Gefn - 01.07.1872, Side 11

Gefn - 01.07.1872, Side 11
11 + sveigjast til og frá á sínum stöðum, og eru víða ólíkar, eins og nærri má geta. I upphafi Gylfaginníngar eru nefndir þrír guðir: Hár, Jafnhár og f»riði; allir vita að þessi þrenníng ítrekast hvað eptir annað hjá öllum þjóðum, Egiptum, Assýrum, Grikkjum og Indum, eins og Finnur hefir sýnt í sinni bók. En að ímynda sér að »Hár« merki »hæð«, og »Jafnhár« þann sem er »jafn að hæð«, það er að minnsta kosti nokkuð magurt. Ef Jafnhár er »jafn að hæð«, þá er þar í líka mótsögn, eptir frásögninni í Gylfaginníngu þetta eru líklega arisk orð í norrænni mynd, og gæti Hár svarað til sanskr. Hara, sem var einn af enum eldri guðum Inda; h a r i merkir eld og ena þrjá aðalguði Brama, Visnú og Síva, og enn fleira (en »Hávi« getur svarað til sanskr. hava, blót, fórn, eða þá til kavi, skáld, spekíngur, o. s. fr.). Jafnhár er líklega sama sem Krishna, sem heitir á sanskrit yavanari; en J>riði getur verið sá guð sem Vedabækur kalla Trita eða J>ríta, hann sat á heimsenda eins og Heimdallur. Nafnið Ásgarð hefir Finnur fundið víða um austurlönd; hér má bæta við samlíkíngunni Aryavarta, sem var heimkynni ennar arisku frumþjóðar, líklega sama nafnið og Asagartya, sem seinna varð að Sagartii og merkti þá þjóð í Medíu: á meðan nafnið fór norður í heim, þá var það samt kyrt þar suður frá; Azagarium er borgarnafn í bók Ptolemeusar. Nafn Óðins er ætíð rakið til ens forn- þýska Wuotan og engilsaxnesks Voden eða Lángbarðanafns Wódan, og svo fara menn ekki lengra; en það er samt líklega fremur skvlt enu ebreska Adonoi, á grisku Adonis, herra, skylt sanskr. adya, sá fyrsti: og enn er ekki sannað, að það ekki sé sama sem Buddha, eins og Finnur hélt; menn hafa neitað því, en ekki getað komið með neinar ástæður á móti bonum. þvert á móti má segja, að eins og nafnið Buddha og Budha gat orðið í Kína að Fo-to, eins gat það orðið að Wodan og Óðinn; Budha var hjá Indum miðvikudaga-guð og grænn að lit; Óðinn var Óðins

x

Gefn

Direkte link

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Gefn
https://timarit.is/publication/93

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.