Morgunblaðið - 19.09.1987, Blaðsíða 12

Morgunblaðið - 19.09.1987, Blaðsíða 12
12 MORGUNBLAÐIÐ, LAUGARDAGUR 19. SEPTEMBER 1987 4- Bifreiðaeftirlit og umferðaröryggi eftirJón Sigurðsson I starfsáætlun ríkisstjórnarinnar er lýst þeirri almennu stefnu að auka skuli sjálfstæði og rekstrar- ábyrgð ýmissa rikisstofnana, einkum þeirra stofnana sem gagn- gert þjóna einstaklingum og at- vinnuvegum, og þeim verði gert að afla sér aukinna tekna fyrir veitta þjónustu. Jafnframt verði fjárhags- leg ábyrgð stjórnenda stofnana aukin, meðal annars á starfsmanna- haldi og launamálum starfsmanna. Ein leið í þessu máli er að leita samstarfs við einkaaðila um rekst- urinn á viðskiptalegum grundvelli, þar sem það á við. I dómsmálaráðuneytinu hefur að undanförnu verið unnið að endur- skipulagningu á starfsemi Bifreiða- eftirlits ríkisins. Meðal annars liggur nú fyrir áætlun, sem Ágúst Þór Jónsson, verkfræðingur, hefur samið um róttækar breytingar á vinnuaðferðum og allri tækni við skoðun ökutækja. í þessari áætlun er gert ráð fyrir að komið verði á fót fullkominni skoðunarstöð í Reykjavík, sem uppfylli ítrustu tæknikröfur nútímans. I þessu felst, að horfið væri frá persónulegri skoðun og mati á bílum með reynsluakstri en tekin upp kerfis- bundin prófun með mælitækjum. Þetta breytir bílaskoðuninni í grundvallaratriðum. Hún yrði þar með svipuð gæðaprófun í verk- smiðju, en þó þannig að hver bíleig- andi gæti fylgst með prófun á sínum bíl. Til þess að þetta kerfi gangi þarf að byggja það á fyrirframbók- unum á skoðunartíma og hverfa frá núverandi tilhögun að stefna mikl- um bílafjölda ótímasett til skoðun- ar. Þessi nýja aðferð við bifreiðaeft- irlit ætti í senn að fela í sér aukið öryggi og betri skoðun og bætta þjónustu við almenning að öllu leyti. Bifreiðaeftirlit er rekið á þennan hátt í flestum löndum sem við berum okkur saman við. Enginn vafi leikur á að úrbóta er þörf í bifreiðaeftirliti hér á landi. Stofn- kostnaður við skoðunarstöðvar yrði allmikill og reksturinn frábrugðinn núverandi bifreiðaeftirliti. Þessar breytingar gefa því tilefni til að endurskoða bæði rekstrarform og fjárhagslegt skipulag bifreiðaeftir- lits frá grunni í anda þeirrar stefnu sem lýst er í starfsáætlun ríkis- stjórnarinnar. Mikið er í húfí að ekki verði ráðist í þessar fram- kvæmdir fyrr en fundinn hefur verið öruggur starfsgrundvöllur. Stofnun hlutaf élags Eftirfarandi hugmynd hefur ver- ið að mótast í málinu: 1, Stofnað verði hlutafélag (Bif- reiðaskoðun hf.) í eigu ríkis og einkaaðila, t.d. vátryggingarfélaga, Bflgreinasambandsins, FÍB, Félags bifvélavirkja og fleiri aðila. Hlut- verk félagsins verði að annast skoðun ökutækja um land allt, þ.e. aðalskoðun, gerðarskoðun nýrra bfla og sérskoðanir vegna breytinga eða umferðaróhappa og álestur SJAVARRETTA HLAÐBORÐ ÍIM HELGINA FÖSTUDAGSKVÖLD LAUGARDAG OG SÍINNCIDAG í HÁDEGINÍI OG Á KVÖLDIN Á okkar girnilega hlaðborði er ma.: Grafin lúða Grafinn karfi Gellur í portvínshlaupi Gellur í hvítvínssósu Fiskisúpa Krabbaklær omfl. VEITINGA HÚSIÐ NYBYLAVEGI 26 KÓPAVOGI SÍMI 46080 gjaldmæla díselbifreiða. Einnig annast félagið viðhald og þróun ökutækjaskrár, þ.e. nýskráningar, eigendaskipti og afskráningu öku- tækja, ásamt meðfylgjandi upplýs- ingagjöf, m.a. vegna álagningar skatta. 