Morgunblaðið - 16.12.2021, Síða 74

74 MENNING
MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 16. DESEMBER 2021
Trönuhrauni 8 – 565 2885 | stod.is
„Það kommér á óvart hvað þetta litla tæki virkaði vel og var þægilegt
í notkun, bæði í bústaðnum og í húsbílnum. Ég gef þessari litlu
meðfærilegu svefnvél hin bestumeðmæli og einkunn. Loksins get ég
sofið út og þarf ekki að leggjamig yfir daginn. Þar að auki hætti ég að
vakna hóstandi og finnast lungun vera full af slími. Þvílíkur munur.“
Sveinn Alfreðsson
AirMini ferðakæfisvefnsvél
10% af vélinni
15% af aukahlutumAirMini kæfisvefnsvélin
Sú allra minnsta og hljóðlátasta á
markaðnum. Lítil og meðfærileg
fyrir þá sem eru á ferðinni.
Jólatilboð
Einar Falur Ingólfsson
efi@mbl.is
Það má vel sjá hér ást mína á ljós-
myndamiðlinum. Þetta er eins konar
yfirlit yfir það sem ég hef verið að
ljósmynda á svona síðustu fimmtán
árum,“ segir Sigurjón Sighvatsson
og horfir í kringum sig í öðrum saln-
um á Hafnartorgi við Geirsgötu sem
hann hefur lagt undir tugi ljós-
myndaverka.
Sigurjón er þekktur sem farsæll
kvikmyndaframleiðandi og hefur í
um fjóra áratugi verið búsettur að
mestu í Los Angeles. Áður lék hann í
vinsælum hljómsveitum hér á landi
og við Háskóla Íslands las hann bók-
menntir. Minna hefur farið fyrir því
að hann hafi fengist við ljósmyndun
með þessum hætti.
„Ég hef alltaf tekið ljósmyndir,
áður en Instagram kom til og allir í
heiminum urðu að ljósmyndurum,“
segir Sigurjón brosandi. „Lengi vel
var ég með 35 mm analóg vélar en
síðan liltlar stafrænar Leica-vélar
komu á markað hafa þær reynst mér
vel. Ég ferðast mjög mikið og mynda
alltaf fyrir sjálfan mig.
Ég leit alltaf á ljósmyndunina sem
hobbí en hef markvisst verið að
vinna í myndum; í kvikmyndagerð-
inni hef ég alltaf haft meiri áhuga á
sögunum en tæknihliðinni, og svo
hef ég bakgrunn líka í músík og bók-
menntum og allur sá bakgrunnur
hefur hjálpað mér í ljósmynduninni.
Og nú fannst mér vera kominn tími
til að koma þessu frá mér.“
Frelsa sjálfan mig
Sigurjón hefur eins og fyrr segir
lengi tengst listum á einn eða annan
hátt. Þar á meðal hefur hann um
langt skeið safnað myndlistar-
verkum, þar á meðal ljósmyndum,
og hann talar af miklum áhuga og
ástríðu um verk margra dáðustu
ljósmyndara sögunnar. Í innri sal
sýningar hans eru verk frá Íslandi
en í þeim fremri myndir víða að, stór
hluti frá Bandaríkjunum og ekki síst
Los Angeles – til að mynda af kvik-
myndaauglýsingum við breiðgötuna
Sunset Boulevard. Þarna eru ein-
hverjar stakar myndir en flestar
koma úr seríum. Og ofan í margar
myndanna eru felldir textar og hug-
leiðingar ljósmyndarans.
„Já, þetta er allt úr seríum sem ég
hef unnið að í langan tíma og eru
ekki tilbúnar, nema sú sem þessar
tvær myndir eru úr,“ segir Sigurjón
og bendir á tvær litríkar frá Mar-
okkó. „Þótt seríurnar séu í sjálfu sér
ekki tilbúnar fannst mér að ég yrði
að fara að koma einhverju af þessu
efni frá mér, fannst ég verða að
frelsa sjálfan mig með því. Martin
Scorsese hefur sagt að leikstjórar
klári aldrei kvikmyndir, þær séu
alltaf teknar af þeim áður en þeir ná
að klára – og mitt hlutverk sem
framleiðandi hefur oft verið að taka
myndir frá leikstjórum!“
Við göngum inn í salinn með ljós-
myndum frá Íslandi en Sigurjón
segir landið hafa verið sér eins og
svo mörgum öðrum mikill inn-
blástur. Eitt verkið þar, sem er í
nokkrum hlutum, er ekki ljósmyndir
heldur síður úr víðfrægri ferðabók
W.H. Audens og Louis MacNeice frá
1937, Letters from Iceland.
„Síðustu 40 ár hef ég alltaf eytt
sumrinu að mestu á Íslandi og oft
hef ég verið líka eitthvað hér á vet-
urna. Þá hef ég oft verið að mynda.
Ég er forfallinn safnari og eitt af því
sem ég safna eru bækur um Ísland
og ekki síst bækur sem útlendingar
hafa gert um landið. Þessi hér,“ og
hann bendir á verkið úr Letters
from Iceland, „er eiginlega mín
uppáhaldsbók. Í henni er minnst á
marga staði sem ég held upp á.“
Sigurjón sagðist áður hafa lengi
litið á ljósmyndun sína sem hobbí en
þessi fjölbreytilega sýning ber hand-
bragð atvinnulistamanns.
Hann brosir við þau orð og segist
að minnsta kosti taka alvarlega allt
það sem hann hafi verið að gera í
þeim verkum sem eru á sýningunni.
