Morgunblaðið - 19.09.1987, Blaðsíða 16

Morgunblaðið - 19.09.1987, Blaðsíða 16
16 h MORGUNBLAÐIÐ, LAUGARDAGUR 19. SEPTEMBER 1987 Sagan af Krös- osi konungi í Lydíu, I. þáttur Mynt Ragnar Borg Menn höfðu verslað í árþúsund- ir áður en fyrsta myntin leit dagsins ljós. Öll viðskipti áttu sér stað, sem vöruskipti. Hver það var raunverulega, sem lét slá fyrstu peningana veit enginn, en margir fræðimenn hallast að því, að Krös- os konungur í Lydíu hafi verið meðal þeirra fyrstu. Allavega er mynt hans ein hin elsta, sem þekk- ist. Aukin verslun við eyjarnar og yfirleitt íbúa jónísku ríkjanna á Grikklandi, uppúr 650 f.Kr. stuðl- aði að því, að einhvers konar myntkerfi yrði tekið upp. Lengi hafði verið vöntun á dýrmætum, en samt meðfærilegum hlut úr málmi, af staðlaðri þyngd og með gæðastimpil opinbers aðila og not- hæfur í viðskiptum. Það var einmitt með svona hlutum, sem Lydíumenn greiddu með í viðskipt- um. Eftir því sem árin liðu, og hlutirnir urðu staðlaðir, var farið að kalla þá peninga. Er svo enn í dag. Gríski sagnfræðingurinn Heródótus segir frá því, um 430 árum fyrir Krist, að Lydíumenn hafi verið fyrstir til að taka mynt í notkun. Fyrsta myntin var þó hvorki úr gulli né silfri, heldur úr náttúrulegri blöndu þessarra málma, elektrum. Menn héldu lengi vel, að þessi föla málmblanda væri sérstök málmtegund, en hún fannst í árfarvegum fljótanna Pac- tolus og Hermus, sem runnu rétt við höfuðborg Lydíu, Sardis. Einn- ig var málmurinn grafinn í Tucolus-fjöllunum, inni í landi, og Sipylus-fjöllunum úti við strönd- Lénsriki Persa, 492. Fyrstu stórkonungBr Persiu voru Kýros mikti (559-529 t.Kr.). Kam- býses (529-52! I.KrJ, Dareios mikti (522-486 t.kr.) og Xerxes l. (4B5-465 I.Kr.t. PERSAVELDI I I Persaveldi undir Daríusi 1. hB Lýdíska keisaraveldið J Babýlónska keisaraveldið ] Mediska keisaraveldiö ina. Hlutfallið milli gulls og silfurs var þó svo óstöðugt, í elektrum, að fljótlega var farið að slá mynt- ina annað hvort úr gulli eða silfri, og hefir svo verið gjört síðan. Frægasti og síðasti konungur Lydíu-ríkis var Krösos, en hann ríkti á árunum 560 til 546 fyrir Krist. Ætla ég hér að segja frá seinasta valdaári hans, sem kon- ungs Lydíu, í þessum og tveim næstu myntþáttum. Krösos og nágrannakonungar hans voru orðnir uggandi um framgang Kyrosar Persakonungs, / tilefni sjávarútuegssýningar í Laugardalshöll um helgina, höfum við dekkhlaðið víkingaskip af öllu því besta sem úr hafinu kemur. Litið við og kitlið bragðlaukana með úrvals sjávar- réttum. Borðið í Blómasal - ánœgjunnar vegna e HOTEL LOFTLEIÐIR FLUGLEIDA HÓTEL - ¦' ¦' ,i • •¦' > —\- X
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.