Ægir

Árgangur

Ægir - 15.12.1959, Síða 158

Ægir - 15.12.1959, Síða 158
156 ÆGIR — AFMÆLISRIT hafði sett á laggirnar til að fjalla um málið. Gekk tillagan í þá átt að mæla með því, að gerð yrði alþjóðatilraun með því að friða íslenzkt hafsvæði, þar sem mikið væri um uppvaxandi fisk. Var mælt með, að í þessu skyni yrði Faxaflói friðaður innan línu frá Garðskaga að Malarrifi. Á svæðinu skyldi botnvörpu- og dragnóta- veiðar vera með öllu bannaðar. Lengd frið- unartímabilsins skyldi vera 15 ár, en fyrir þann tíma var ráð fyrir því gert, að samn- ingar tækjust um algera friðun. Á grundvelli þessarar samþykktar ráðs- ins bauð svo íslenzka ríkisstjórnin til al- þjóðaráðstefnu árið 1949, þeim þjóðum, sem hagsmuna gátu haft að gæta í þessu máli. Þá skeði það, að Bretar höfnuðu boð- inu og töldu, að þetta mál ætti að ræðast í fastanefnd þeirri, sem fiskveiðasamning- urinn, sem gerður var í London 1946, gerði ráð fyrir, e.n sá samningur tók ekki gildi fyrr en 1953. Þar með var málið úr sögunnni, með því að íslenzka ríkisstjórn- in taldi sig ekki geta fallizt á þetta sjónar. mið Breta og var ráðstefnunni aflýst. Að styrjöldinni lokinni komst landhelg- ismálið að öðru leyti einnig inn í nýjan farveg og er raunar lítill vafi á því, að hin óbilgjarna afstaða Breta átti sinn þátt í allri þeirri þróun. Árið 1948 voru sem kunnugt er sam- þykkt lög um vísindalega verndun fiski- miða landgrunnsins. Samkvæmt þessum lögum er íslenzku ríkisstjórninni heimil- að að setja reglur um fiskveiðar á land- grunninu. Hér var farið inn á alveg nýja leið. Áður hafði verið rætt um friðun veiði- svæða með alþjóðlegu samkomulagi, en nú er ríkisstjórninni heimilað að gera ein- hliða ráðstafanir innan endimarka land- grunnsins. Með þessu slær Island raun- verulega eign sinni á landgrunnið án þess þó, að skilgreint sé nánar hvar takmörk þess liggi. Með þessum lögum hafði Islandi verið lagt í hendur vopn, sem síðar átti eftir að sýna sig að vera þýðingarmikið. Upp úr þessu fór að koma skriður á málið. í október 1949 tilkynnti íslenzka ríkisstjórnin hinni brezku, að uppsagnar- ákvæði samningsins frá 1901 yrði nú not- að og samningnum sagt upp með tveggja ára fyrirvara. Fyrsta reglugerðin, sem sett var sam- kvæmt lögunum frá 1948 var sett 22. apríl 1950 og kvað svo á, að fiskveiðilandhelgin fyrir Norðurlandi, á svæðinu frá Horni að Langanesi, skyldi vera 4 sjómílur frá grunnlínu, er dregin væri fyrir mynni f jarða og flóa. Hér var því aftur tekin upp gamla grunnlínureglan, sem gilt hafði fyr- ir 1901 og sömuleiðis var breidd fisk- veiðilandhelginnar aukin úr þremur í fjórar sjómílur. Þessi reglugerð gat þó ekki náð til brezkra skipa, þar sem þá var enn ekki fallin úr gildi samningurinn. Einmitt um þetta leyti stóðu yfir mála- ferli Norðmanna og Breta fyrir Alþjóða- dómstólnum í Haag út af því hvernig skyldi dregin grunnlínan við strendur Noregs. Fylgdust Islendingar með gangi máls þessa af mikilli athygli, enda gat það skipt meginmáli fyrir þróun okkar landhelgis- máls hverjar endalyktir þessi málaferli fengju. Þegar samningurinn frá 1901 rann út í október 1951 fór brezka stjórnin þess á leit, að íslenzka ríkisstjórnin gripi ekki til neinna ráðstafana fyrr en eftir að dómur hefði verið upp kveðinn í Haag, en ætlað var, að það yrði í desember sama ár. Varð íslenzka ríkisstjórnin við þeirri málaleitan. Hinn 18. desember var svo dómurinn kveðinn upp og var í öllum meginatrið- um Norðmönnum í vil. Var þar með við- urkennd krafa Norðmanna um drátt beinna grunnlína, en grunnlínur þær, sem dregnar höfðu verið fyrir Norðurlandi samkvæmt reglugerðinni frá 1950 voru einmitt dregnar eftir hinni norsku reglu. I Noregi var þessum merkilega sigri fagnað ákaflega svo sem eðlilegt var, því hér var um að ræða bæði metnaðarmál og
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132
Síða 133
Síða 134
Síða 135
Síða 136
Síða 137
Síða 138
Síða 139
Síða 140
Síða 141
Síða 142
Síða 143
Síða 144
Síða 145
Síða 146
Síða 147
Síða 148
Síða 149
Síða 150
Síða 151
Síða 152
Síða 153
Síða 154
Síða 155
Síða 156
Síða 157
Síða 158
Síða 159
Síða 160
Síða 161
Síða 162
Síða 163
Síða 164
Síða 165
Síða 166
Síða 167
Síða 168

x

Ægir

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Ægir
https://timarit.is/publication/584

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.