Morgunblaðið - 07.10.1997, Blaðsíða 36

Morgunblaðið - 07.10.1997, Blaðsíða 36
36 ÞRIÐJUDAGUR 7. OKTÓBER 1997 MORGUNBLAÐIÐ AÐSENDAR GREINAR Góð þjónusta? TVISVAR með stuttu millibili hafa nýlega birst fullyrðing- ar í Morgunblaðinu um að þjónusta við sjúkl- inga sé góð hér á landi. Annars vegar í Reykja- víkurbréfi 27. septem- ber sl. þar sem vitnað er í stefnuræðu forsæt- isráðherra sem segir: „Áfram er tryggt að íslensk heilbrigðisþjón- usta verður í fremstu röð meðal þjóða." Hins vegar í greininni Hvert ber að stefna? 7. sept- ember sl. þar sem vitn- að er í skýrslu sem heilbrigðis- og tryggingamálaráðu: neytið lét gera. Þar er ritað: „í skýrslunni kemur fram að við búum nú við góða þjónustu á sjúkrahúsum okkar, þrátt fyrir að mikið hafi ver- ið skorið niður á undanförnum Þorsteinn Ólafsson arum. Viðhvaðerátt? Það getur verið afar villandi og í raun skaðlegt að skilgreina hluti þannig að þeir séu slitnir úr sam- hengi við umhverfið. Nefna má sem dæmi það tímabil er lán voru óverð- tryggð hér á landi á meðan óðaverð- bólga geisaði. Það jafngilti því að raunávöxtun var skilgreind sem ávöxtun án tillits til verðbólgu. Af- leiðingin var skelfileg, ekki síst fyr- ir þá sem afhentu bönkunum spari- fé sitt í góðri trú. Engum heilvita manni dytti í hug að notast við slíka skilgreiningu í dag. Eg hef fylgst náið með þjónustu við sjúk börn og aðstandendur þeirra síðan árið 1988, fyrst sem foreldri en síðan einnig sem þátttakandi í starfí foreldrahópa langveikra barna. Þegar ég heyri og sé því haldið fram að þjónusta við sjúkl- inga sé góð hér á landi þá hrekk ég við og spyr: „Hvað á viðkomandi eiginlega við?" Án efa liggur ein- hver skilgreining til grundvallar sem ég þekki ekki. Þó er mér næst að álykta að þar sé einungis miðað við störf heilbrigðisstétta. Heilbrigðis- þjónusta er þó miklu víðtækari - eða ætti að vera það að minnsta kosti. Eftirfarandi, sem ekki er eins- dæmi, færir fólki heim sanninn um það. Sum börn fá illvið- ráðanlega, lífshættu- lega sjúkdóma. I slík- um tilfellum er allt gert til að lækna barnið og enginn efast um að heilbrigðisstarfsfólk geri allt sem í valdi þess stendur í því sam- bandi. Læknavísindum fer ört fram og á síð- ustu árum hafa t.d. orðið verulegar framf- arir í krabbameins- Iækningum þegar börn eru annars vegar. En lækningin er í sumum tilfellum dýru verði keypt. Með sterkum og í raun eitruðum lyfjum, geisla- skömmtum sem jaðra við að vera barnslíkamanum ofviða og í sumum íslendingum hættir til að leggja ofurkapp á að fínna mein til að laga með ærnum tilkostnaði, segir Þorsteinn Olafs- son, í stað þess að beita forvörnum til að koma í veg fyrir þau. tilfellum skurðaðgerðum tekst oft hið ótrúlega - að „lækna" barnið. Barnið er síðan útskrifað „frískt" og kemur eftir það í reglulegt lækn- isfræðilegt eftirlit. Lesendur hafa eflaust tekið eftir því að orðin lækna qg frískt eru rituð innan gæsalappa. Ástæðan er sú að sum þessara barna búa við þvílíkar afleiðingar af sjúk- dómnum og/eða sjúkdómsmeðferð- inni að lífsgæði þeirra eru verulega skert ævilangt. Sumar afleiðingarn- ar koma jafnvel ekki í ljós fyrr en löngu eftir að meðferðinni lauk. Margar þessara afleiðinga eru eigi að síður vel þekktar hér á landi sem víðar. Og hvaða þjónustu skyldu nú þessi börn eiga rétt á frá hendi stjórnvalda til að mæta hinum nýju þörfum sínum? Engri!!! Eigi að síður eru nefndar afleiðingar þess eðlis að umrædd börn eru langt frá því ____STEINAR VVAAGE SKÓVERSLUN JUNOLA !f!