Morgunblaðið - 22.05.1999, Qupperneq 1

STOFNAÐ 1913
113. TBL. 87. ÁRG.
LAUGARDAGUR 22. MAÍ 1999 PRENTSMIÐJA MORGUNBLAÐSINS
Suður-Afríka
Kennarar
skutu
nemanda
Durban. AP.
KENNARI og skólastjóri hófu
skothríð á nemendur í fram-
haldsskóla í Suður-Afríku á
fimmtudag með þeim afleiðing-
um að einn nemandi lést og
tveir særðust.
Nemendumir við Zith-
okozise framhaldsskólann í
Durban höfðu reiðst mjög og
kastað steinum að kennurun-
um er þeir uppgötvuðu að þeir
höfðu verið látnir borga of hátt
gjald fyrir vettvangsferð á veg-
um skólans.
Nemendumir kröfðust þess
að fá mismuninn endurgreidd-
an. Er kennararnir höfnuðu
beiðninni hófu nemendur að
kasta steinum í kennarana.
Að sögn talsmanns mennta-
málanefndar lokuðu kennar-
amir sig inni á bókasafni af
hræðslu við að nemendurnir
gerðu þeim mein. Svo virtist
sem kennaramir hefðu hafið
skothríðina er nemendumir
reyndu að brjótast inn, með
fyrrnefndum afleiðingum.
Var skólanum lokað eftir at-
vikið og mættu kennaramir fyr-
ir rétt í gær. Þeir sögðust hafa
framið verknaðinn í sjálfsvöm.
Reuters
Námsmenn minnast falls Suhartos
UM 3.000 indónesískir náms-
menn héldu í mótmælagöngu að
þinghúsinu í Jakarta í gær. Með
mótmælunum var þess minnst að
nú er ár liðið frá því að Suharto,
fyrrverandi forseti, hrökklaðist
frá völdum. Öryggissveitir skutu
aðvörunarskotum upp í loftið og
beittu táragasi til að dreifa
námsmönnunum. Að minnsta
kosti þrfr lögreglumenn og
nokkrir námsmenn særðust í
átökunum.
■ Lögregla/25
D’Alema
stappar
stálinu
í ítali
Rdm. Reuters.
MASSIMO D’Alema, forsætisráð-
herra Ítalíu, reyndi í gær að full-
vissa þjóð sína um að ekki væri
ástæða til að óttast að skálmöld í
líkingu við þá sem ríkti á Ítalíu seint
á áttunda áratugnum og í byrjun
þess níunda, væri að ganga í garð á
nýjan leik. D’Alema sagði hins veg-
ar að morðið í fyrradag á Massimo
D’Antona, háttsettum ráðgjafa
ítalska vinnumálaráðherrans, væri
aðfor að ítölsku lýðræði sem ítalir
yrðu að svara með því að sýna sam-
stöðu.
„Ég vil fullvissa ítölsku þjóðina
um að þeim, sem stóðu fyrir þessu
tilræði, mun ekki takast að steypa
Italíu aftur í það ástand sem ríkti á
„árum blýsins“,“ sagði D’Alema á
fréttamannafundi í gær, áður en
hann fór til að vera viðstaddur útfór
D’Antonas.
,Ar blýsins" var heitið sem gefið
var skálmöldinni, er ríkti á árunum
í kringum 1980 vegna ummerkjanna
sem byssukúlur öfgamanna skildu
eftir á gangstéttum á vettvangi póli-
tískra hryðjuverka.
■ Hörð viðbrögð/25
Fulltrúar Rússa og Vesturlanda ræða Kosovo-deiluna
Ivanov seg’ir vik-
ur í samkomulag’
Bonn, Brussel, Moskvu, Aþenu, Helsinki. Reuters, AP, AFP.
ÍGOR ívanov, utanríkisráðherra
Rússlands, sagði í gær að loknum
fundi með George Papandreou, ut-
anríkisráðherra Grikklands, og Carl
Bildt, sérlegum erindreka Samein-
uðu þjóðanna (SÞ) í friðarumleitun-
um í Júgóslavíu, að vikur væru í að
samkomulag næðist í Kosovo-deil-
unni ef Atlantshafsbandalagið
(NATO) slægi ekki af kröfum sínum.
Samningaviðræður héldu áfram í
gær, án þess þó að haldbærar nið-
urstöður næðust. Talsmenn NATO
vísuðu á bug þeim orðrómi að til
stæði að gera hlé á loftárásunum,
en Joschka Fiseher, utanríkisráð-
herra Þýskalands, sagði í gær að í
ljósi þeirra mistaka sem NATO
hefði gert í loftárásunum, þar sem
þær hefðu ekki einungis hæft hem-
aðarlega mikilvæg skotmörk, væri
brýnt að bandalagið endurskoðaði
áætlanir sínar um loftárásir. Að-
spurður um ummæli Fischers sagði
Jamie Shea, talsmaður NATO,
bandalaginu ekki hafa borist neinar
beiðnir þar að lútandi.
