Andvari

Volume

Andvari - 01.01.1991, Page 10

Andvari - 01.01.1991, Page 10
8 GUNNAR STEFÁNSSON ANDVARI miklum myndarskap. Rit um kirkjur í Skálholti eftir Hörð Ágústsson er markverð menningarsöguleg rannsókn sem hlaut sérstaka viðurkenningu, íslensku bókmenntaverðlaunin. Saga hafrannsókna við ísland er einnig undirstöðurit. Iðnsaga íslendinga gengur rösklega fram. Af öðrum fræðiritum skal nefna Siðfræði Páls Skúlasonar, rit um Háva- mál eftir Hermann Pálsson, þýðingu á Siðaskiptasögu Durants, þýðingu á rannsókn Ivars Orglands á norskum áhrifum á skáldskap Stefáns frá Hvíta- dal (að henni er vikið á öðrum stað í þessu riti) og athugun á þróun og sam- fellu í skáldskap Snorra Hjartarsonar eftir Pál Valsson. - Fjórar síðast- nefndu bækurnar voru gefnar út af Menningarsjóði eins og ýmis önnur rit sem hér voru talin. Forráðamenn hans þurfa vissulega ekki að fyrirverða sig fyrir hlut forlagsins í útgáfu ársins. Hins vegar er nauðsynlegt að hyggja að stefnumörkun þessa forlags í framtíðinni. Að því efni, útgáfu Menningar- sjóðs og Andvara sem er hluti hennar, skal vikið nokkrum orðum að lokum. í grein í Andvara 1985, „Jónas Jónsson og Menningarsjóður“, gerir Gils Guðmundsson nokkra grein fyrir stofnun Menningarsjóðs og starfsemi fyrstu árin. Hann var settur á laggirnar 1928 vegna þess pólitíska vilja sem þá var vaknaður í landinu að ríkið styrkti bókmenntir og listir og greiddi fyrir því að almenningur gæti eignast góðar bækur á vægu verði. Eins og Gils rek- ur dró bráðlega þrótt úr Bókadeild Menningarsjóðs þótt hún gæfi út merkis- rit eins og Um Njálu Einars Ól. Sveinssonar, Bréf séra Matthíasar og frum- útgáfu á Sölku Völku Halldórs Laxness. Síðan færðist nýtt líf í útgáfuna 1940 þegar Jónas Jónsson beitti sér fyrir sameiningu Menningarsjóðs og Þjóð- vinafélagsins. Var þá hafin umfangsmikil útgáfustarfsemi með „félags- mannakerfi“, það er áskrift. Sú framkvæmd blandaðist mjög inn í stjórn- máladeilur á þessum tíma. Pólitískan styr um Menningarsjóð lægði þegar frá leið, en jafnframt dofnaði yfir honum. Áskriftarkerfið gekk sér til húðar við nýjar þjóðfélagsaðstæður og er nú lítt virkt. Áhugi stjórnvalda á þessari rík- isstofnun hefur lengstum verið takmarkaður og í rauninni hefur hið þing- kjörna menntamálaráð aldrei sett Menningarsjóði markvissa útgáfuáætlun. Við það hefur setið í áratugi. Hitt er engin ástæða til að láta liggja í þagnar- gildi að fyrr og síðar hefur Menningarsjóður gefið út margt góðra og ágætra rita og skerfur hans til íslenskrar bókaútgáfu engan veginn léttvægur. Menningarsjóður er þannig sprottinn upp úr hugsjón alþýðufræðslu og menningarframtaks ríkisins sem hrundið var fram í verki í landinu um 1930. í öndverðu var það hlutverk bókaútgáfunnar að gefa út fræðirit á ýmsum svið- um og valin skáldrit. Þessari stefnu hefur verið fylgt nokkurn veginn síðan. Menningarsjóður hefur fært þjóðinni í íslenskum búningi ýmis úrvalsverk heimsbókmenntanna. Fyrsta stórverkið af því tagi sem út var gefið eftir sam-
Page 1
Page 2
Page 3
Page 4
Page 5
Page 6
Page 7
Page 8
Page 9
Page 10
Page 11
Page 12
Page 13
Page 14
Page 15
Page 16
Page 17
Page 18
Page 19
Page 20
Page 21
Page 22
Page 23
Page 24
Page 25
Page 26
Page 27
Page 28
Page 29
Page 30
Page 31
Page 32
Page 33
Page 34
Page 35
Page 36
Page 37
Page 38
Page 39
Page 40
Page 41
Page 42
Page 43
Page 44
Page 45
Page 46
Page 47
Page 48
Page 49
Page 50
Page 51
Page 52
Page 53
Page 54
Page 55
Page 56
Page 57
Page 58
Page 59
Page 60
Page 61
Page 62
Page 63
Page 64
Page 65
Page 66
Page 67
Page 68
Page 69
Page 70
Page 71
Page 72
Page 73
Page 74
Page 75
Page 76
Page 77
Page 78
Page 79
Page 80
Page 81
Page 82
Page 83
Page 84
Page 85
Page 86
Page 87
Page 88
Page 89
Page 90
Page 91
Page 92
Page 93
Page 94
Page 95
Page 96
Page 97
Page 98
Page 99
Page 100
Page 101
Page 102
Page 103
Page 104
Page 105
Page 106
Page 107
Page 108
Page 109
Page 110
Page 111
Page 112
Page 113
Page 114
Page 115
Page 116
Page 117
Page 118
Page 119
Page 120
Page 121
Page 122
Page 123
Page 124
Page 125
Page 126
Page 127
Page 128
Page 129
Page 130
Page 131
Page 132
Page 133
Page 134
Page 135
Page 136
Page 137
Page 138
Page 139
Page 140
Page 141
Page 142
Page 143
Page 144
Page 145
Page 146
Page 147
Page 148
Page 149
Page 150
Page 151
Page 152
Page 153
Page 154
Page 155
Page 156
Page 157
Page 158
Page 159
Page 160
Page 161
Page 162
Page 163
Page 164
Page 165
Page 166
Page 167
Page 168
Page 169
Page 170

x

Andvari

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Andvari
https://timarit.is/publication/346

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.