§V Verð kr. 7.995 Tegund: 3092 Tegund: 3067 Litir: Rautt, svart, grænt leður. Litir: Rautt, svart, gult leður. Stærðir: 36-41 Stærðir: 36-41 Mikið úrval afsvipuðum skónt 5% STAÐGREIÐSLUAFSLÁTTUR • POSTSENDUM SAMDÆGURS STEINAR WAAGE # STEINAR WAAGE SKÓVERSLUN •^' Sl'MI 511 8519 # SKOVERSLUN SÍMI 568 9212 •# að vera frísk þótt ekki sé hægt að greina hið upprunalega mein í lík- ama þeirra. Þarfir langveikra barna og aðstandenda þeirra Beinar og óbeinar þarfir barna sem greinast með alvarlega sjúk- dóma geta verið margvíslegar. Þeim má í stórum dráttum skipta í eftir- talda flokka: • Fjárhagslegar þarfir • Félagslegar þarfir • Sálfélagslegar þarfir • Aðstaða á sjúkrahúsum og þjón- usta heilbrigðisstétta • Menntun Á sama hátt og út í hött er að tala um raunvexti án tillits til verð- bólgu er óhugsandi að slíta ofan- greinda flokka úr sambandi hvern við annan þegar ræða á um þjón- ustu við sjúk börn og aðstandendur þeirra. Skoðum nú nokkra liði í ofan- greindum flokkum. • Eiga aðstandendur langveikra barna rétt skv. kjarasamningum á Iaunuðu fríi til að annast þau heima eða á sjúkrahúsi? Svar: Nei, ef frá eru taldir 7 dag- ar á ári! • Eiga langveik börn og aðstand- endur þeirra rétt á félagslegri þjónustu? Svar: Nei! • Eiga langveik börn og aðstand- endur þeirra rétt á félagsráðgjöf? Svar: Nei! • Eiga langveik börn og aðstand- endur þeirra rétt á sálfræðiþjón- ustu? Svar: Nei! • Er aðstaðan á langstærstu barna- deild landsins viðunandi fyrir a) sjúklingana, b) aðstandendur, c) starfsfólk? Svar í öllum tilfellum: Nei! • Eiga nemendur í framhaldsskól- um sem veikjast alvarlega og eru þ.a.l. lengi frá skóla rétt á sjúkra- kennslu eða öðrum stuðningi? Svar: Nei! Stjórnendur þessa lands munu eflaust halda áfram að nota þær skilgreiningar sem þeim henta og komast að þeirri niðurstöðu að þjón- usta við sjúklinga sé góð. Ofan- greindar staðreyndir tala þó sínu máli. Forvarnir íslendingum hættir til að leggja ofurkapp á að finna mein til að laga með ærnum tilkostnaði í stað þess að beita forvörnum til að koma í veg fyrir þau. Sú þjónusta sem að ofan er lýst eftir er forvarnir fram- ar öðru. Veitum fjölskyldum lang- veikra barna fjárhagslegan stuðning og félagslega þjónustu sem gerir þeim kleift að annast börn sín á mannsæmandi hátt án þess að fjöl- skyldan eigi á hættu að liðast í sund- ur. Eflum alhliða stuðning við lang- veik börn, þ.m.t. menntun grunn- og framhaldsskólanema til að gera þeim mögulegt að ná hámarks lífs- gæðum og þar með að koma í vega fyrir alvarleg sálræn og félagsleg vandamál. Ég hef lengi haldið því fram að í knattspyrnu sé besta markvarslan að stjórna vörninni þannig að and- stæðingarnir fái aldrei marktæki- færi. Eg vil hvetja ykkur sem hald- ið í spottana til að vinna á fyrir- byggjandi hátt líkt og góður mark- vörður sbr. ofangreint. Með því móti minnka líkur á að þið þurfið að endasendast stanganna á milli, stundum í drullusvaði, og ef illa fer - að hirða boltann úr netinu. Höfundur er framkvæmdasljóri Styrktarfélags krabbameinssjúkra barna. MUNIÐ SÉRPANTANIR Á HÚSGÖGNUIY! TÍMALEGA FYRIR JÓLIN Mörkinni 3, sími 588 0640 E-mail: casa@islandia.is Opið bréf til borgarstjóra og fjármálaráðherra í 1. gr. 1. kafla í lögum um málefni fatl- aðra nr. 59/1992 er ber yfirheitið „Mark- mið og skilgreining" kemur fram að mark- mið laganna sé að tryggja fötluðum jafn- rétti og sambærileg lífskjör við aðra þjóðfé- lagsþegna og skapa þeim skilyrði til þess að lifa eðlilegu lífi. í lögunum er þess ennfremur getið hvaða þjónustu skuli veita til að ná þessum mark- miðum. Stjórnvöld á íslandi hafa skrifað undir og samþykkt stefnuyfirlýs- ingu Sameinuðu þjóðanna þar sem kveðið er á um réttindi fatlaðra. Það er gott að hafa góðan vilja, skrifa undir og samþykkja göfug orð á góðri stundu. Én það þarf meira til eða hvað? Þroskaþjálfar hafa verið í samn- ingaviðræðum við samninganefnd ríkis og Reykjavíkurborgar í 10 mán. í þessum samningaviðræðum hefur lítið sem ekkert þokast í sam- komulagsátt. Það sem vekur mesta Hver er faglegur metn- aður yfirvalda? spyrja Margrét Ríkarðsdótt- ir og Sólveig Steins- son. Getur verið að það viðhorf sé enn ríkjandi að f atlaðir einstaklingar séu annars flokks? furðu er sú staðreynd að þrátt fyr- ir að þroskaþjálfar hafa verið