„Það eru svona tíu ár síðan ég fór að
prenta myndirnar mínar sjálfur, það
hefur verið mikið ævintýri og margt
í þessum verkum er afrakstur prent-
ferilsins. Þegar stafræna tæknin
kom varð margt miklu auðveldara.“
Skrásetning á lífi mínu
Í verkunum má sjá hvernig Sigur-
jón kallast á sinn hátt á við verk
margra kunnra listamanna með
myndavélina. John Baldessari,
Sophie Calle og Walker Evans koma
til dæmis í hugann.
„Ég safna myndum margra meist-
ara og hef orðið fyrir áhrifum af
þeim,“ segir Sigurjón og í ljós kemur
að hann á meðal annars prent eftir
Evans, Ansel Adams, Cartier-
Bresson, André Kertész, Diane Ar-
bus, Stephen Shore, Cindy Sherman
og Richard Misrach. „Ég hef alltaf
fylgst með ljósmyndinni og sögu
miðilsins, þar sem mitt eftirlætis-
verk er líklega The Americans eftir
Robert Frank – ég á myndir sem eru
í þeirri bók,“ segir hann.
Og verk Dieters Roth eru Sigur-
jóni auðheyrilega hugstæð og hann
bendir á þrískipt ljósmyndaverk frá
Íslandi sem hann segir til dæmis
kallast á við ákveðin verk Dieters.
„Þá er viss írónía í ýmsum verk-
unum, eins og hvernig ég skrifa text-
ann þarna“ – hann bendir – „en það
vísar í verk eftir Sigurð Guðmunds-
son. Svo má segja að vísunin í þess-
um Los Angeles-myndum þarna“ –
og hann bendir á annan vegg – „sé í
verk eftir Baldessari. Já, og ég hef
haldið áfram að safna í þessar seríur
mínar, ár eftir ár.“
Um myndir sem sýna innviði her-
bergja segir Sigurjón að þær séu úr
myndröð sem hann hafi lengi safnað
í. „Ég mynda hvert einasta hótel-
herbergi sem ég gisti í, hef gert það
lengi. Eftir að ég byrjaði á því verki
kynntist ég frægri seríu sem Sophie
Calle gerði þegar hún réð sig sem
herbergisþernu á hóteli og myndaði
herbergi gesta. En myndirnar á
þessari sýningu eru allar á einn eða
annan hátt skrásetning á lífi mínu og
umhverfi – eins og þessar myndir
frá Sunset Boulevard, þær eru tekn-
ar í nágrenni við heimili mitt.“
Skyldi vinnan við ljósmyndaverk-
in ekki keppa um tímann við önnur
verkefni Sigurjóns, eins og í kvik-
myndagerðinni?
„Jú, það er óþægilegur raunveru-
leiki,“ segir hann og brosir. Kvik-
myndagerð krefst mikillar orku og
ég hef ekki sömu orkuna nú þegar
ég nálgast sjötugt og ég hafði fyrir
35 árum. Þá hefði ég nánast brotist
inn í banka til að geta komið saman
bíómynd. Nú koma verkefnin svolít-
ið og fara. Ég var með leikstjóranum
Lasse Hallström að klára mynd um
sænsku listakonuna Hilmu af Klimt
sem var tekin í Litháen. En nú eru
það ljósmyndirnar. Ég var svo hepp-
inn að detta niður á þetta húsnæði
og hér er komið upp mikið af verk-
um fyrir fólk að skoða.“
Morgunblaðið/Einar Falur
Framleiðandinn „Myndirnar eru allar á einn eða annan hátt skrásetning á lífi mínu og umhverfi,“ segir Sigurjón.
„Tími til að koma þessu frá mér“
- Sigurjón Sighvatsson kvikmyndaframleiðandi með meiru sýnir nú fjölda ljósmyndaverka á
Hafnartorgi - Kallast í myndunum á við verk ýmissa listamanna - Sýna ást á ljósmyndamiðlinum
Sjö listamenn og hljómsveitir hlutu
í gær hin árlegu Kraumsverðlaun
fyrir plötur sínar. Í tilkynningu
segir að plöturnar spanni meðal
annars litróf popptónlistar, öfga-
rokks, pönks, djass, house- og dans-
tónlistar. Verðlaunin hlutu: BSÍ
fyrir plötuna Stundum þunglynd …
en alltaf andfasísk; Ekdikçsis fyrir
Canvas Of A New Dawn; Eva808
fyrir Sultry Venom; Inspector
Spacetime fyrir samnefnda plötu;
Skrattar fyrir Hellraiser IV; Sucks
to be you, Nigel fyrir Tína blóm og
Tumi Árnason fyrir HLÝNUN.
Þetta var í fjórtánda sinn sem
verðlaunin eru afhent en meðal
þeirra listamanna sem hlotið hafa
Kraumsverðlaun frá því þau voru
fyrst veitt árið 2008 má nefna Hildi
Guðnadóttur, Daníel Bjarnason,
Hjaltalín, Lay Low, FM Belfast,
Retro Stefson, Moses Hightower og
Sóleyju. Kraumsverðlaunin eru
veitt fyrir þær íslensku hljómplötur
sem þykja hafa skarað fram úr á
árinu hvað varðar gæði, metnað og
frumleika en Aurora velgerðar-
sjóður stendur að verðlaununum.
Dómnefnd skipuðu Árni Matt-
híasson, Arnar Eggert Thoroddsen,
Helga Þórey Jónsdóttir, Lovísa Rut
Kristjánsdóttir, María Lilja
Þrastardóttir, Óli Dóri, Rósa Birg-
itta Ísfeld, Trausti Júlíusson og
Þorbjörg Roach Gunnarsdóttir.
Verðlaun Dúettinn BSÍ var meðal Kraumsverðlaunahafa að þessu sinni.
Sjö listamenn og sveitir
hlutu Kraumsverðlaun