Frjáls verslun - 01.07.1976, Qupperneq 22

franska flugfélaginu Air France
á leiðinni frá ísrael til Parísar
með viðkomu í Aþenu hinn 26.
júní. Að kröfu flugræningjanna
lenti vélin í Líbýu til að taka
eldsneyti, en flaug þaðan til
Entebbe-flugvallar í Úganda.
Þar voru farþegar og áhöfn rek-
in inn í gamla flugstöðvarbygg-
ingu og höfð þar í geymslu.
Flugræningjunum barst liðs-
auki frá öðrum skæruliðum,
sem þegar voru komnir til
Úganda. Þeir höfðu birgðir af
vopnum og sprengiefni með-
ferðis. Hópurinn krafðist þess
að 53 hermdarverkamenn, sem
hlynntir eru málstað Palestínu-
skæruliða, yrðu látnir lausir úr
fangelsum í fsrael og Evrópu.
Hótað var að myrða alla gísl-
ana í sprengingu kl. 8 f. h. 30.
júní, ef ekki yrði gengið að
þessum, kröfum.
Allir gíslar aðrir en ísraelsk-
ir borgarar og áhöfn flugvélar-
innar voru afhentir yfirvöldum
í Úganda og fengu að fara úr
landi.
# Frestur framlengdur
Eftir að ríkisstjórn ísraels
hafði tjáð sig fúsa til samninga
við flugræningjana var frestur-
inn framlengdur til sunnudags-
ins 4. júlí. Þetta var á yfir*
borðinu fráhvarf frá fyrri
stefnu stjórnarinnar, sem hefur
jafnan neitað að semja við
hryðjuverkamenn.
Það var þessi þriggja daga
framlenging á frestinum, sem
gaf ísraelsmönnum tóm til að
skipuleggja þessa löngu björg-
unarferð.
Eftir 4000 kílómetra ferðalag
lenti sérþjálfuð sveit ísraels-
hermanna í Entebbe og kom
hryðjuverkamönnunum og her-
mönnum Úgandastjórnar í opna
skjöldu.
# 90 mínutna aðgerft
Að minnsta kosti 10 hryðiu-
verkamenn, sem gættu gíslanna,
voru felldir, þar á meðal Arabi,
sem sagður var einn af stofn-
endum Þjóðfrelsishreyfingar
Palestínu. Þá lágu og í valnum
20 hermenn Úgandastjórnar,
sem sumir voru að hjálpa til við
að gæta gíslanna.
Aðgerðinni var lokið eftir
hálfa aðra klukkustund. Á leið-
inni heim lentu ísraelsku flug-
vélarnar í Kenía og höfðu þar
stutta viðkomu til þess að taka
eldsneyti.
Fjórir ísraelsmenn féllu í að-
gerðinni, ungur herforingi og
þrír gíslar. Örlög fjórða gisls-
ins, 73 ára gamallar ísraelskar
konu, eru ókunn, en hún var
flutt á sjúkrahús í Úganda
skömrnu áður en árásin var
gerð.
Idi Amin, forseti Úganda, hef-
ur sakað ísraelsmenn um oí-
beidisaðgerðir, þegar þeir sendu
vopnaðar liðsveitir inn í land
hang. Yitzhak Rabin, forsætis-
ráðherra ísraels, svaraði þeirri
ásökun á þá leið, að Amin for-
seti hefði unnið með hermdar-
verkamönnunum. Samkvæmt
ísraelskum heimildum á Amin
að hafa faðmað foringja flug-
ræningjanna að sér, er þeir
komu til Úganda, heimilað fleiri
hryðjuverkamönnum að slást i
hópinn, búið þá vopnum og
leyft eigin hermönnum að að-
stoða skæruliðana við að gæta
gíslanna.
# Gerist hið sama
annars staðar?
Æitlar ísrael að gera leiftur-
árásir í hverju því landi, sern
veitir flugvélaræningjum við-
töku?
Yfirmaður ísraelska herráðs-
ins, Mordechai Gur, hershöfð-
ingi, segir:
„Við getum gert þetta aftur
innan fárra daga eða vikna.“
Samgönguráðherra landsins,
Gad Yaacobi, leggur áherzlu á
þá óhagganlegu ákvörðun ísia-
elsstjórnar að vernda borgara
sína hvar sem er í heiminum,
en þó ekki nauðsynlega með
þeim hætti, sem gert var í
Entebbe. Hann segir:
„ísrael áskilur sér rétt lil
sjálfsvarnar sem þjóð og mun
hvarvetna standa vörð um vel-
ferð borgara sinna eins vel og
kostur er. Þannig höguðum við
okkur í þetta sinn og þannig
munum við hegða okkur aftur.“
# Þekktu vel til
í Úganda
Yfirmenn hersins í Jerúsalem
voru í sérstakri aðstöðu tii að
leggja á ráðin með vel heppn-
aða hernaðaraðgerð gegn
hryðjuverkamönnunum í
Úganda. ísraelar gjörþekktu
allar aðstæður á staðnum. Ráð-
gjafar þeirra höfðu þjálfað
Úganda-hermenn í landi þeirva
og byggt mikinn hluta af flug-
vellinum í Entebbe áður en
þeir voru reknir úr landi árið
1972 eftir valdatöku Arnins for-
seta.
Yfirmenn leyniþjónustu ísra-
els fengu líka ítarlegar upp-
lýsingar um ástandið innan-
dyra í flugstöðinni í Entebbe,
þar sem gíslarnir voru geymd-
ir. Þessar upplýsingar fengust
hjá þeim farþegum flugvélar-
innar, sem sleppt var lausum.
Miðað við allar þessar aðstæð-
ur voru ráðamenn í ísrael til-
búnir að taka áhættuna af að-
gerð, sem var afar tvísýn frá
upphafi.
Það er óvíst hvers konar að
gerðir yrðu áformaðar í annarri
úlfakreppu undir öðrum kring-
umstæðum. En stjórnin í Jerú-
salem gaf skýrt til kynna, að
hún væri búin til hemaðarað-
gerða gegn hryðjuverkastarf-
semi langt utan landamæra
sinna og að hún hefði hernaðar-
mátt til þess.
# Tilefni til
umhugsunar
Hver sem áhrif árásar ísraels-
manna kunna að verða á Pale-
stínuskæruliðana sjálfa, er þó
víst, að ríkisstjórnir, sem gefa
flugræningjum grið, eru undir
auknum þrýstingi. Ef þær
sleppa undan strangari refsi-
aðgerðum annarra ríkja, verða
þær nú að hætta á leifturárás-
ir ísraelsmanna.
Eltingaleikur vopnaðra sér-
sveita við hóp skæruliða mun
ekki binda enda á hryðjuverka-
starfsemi víða um lönd, en rík-
isstjórnir, sem hingað til hafa
veitt hermdarverkamönnunum
aðstoð, hafa fengið tilefni til
umhugsunar.
22
FV 7 1976