Safnablaðið Kvistur - 2020, Blaðsíða 39

41
AlmaDís
Kristinsdóttir
Safnkennari til
margra ára og
nú safnstjóri
Listasafns Einars
Jónssonar:

Hvað hefur helst haft áhrif
á störf þín í safnfræðslu?
Mér dettur helst í hug að nefna 51
viðtal sem ég tók við fræðslufólk hér
á landi og í Hollandi á árunum 2011–
2018. Það var gríðarlega lærdómsríkt
að hlusta á allt þetta frábæra fólk og
fá innsýn í fræðslustarf ólíkra safna.
Ég tengdi sterkt við reynsluheim
þeirra, áskoranir og árangur í starfi.
Það voru í raun viðtölin sem hjálp-
uðu mér að halda það út og klára
doktorsverkefni um safnfræðslu því
mér rann blóðið til skyldunnar að
leyfa röddum kollega minna að heyr-
ast. Raddir fræðslufólks eru magn-
aður þekkingarbrunnur sem mætti
rannsaka mun meira og nýta betur
í safnastarfi. Málið er að ábyrgð
safna á menntunarhlutverkinu er
oft sett á fáa einstaklinga sem eiga
það til að brenna út því álagið getur
orðið mjög mikið. Ástríða og þreyta í
fræðslustarfinu skein í gegn í hverju
einasta viðtali sem ég tók. Að mínu
mati er vandinn kerfislægur og mun
stærri en einstaklingurinn. Það er
ofuráhersla lögð á viðfangsefni safna
og ákveðna afgreiðslu hópa. Minna
er gert úr kennslufræði safna og
að skoða hvaða þekkingu er verið
að miðla og af hverju. Ef ég ætti að
sjóða þetta saman í eina setningu
þá myndi ég segja að helsta bjargráð
safna til að bæta fræðslustarf sitt
er að horfa og gagnrýnum augum
á það. Það er erfitt en nauðsynlegt.
Annars er mikil hætta á stöðnun
í stað þess að virkja þá ástríðu og
sköpunarkrafta sem eru svo sannar-
lega til staðar í safnfræðslustarfinu.

Helga
Einarsdóttir
Fræðslustjóri
hjá Alþingi:

Hvað hefur helst haft áhrif
á störf þín í safnfræðslu?
Ég nota talsvert mikið úr kennslu-
náminu við störf mín í safnfræðslu,
yfirleitt hef ég heimsóknina á svo-
kallaðri kveikju til að vekja áhuga
nemenda. Ég hef alltaf verið hrifin
af fjölgreindarkenningu Gardners
þar sem lögð er áhersla á að allir geti
tileinkað sér vissar upplýsingar þó
einstaklingar nálgist þær á mismun-
andi máta. Ég styðst yfirleitt við aðal-
námskrá hverju sinni þegar ég útbý
og þróa safnfræðslu fyrir skólahópa.
Þó reyni ég að hafa markmiðin ekki
beint sjáanleg heldur legg frekar
áherslu á að heimsóknin sé skemmti-
leg upplifun en á sama tíma fræðandi,
án þess helst að krakkarnir fatti það.
Eins er ég farin að hafa Heimsmarkmið
Sameinuðu þjóðanna talsvert að leiðar-
ljósi. Ég fylgist með hvað önnur söfn,
bókasöfn og menningarstofnanir
eru að gera í fræðslumálum en sjálfri
finnst mér lærdómsríkast að heim-
sækja aðra fræðslusérfræðinga, heyra
og upplifa hvaða áherslur þeir eru
með í sinni vinnu.
Mér finnst radd-og áherslubeiting,
líkamstjáning og augnsamband við
nemendur í hópnum skipta miklu
máli. Ég reyni að hvetja nemendur
til að spyrja eða spyr þá sjálf reglu-
lega út í það sem tekið er fyrir.
Ég legg mikið upp úr að gera upp-
lýsingar aðgengilegar og einfalda
eftir þörfum hópsins. Það þarf
heldur ekki að koma öllum upp-
lýsingum til skila í einni heimsókn
heldur frekar byggja fræðsluna upp
á þann hátt að nemendur geti komið
á mismunandi skólastigum í ólík
safnfræðsluprógrömm. Og þannig
fræðst um viðkomandi stofnun út
frá mörgum sjónarhornum og ólík-
um nálgunum.

VIÐTÖL VIÐ SAFNKENNARA
Safnkennarar nálgast verkefnin á fjölbreyttan hátt og
mótast af ólíkum hlutum. Nokkrir reyndir safnkennarar
voru teknir tali og þær spurðar að því hvað hefði helst haft
áhrif á þær í þeirra störfum.
Bjargir í safnfræðslu