2. Eftirlit með ökutækjum á veg- um úti verði fært til lögreglunnar. Bifreiðaskoðun hf. verði gert skylt að annast tæknilega úttekt á öku- tækjum eftir meiriháttar umferð- aróhöpp óski lögreglan eða vátryggingarfélögin þess. Fyrirkomulagi bifreiðaskoðunar mætti í nánari atriðum haga t.d. á þann hátt, að í Reykjavík verði höfuðstöðvar fyrirtækisins. Þar verði byggð nýtísku skoðunarstöð, sem annist alla skoðun bifreiða á höfuðborgarsvæðinu. Þar yrði einn- ig framkvæmd gerðarskoðun nýrra bíla gerist hennar þörf. Aðalregla um gerðarskoðun nýrra bíla yrði þó sú, að haft yrði samráð við hlið- stæðar stofnanir erlendis og niður- stöður slíkrar stofnunar látnar gilda, e.t.v. með viðbót vegna íslenskra aðstæðna. Utan höfuðborgarsvæðisins koma fleiri en ein lausn til greina. Nefnt hefur verið að byggja litlar skoðunarstöðvar í Keflavík, á Sel- fossi og á Akureyri og hafa síðan færanlega stöð í förum milli ann- arra staða, en þess skal getið að bifreiðaskoðun fer nú fram á 18 stöðum. Eins kemur til greina að semja við bifreiðaverkstæði um skoðunarþjónustu, og má nefna að í nýju umferðarlögunum er m.a. að finna það nýmæli, að þar er heimil- að að veita verkstæðum löggildingu til að annast almenna skoðun öku- tækja, svo og til að annast tiltekna þætti skoðunar. Tilraun hefur nú verið gerð um þriggja ára skeið að láta bifreiðaverkstæði annast end- urskoðun bifreiða, sem fá athuga- semd bifreiðaeftirlitsmanns við aðalskoðun. Við heildarendurskipu- lagningu á bifreiðaskoðun er nauðsynlegt að taka niðurstöður þessarar tilraunar til athugunar. Varðandi ökutækjaskráningu er það að segja að bæði kæmi til greina að fela væntanlegu fyrirtæki rekstur hennar eins og ég nefndi áður, eða fela lítilli stofnun á vegum hins opinbera þetta verkefni. Mikil- vægt hagræðingaratriði í sambandi við bflskráningu er að koma á fast- númerakerfi, þótt e.t.v. væri hægt að leyfa mönnum einhverja sérvisku áfram um númer á bflum sínum gegn aukagjaldi. Hér að framan hafa aðeins verið reifuð meginatriði þeirrar breyting- ar, sem fyrirhuguð er. Áður en lengra er haldið er nauðsynlegt að taka afstöðu til þessara atriða. Það liggur í hlutarins eðli, þar sem hér yrði um að ræða fyrirtæki, sem starfar að nokkru leyti í krafti lög- bundins einkaleyfis, að hið opinbera þyrfti helst að eiga ráðandi hlut í félaginu, en það er ekki síður mikil- vægt að fá til samstarfs aðila sem eiga mikið undir því að eftirlit með ökutækjum sé öruggt og vel rekið. Gjaldskrá fyrirtækisins yrði vænt- anlega háð staðfestingu dómsmála- ráðuneytisins. Þessar hugmyndir hafa verið kynntar fjármálaráðherra, forystu fjárveitinganefndar og fjárlaga- og hagsýslustofnun og hafa allir þessir aðilar tekið þeim vel. Hinn 11. september var haldinn í Reykjavík kynningarfundur á veg- um dómsmálaráðuneytisins u'm þetta mál með flestum þeim aðilum, sem því tengjast, og voru undirtekt- ir mjög góðar, enda er hér að mínum dómi um mikið framfaramál að ræða. Á næstunni verður skipuð undirbúningsnefnd til að vinna að málinu. Nokkurt fé var veitt til skoðunarstöðvar á fjárlögum þessa árs og verður einnig í frumvarpi til fjárlaga fyrir 1988. Jón Sigurðsson „Þetta breytir bílaskoð- uninni í grundvallarat- riðum. Hún yrði þar með svipuð gæðapróf- un í verksmiðju, en þó þannig að hver bíleig- andi gæti fylgst með prófun á sínum bíl. Til þess að þetta kerfi gangi þarf að byggja það á fyrirframbókun- um á skoðunartíma og bverf a f rá núverandi tilhögun að stefna mikl- um bílafjölda ótímasett til skoðunar." Ný umferðarlög Eins og kunnugt er samþykkti Alþingi ný umferðarlög á síðasta vetri, sem ganga í gildi 1. mars á næsta ári. í þessum lögum eru ýmis nýmæli sem ætlað er að bæta umferðina og gera hana greiðari og öruggari. Umferðarreglur eru m.a. samræmdar því sem tíðkast í nálægum löndum. Á ýmsan hátt er tekið tillit til breyttra áherslna í umferðarmálum, svo sem varðandi skyldunotkun bílbelta og ökuljósa allan sólarhringinn, endurbóta á vegakerfinu o.fl. Þannig hefur verið heimilaður hærri hámarkshraði en áður. Nýju umferðarlögunum munu fylgja ýmsar reglugerðir sem kveða nánar á um framkvæmd þeirra, meðal annars um gerð og búnað ökutækja. Er nú verið að semja þær. Ýmsum þeim sem láta sig umferðarmál varða verður gefið færi á að fylgjast með þessari vinnu og segja álit sitt áður en frá endan- legum reglum verður gengið. Ljóst er að sú fyrirætlan