ríkis- starfsmenn um áratugaskeið og í stórfum hjá borginni mjög lengi virðist sem ekki sé nokkur þekking á störfum þeirra meðal samninga- nefndarmanna. Það sem hins vegar veldur mestum vonbrigðum er sú staðreynd að þrátt fyrir að samn- inganefnd ríkis og Reykjavíkur- borgar hafi ítrekað fengið upplýs- ingar um störf þroskaþjálfa hefur ekkert breyst. Við hljótum að ætla að samninganefndin vinni sam- kvæmt fyrirmælum þeirra sem yfir fjármagninu ráða og sendum því þetta bréf til þeirra og spyrjum: Hver er faglegur metnaður yfirvalda? Er það vilji yfirvalda að sú þjón- usta sem fatlaðir hafa þörf fyrir og eiga rétt á sé unnin af þekkingu eða á brjóstvitið eingöngu að ráða? Viljum við að börnum okkar og þeim fullorðnu einstaklingum sem þörf hafa fyrir, sé sinnt af fagfólki? Á þetta kannski ekki við um alla? Getur það verið að ennþá sé það viðhorf ríkjandi að fatlaðir einstakl- ingar séu annars flokks borgarar? Því viljum við ekki trúa. Við teljum hins vegar nokkuð ljóst að ef yfirvöld ætla að ná þeim markmiðum sem birtast í þeim lög- um og þeim yfirlýsingum sem þeir Qarðpídntustöðin ?QgQTODO Viö veg |nr 374] Hvammur) í Öifusi GarÖyrkjttfólk / Sterkar víöiplöntur ípottum fyrir HaustgróÖursetningar. Hagstætt verð. Margrét Ríkarðsdóttir Sólveig Steinsson Sími 483 4840 hafa ritað undir og samþykkt þá þurfa fatlaðir á markvissri þjálfun, uppeldi og umönnun að halda frá bernsku til fullorðinsára. Þroska- þjálfar eru sú stétt sem fær í menntun sinni sérþekkingu til að meta á heildrænan hátt þarfir fatl- aðra fyrir þjálfun og umönnun á öllum aldursskeiðum. Hvaðþarftil? Öll þau rök sem þroskaþjálfar hafa notað í samningaviðræðunum til að ná fram leiðréttingu á launum sínum hafa verið virt að vettugi. Vinnuframlag og ábyrgð í starfi á ekkert að kosta, þekking á ekkert að kosta. Auðvelt er að sýna fram á hversu mikið þroskaþjálfar hafa dregist aftur úr í launum miðað við þær stéttir sem hafa sambærilegt nám að baki og voru fyrir ekki svo ýkja löngu með sambærileg laun. Það skiptir ekki máli. Því hljótum við að ætla að það sé mat yfir- valda, að vinna með fötluðu fólki krefjist ekki fagþekkingar og eigi ekkert að kosta. En því í ósköpun- um er þá verið að nota skattpening- ana okkar í rekstur skóla sem heit- ir Þroskaþjálfaskóli íslands og veit- ir kennslu á háskólastigi? Er ekki eitthvað bogið við þetta? Á undanförnum misserum hefur oft komið fram í umræðunni um launamál að nauðsynlegt sé að hækka laun svokallaðra kvenna og umönnunarstétta. Þroskaþjálfar eru að stærstum hluta konur en ekki virðist þetta eiga að virka hjá þeim. Hvað um góðærið margum- talaða, eiga þroskaþjálfar ekki að njóta þess? Verkfall er orð sem heyrst hefur oft að undanförnu og er það með ólíkindum að svo virðist sem við- semjendur taki ekki við sér fyrr en það vopn hefur verið brýnt og skapa þeir með því spennu og óvissu meðal þeirra sem þjón- ustuna nota. Verkfall er neyðarúr- ræði sem þroskaþjálfar munu nota ef nauðsyn krefur. Komi til verk- falls þroskaþjálfa er ljóst að marg- ar stofnanir sem veita fötluðu fólki þjónustu munu loka, t.d. hæfinga- stöðvar, dagvistarstofnanir og skammtímavistanir og á öðrum stöðum mun þjónusta skerðast verulega, svo sem á leikskólum hjá borginni, á Greiningar- og ráð- gjafastöð ríkisins og víðar. Það er einlæg von okkar að samningar náist áður en til verk- falls kemur. En til þess að svo megi verða þarf samninganefnd rík- is og Reykjavíkurborgar að láta sannfærast um að þroskaþjálfar settu fram sínar kröfur í fullri al- vöru og við skorum á yfirmenn fjár- mála hjá ríki og Reykjavíkurborg að veita samninganefnd sinni um- boð til að semja við Þroskaþjálfafé- lag íslands um mannsæmandi laun. Með kveðju. Margrét Ríkarðsdóttir er í samninganefnd Þroskaþjálfafélags Islands og Sólveig Steinsson erformaður Þroskaþjálfafélags Islands.
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.