Igor Ivanov, utanríkisráðherra
Rússlands, sagði vikur í að sam-
komulag næðist í deilunni létu Vest-
urlönd ekki af kröfunni um að al-
þjóðlegt friðargæslulið yrði starf-
rækt í Kosovo-héraði eftir að friður
kæmist á. Einnig væm kröfur
NATO um að serbneskar hersveitir
fæm frá héraðinu friðarsamningum
til trafala.
Rússnesk og júgóslavnesk stjóm-
völd sögðu biýnast að NATO hætti
loftárásum sínum á Júgóslavíu,
drægi herlið sitt frá nærliggjandi
landamærum og hleypti Slobodan
Milosevic, forseta Júgóslavíu, að
samningaborðinu. Nebojsa Vujovic,
talsmaður júgóslavneska utanrílds-
ráðuneytisins, sagði stjóm Milos-
evic vera tilbúna til friðarviðræðna
og að Serbar hefðu nú þegar dregið
fjölda hermanna til baka frá
Kosovo.
NATO og ríkisstjórn Albaníu
ítrekuðu hins vegar í gær, að Milos-
evic yrði að ganga að þeim skilyrð-
um sem bandalagið hefði sett hon-
um til að loftárásunum yrði hætt og
friður kæmist á í Júgóslavíu.
Milosevic ekki í samn-
ingahugleiðingum
Strobe Talbott, aðstoðamtanrík-
isráðherra Bandaríkjanna, Martti
Ahtisaari, forseti Finnlands, og
Viktor Tsjemomyrdín, sérlegur er-
indreki Rússlandsstjómar í málefn-
um Júgóslavíu, ræddu saman um
hugsanlega lausn á Kosovo-deilunni
í Moskvu í gær. Ekki náðist sam-
komulag í viðræðunum en Talbott
sagði þær hafa verið „nægilega upp-
byggilegar“ til að viðræður geti
haldið áfram í Moskvu í næstu viku.
Rússneskir embættismenn gagn-
rýndu Bandaríkjastjóm fyrir
„þrjósku" í málinu og sögðu viðræð-
ur fulltrúa Vesturlanda við
Tsjemomyrdín hafa aukið svartsýni
á lausn á deilunni og Jjóst að friðar-
viðræður í Rússlandi að undanfömu
hefðu ekki borið árangur.
Við komu sína til Finnlands í gær
sagðist Ahtisaari ekki telja Milos-
evic á þeim buxunum að samþykkja
friðartillögur NATO. Ahtisaari
sagðist mundu hitta Kofi Annan,
framkvæmdastjóra SÞ, í Stokk-
hólmi í dag tii að ræða frekari leiðir
til lausnar á Kosovo-deilunni.
Lítill árangur náðist á fundi G-8
hópsins, samtaka sjö helstu iðnríkja
heims auk Rússlands, um lausn á
Kosovo-deilunni í Bonn í gær.
Giienter Pleuger hjá þýska utanrík-
isráðuneytinu sagði ,jákvæð skref
hafa verið stigin í samningaátt", en
enn væm mikilvæg atriði sem ráð-
herramir væm ósammála um.
Helst væri deilt um hvemig sam-
hæfa ætti hvenær serbneskar her-
sveitir fæm frá Kosovo, hvenær
loftárásunum yrði hætt og alþjóð-
legt friðargæslulið tæki til starfa í
héraðinu til að tryggja flóttafólki
örugga heimkomu.
■ Nítján manns/24
Svartfellingar mótmæla
júgóslavneska hernum
YFIR fjögur þúsund Svartfell-
ingar héldu út á götur Cetinje,
sem er um 30 km suðvestur af
höfuðborginni Podgorica, í gær.
Vildi fólkið mótmæla aukinni
viðveru hergagna og hermanna í
júgóslavneska hernum í Cetinje.
Fáninn sem sést á myndinni er
sá sami og Svartfellingar flögg-
uðu er þeir héldu í átök á mið-
öldum.
Mótmælin endurspegla þá
miklu spennu sem vaxið hefur
milli íbúanna og hernaðaryfir-
valda um það hver hafí yfirráð
yfir landamærunum. Sífellt fleiri
fregnir hafa borist af hermönn-
um sem gerast liðhlaupar úr
herjum Slobodans Milosevic, for-
seta Júgóslavíu. Þarlend yfirvöld
neituðu hins vegar í gær að
brestir væru að myndast innan
hersins. Erfítt er að fylgjast með
fjölda liðhlaupa en nú er talið að
um 2.000 hermenn hafi flúið
átakasvæði í Kosovo. Sem stend-
ur byggja Vesturlönd vitneskju
sína á upplýsingum sem borist
hafa frá njósnurum og öðrum
aðilum í Júgóslavíu. Sérfræðing-
ar í leyniþjónustum á Vestur-
löndum vinna nú að því að koma
upp áreiðanlegra upplýsinga-
kerfí og komast yfir haldbærar
upplýsingar um það hvaða her-
menn þetta eru, hvernig stöðu
þeir hafi gegnt og hvort aðrir
hafi komið í þeirra stað.