Frjáls verslun


Frjáls verslun - 01.03.1991, Blaðsíða 60

Frjáls verslun - 01.03.1991, Blaðsíða 60
ir. Talað er um að hugsanlega megi breyta einhverjum þeirra þannig að þeir starfi svipað ábyrgum banka- stofnunum, greiði fyrir ríkisábyrgð, meti áhættur og tryggingar og leiti eftir hámarksávöxtun og hafi þannig gjörbreyttu hlutverki að gegna. Að hvaða leyti eru vinnubrögð hjá Iðnlánasjóði frábrugðin því sem þarna er lýst sem æskilegu fyrirkomulagi? „Rekstur Iðnlánasjóðs hefur verið og er með allt öðrum hætti en þarna er lýst. I fyrsta lagi önnuðust bankastjórar Iðnaðarbankans framkvæmdastjóm sjóðsins, þar til Iðnaðarbankinn hvarf inn í íslandsbanka í ársbyrjun 1990. Frá þeim tíma hefur sjóðurinn verið rekinn sem sjálfstæð eining. Iðnlána- sjóður var því að sjálfsögðu rekinn með bankalegum vinnubrögðum eins og Iðnaðarbankinn. í öðru lagi óskaði stjórn sjóðsins eftir því að ráðgjafarfyrirtækið Price Waterhouse/IKO gerði úttekt á skipulagi og starfsháttum Iðnlána- sjóðs árið 1989. Frá þessum tíma hef- ur verið fastmótuð verkaskipting í Iðnlánasjóði milli forstjóra og stjórn- ar, ásamt starfslýsingum starfs- manna, Iána- og eftirlitsreglum, áætl- anagerð og endurskoðun. Að þessu leyti er enginn munur á Iðnlánasjóði og ábyrgum bankastofnunum. Varðandi ríkisábyrgðina er þess að geta að Iðnlánasjóður greiðir 0.25% ábyrgðargjald af útistandandi erlend- um lánum vegna ríkisábyrgðar. Forráðamenn sjóðsins eru þeirrar skoðunar að í framtíðinni geti Iðnlána- sjóður aflað hagstæðra lána án rík- isábyrgðar í krafti sterkrar eiginfjár- stöðu og góðra viðskiptasambanda við erlenda banka." BANKARNIR GETA EKKITEKIÐ VIÐ SJÓÐAKERFINU Hvernig ætti að haga endurskipu- lagningu fjárfestingarlánasjóðakerfis- ins að þínu mati? Telur þú þörf á upp- stokkun? Getur bankakerfíð hugsan- lega tekið við allri starfsemi þeirra? „Þegar þessari spurningu er svar- að er rétt að skoða þróunina á íslensk- um fjármagnsmarkaði. Iðnlánasjóður hefur varðveitt og ávaxtað eigið fé sitt í tímans rás. Nú íslenskur iðnaður telur sig þurfa á öflugum lánasjóð að halda. er það yfir 2.7 milljarðar króna, eða svipað og eigið fé Búnaðarbankans. Sjóðurinn eflist ár frá ári, rekstur hans skilar verulegum hagnaði þannig að eiginfjárstaða hans verður sífellt betri. Þannig er sjóðurinn orðinn mjög öflugur og iðnaðinum í landinu því mikilvægur bakhjarl. Sameining bankanna kom í kjölfar bankalöggjafar og er í fullu samræmi við þróunina erlendis. Þó sameining bankanna sé að baki, er gífurleg vinna eftir, því bankakerfíð er enn of kostn- aðarsamt. Það endurspeglast í vaxta- muninum sem er mun meiri hér á landi en í nágrannalöndunum. Að hluta til er eðlilegt að vaxtamunur sé meiri hjá okkur vegna þess hve rekstrareiningarnar eru hér smáar og verða alltaf smáar samanborið við nágrannalöndin. Engu að síður er þessi munur enn of mikill og miklu varðar að þar verði breyting á. Samkeppnin á fjármagnsmarkaði hér á landi fer nú fyrst og fremst fram í verðbréfafyrirtækjunum og hjá eignaleigum — ekki í sjálfu banka- kerfinu. Vaxtamunur bankanna gæti minnkað þegar raunveruleg sam- keppni verður milli þeirra. Til þess var uppstokkun bankakerfisins gerð. I kjölfar sameininga banka erlendis hefur komið fækkun starfsmanna, fækkun útibúa, sala eigna og vélvæð- ing. Þetta er að mestu eftir hér á landi þó aðeins sé byrjað á þessum verk- um. Bankarnir hafa ekki sagt upp starfsfólki en ráða ekki í stað þeirra sem hætta. Þessi mjúka Ieið er góðra gjalda verð en gerir það að verkum að endurskipulagningin tekur lengri tíma. Ég skal ekki segja hve langan aðlögunartíma þarf til þess að við fá- um hagkvæmt bankakerfi. Það ræðst af því hvort aukin og raunveruleg samkeppni hefst um vaxtamuninn milli þeirra fyrr en síðar. Ég nefni þetta vegna þess að spurt er hvort bankakerfið geti tekið við starfsemi fjárfestingarlánasjóðanna. Ég fæ ekki betur séð en bankarnir hafi ærin verkefni með þá endur- skipulagningu sem fram þarf að fara hjá þeim sjálfum um þessar mundir. Auk þess vil ég benda á að verðbréfa- fyrirtækin og eignarleigurnar, sem komið hafa með samkeppnina inn á íslenskan fjármagnsmarkað á undan- förnum árum, eru í eigu bankanna. Með því hefur orðið mikil sam- þjöppun fjármálavalds. Spyrja má hvort ekki sé nóg að gert í bili? Spyrja má hvort frekari samþjöppun fjár- málavalds í landinu sé æskileg? Ég tel að endurskipulagning sjóðakerfisins þurfi að fara fram með öðrum hætti en að bankarnir yfirtaki sjóðinn. Bank- arnir eru einfaldlega ekki í stakk búnir til að taka við þessum sjóðum." ÞRIR FLOKKAR En hvernig á þá að stokka fjárfest- ingarlánasjóðina upp? „Áttum okkur fyrst á því um hvaða sjóði er að ræða. Það má á vissan hátt skipta sjóðunum í þrjá flokka. I fyrsta lagi er um að ræða húsnæðislánakerf- ið, Byggingarsjóð ríkisins, Bygging- arsjóð verkamanna og Húsbréfakerf- ið. Útlán húsnæðislánakerfisins eru yfir 80 milljarðar króna. Með því að þetta stóra kerfi færist smám saman yfir í húsbréfin, verður unnt að koma úrvinnslu þess yfir á banka eða verð- 60
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68

x

Frjáls verslun

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Frjáls verslun
https://timarit.is/publication/282

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.