er varð- ar þær breytingar á skipulagi bifreiðaskoðunarinnar sem lýst var hér að framan krefst nokkurra breytinga á umferðarlögum. Þótt nýlega hafi verið sett ný umferðar- lög má ætíð gera ráð fyrir því að einstök ákvæði þeirra þarfnist end- urskoðunar. Eins og flestu í mannlegu lífí fylgja bílum og umferð hættur. Dag eftir dag berast fréttir af umferðar- slysum. Tölur segja okkur, að banaslys í umferðinni hér á landi séu nú 10 á ári á hverja 100 þús- und íbúa og hafi verið svo síðustu árin, en hafi verið í hámarki upp úr 1970 eða 13 á ári á hveria 100 þúsund íbúa. Miðað við bifreiðaeign hefir banaslysum í umferðinni reyndar fækkað, úr 12 á ári á hverja tíu þúsund bfla upp úr 1950 í 2 á síðustu árum. Banaslys í umferðinni hér á landi virðast nú ámóta tíð og annars staðar á Norð- urlöndum, hvor aðferðin sem notuð er til samanburðarins. Fjöldi látinna í umferðarslysum segir þó alls ekki alla sögu. Talið er að á þriðja þúsund manns slasist árlega í umferðarslysum og séu frá vinnu um lengri eða skemmri tíma. Sumir hljóta varanleg örkuml. Umferðarslysin valda fjölda fólks miklum andlegum og líkamlegum þjáningum, sem ekki er hægt að bæta, og kostnaður heilbrigðiskerf- isins vegna þessara slysa er geysí- mikill. Þótt banaslysum í umferðinni hafi ekki fjölgað undanfarin ár er ljóst, að fleiri farartæki og aukin umferð auka hættu á umferðarslys- um. Þetta gerist þrátt fyrir fram- farir í bifreiðasmíði og aukinn öryggisbúnað í bifreiðum og stór- bætta vegi. En þessar framfarir bjóða jafnframt upp á aukinn öku- hraða með hörmulegum afleiðing- um ef aðgát er ekki höfð og eitthvað fer úrskeiðis. Nauðsynlegt er að kanna betur orsakir umferðarslysa, svo að menn finni réttar leiðir til að fækka þeim og draga úr afleiðingum þeirra. Hvers konar fræðslustarf skiptir hér miklu máli. Lögreglan, Um- ferðarráð, heilbrigðisþjónustan og skólarnir þurfa að takahöndum saman um þessa fræðslu. Á þessum haustdögum, þegar skólar eru að byrja, er einna brýnast að tryggja öryggi barnanna í umferðinni. Þá þarf lögreglan að sýna árvekni við eftirlit með ökuhraða og með um- ferðinni yfirleitt. Þjóðarátak í umferðaröryggi Við lok síðasta þings var sam- þykkt þingsályktun um þjóðarátak til að auka öryggi í umferðinni. Átakið á að hefjast í byrjun næsta árs. Hin nýju umferðarlög, bætt bifreiðaeftirlit og þetta átak ættu saman að vera tæki til að breyta umferðinni til batnaðar svo að um munar. I dómsmálaráðuneytinu er nú verið að skipa nefnd til að leggja á ráðin um þetta þjóðarátak. TiIIaga um sérstaka fjárveitingu til þessa verkefnis verður í frumvarpi til fjár- laga fyrir næsta ár. Hér að framan eru kynntar áhugaverðar tillögur um endur- skipulagningu bifreiðaeftirlits í landinu, sem geta bætt þessa mikil- vægu öryggisþjónustu til muna undir stjórn aðila, sem beri fulla ábyrgð á rekstri og árangri. Til þess að þetta takist vel þarf að leiða til samstarfs sem flesta þá sem starfa við bifreiðasölu og bifreiða- þjónustu. Bfllinn er ómissandi í daglegu lífí fólks — án hans gengur nú orð- ið erfíðlega að halda venjulegu mannlífí á braut sinni. — Þess vegna er svo mikilvægt að gera þetta þarfaþing sem öruggast í notkun. Höfundur er dómsmálaráðherra. Greinþessierbyggðá erindi, sem höfundurfluttiá aðalfundi Bílgreinasambandsins á Akureyri 12. september 1987. Náttúruækningafélagið: Heilsuverndardagur á sunnudaginn Náttúrulækningafélag íslands gengst fyrir heilsuverndadegi sunnudaginn 20. september, er félagið minnist 50 ára afmælis sins. Skorar félagið á veitingahús landsins að hafa á boðstólnum þennan dag hollan mat og hollustu- samlega matreiddan og leggi veit- ingamenn sérstaka áherslu á grænmeti, grófa kornvöru, ávaxta og berjadrykki, hóflega fítu og óbrasaðan mat segir í tilkynningu frá félaginu. I
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.