Eimreiðin - 01.05.1963, Side 75

EIMREIÐIN
163
þið vera að leggja þetta allt á
minnið.“
Venjulega hélt hann sér fast
að efni í erindum sínum. En
skyndilega gat hann komið með
óvasnt innskot. Voru þau venju-
lega vel þegin.
..Öskra ég ekki allt of hátt,“
sagði hann stundum upp úr
miðju máli. Ég lieyri svo illa til
sjálfs mín núna.“ Hann reyndi
ekki að dylja heyrnarleysi sitt.
..Trúið ekki því, sem ég segi.
hað getur allt saman verið lygi.
^n þið verðið hins vegar að
sanna, að ég fari með rangt mál.“
~~ Þetta var eitt af hans föstu
mnskotum, sérstaklega, þegar
hann skýrði einhver vafasöm at-
'iði. Oftast nær lét hann þetta
eitt nægja, en bætti við í önnur
skipti: „Hver einn á sjálfur að
1 annsaka fyrirbrigðin, vega og
meta, leita sannleikans, en ekki
Vtta. Trúin getur verið blekk-
lng- Það getur þekkingin líka
Verið, sé ekki hægt að sanna gildi
hennar. Véfengið og dragið í efa,
Þangað til þið hafið fengið þá
hattsn, sem þið getið unað við.
ðfeðan svo er ekki, þá leitið. En
Segið varlega að eitthvað sé
langt, meðan jrið getið ekki full-
hoinlega sannað að svo sé.“
Vmislegt í viðskiptum þjóða
°§ kynflokka notfærði hann sér
ll1 þess að vekja álirif. Hann
Va2ddi Um meðferð hvítra manna
a Ástralíunegrum, dró ekki af
frásögninni um ómennskt fram-
ferði hinna hvítu. Skyndilega
þagnaði hann, laut fram yfir
ræðustólinn og sagði hvíslandi
rómi:
,,Já, það er misjafnt, hvað kall-
ast menning.“
Eins og áður er getið var hann
ómildur andstæðingur alls
ítroðnings og skilningsvana utarr
að lærdóms — hinnar dauðu
kennslu, er hann kallaði svo..
Gegn þeim kennsluháttum gat
hann farið hamförum, beitt
allri mælsku sinni og fjölbreyttu
orðsnilld. Þó þeirra árása væri
fyrst og fremst að vænta í erind-
um hans um uppeldismál og
kennslumál, gátu þær riðið vfir
eins og áhlaup á vori í miðju
landfræðilegu erindi. Sérstak-
lega var það málakennslan í
dönskum skólum, sem þá var
tekin til hirtingar. í fræðilegum
þenkingum um tungu einhverr-
ar þjóðar, gat demban komið,,
óvænt og yfirþyrmandi.
„í dönskum skólum hefur
verið lögð mikil stund á að gera
hvert lifandi tungumál að dauðu
máli,“ sagði hann. „Hvernig
læra börn málið? Ég hef aldrei
heyrt Jress getið að ]Dau byrji á'
því að læra málfræði. Hér kafn-
ar allt í málfræði. Það er ekki
verið að leita að einfaldleikan-
um og eðli málsins, lífi Jiess og
hrynjandi, heldur torfærunum
til jress að kála málinu. Haldið