hækka bensínlítrann um
2,60 kr. Menn hefðu hins vegar
ákveðið að fara ekki alla leið í hækk-
unum í þeirri von að bensínverð færi
senn lækkandi á heimsmarkaði.
Slasað-
ist í bíl-
veltu í
• •
Oxnadal
BÍLL fór út af og valt í Öxna-
dal um klukkan 12.30 í gær.
Bílstjórinn var einn í bílnum
og er talinn alvarlega slasað-
ur. Hann var með meðvitund
þegar sjúkraflutningamenn
og lögreglu bar að.
Tveir sjúkrabílar ásamt
tækjabíl Slökkviliðs Akur-
eyrar voru sendir á vett-
vang og tók töluverðan tíma
að ná manninum út úr bíln-
um. Bílstjórinn var fluttur á
Fjórðungssjúkrahúsið á Ak-
ureyri.
síðasta árs
EIN fjölskylda fluttist á dag af
landsbyggðinni á höfuðborgarsvæð-
ið á síðasta ári ef miðað er við að
vísitölufjölskyldan sé 3,5 manns. Sú
athyglisverða þróun varð hins vegar
árið 1999 að síðustu þrjá mánuði
ársins snerist þróunin við og fluttu
fleiri frá höfuðborgarsvæðinu en til
þess. Eru uppi tilgátur um að það
megi rekja til dýrs húsnæðis.
Guðmundur Guðmundsson, ráð-
gjafl hjá Byggðastofnun, segir að á
síðasta ári hafí 1.320 einstaklingum
fleiri flutt til höfuðborgarsvæðisins
en frá því. Mismunurinn hafi á síð-
asta ári verið mun minni en árin á
undan þegar hann hafi verið 1.800
manns og farið upp í um 1.850.
Fólki ofviða að flytja til
höfuðborgarsvæðisins?
Guðmundur segir að Byggða-
stofnun hafl ekki yfirlit yfir flutn-
inga fjölskyldna sem slíkra en miðað
við stærð vísitölufjölskyldunnar er
það ein fjölskylda á dag.
Hann segir að tölur yfir flutninga
hafi verið álíka fyrir hvern ársfjórð-
ung undanfarið, en síðustu þrjá
mánuði ársins 1999 urðu mjög skörp
skil og fluttu þá fleiri frá höfuðborg-
arsvæðinu en til þess. í lok septem-
ber 1999 var tala einstaklinga, sem
höfðu flutt til höfuðborgarsvæðisins
umfram þá, sem fluttu út á lands-
byggðina, komin upp í 1.360, en í
árslok vai- hún 1.320. í þessum töl-
um eru aðeins flutningar milli lands-
hluta, en ekki til landsins erlendis
frá.
Að sögn Guðmundar er ekki hægt
að fullyrða um ástæður þessarar
breytingar í lok síðasta árs, en kom-
ið hafi fram tilgátur um að gríðar-
legar hækkanir á kostnaði við hús-
næði á höfuðborgarsvæðinu séu
farnar að vega þyngra en áður og
það sé hreinlega orðið fólki ofviða að
setja sig þar niður.
A sama tíma séu að verða tilflutn-
ingar á stærra svæði í kringum höf-
uðborgina. Þetta svæði nái lengra út
á Reykjanesið, til Akraness og allt
austur á Selfoss.