Morgunblaðið - 22.09.2012, Side 6
6 FRÉTTIRInnlent
MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 22. SEPTEMBER 2012
Ómar Friðriksson
omfr@mbl.is
Umræður um ástandið á vinnumark-
aði ganga sitt í hvora áttina þessa
dagana. Forystumenn ríkisstjórnar-
innar segja sýnilegan bata á vinnu-
markaði og benda á að það sem af er
þessu ári hafi atvinnuleysi verið 1½
prósentustigi lægra en á sömu 8
mánuðum í fyrra og er nú um 4,8%.
Við umræður á Alþingi sl. miðviku-
dag sagði Jóhanna Sigurðardóttir
forsætisráðherra að nýjar niðurstöð-
ur úr Vinnumarkaðsrannsókn Hag-
stofunnar sýndu að störfum hefði
fjölgað á vinnumarkaði á milli ann-
ars ársfjórðungs 2011 og 2012 um
2.100. Í svari við fyrirspurn Birgis
Ármannssonar, Sjálfstæðisflokki, á
Alþingi sl. fimmtudag sagðist Jó-
hanna þó hafa áhyggjur af því ef
fólki væri að fækka á vinnumarkað-
inum.
Allt önnur mynd er dregin upp í
umfjöllun Samtaka atvinnulífsins um
Vinnumarkaðsrannsókn Hagstof-
unnar. „Fækkun íbúa á vinnualdri er
áætluð 600 miðað við ágúst 2011 og
vinnuaflsframboð landsmanna er tal-
ið hafa minnkað um 2.500. Sú fækk-
un skýrist annars vegar af fólks-
fækkuninni og fjölgun um 1.900 í
hópi þeirra sem standa utan vinnu-
markaðarins. Störfum fækkaði um
1.600 en þrátt fyrir það fækkar at-
vinnulausum um 900 vegna fjölgunar
þeirra sem standa utan vinnumark-
aðar,“ sagði í umfjöllun SA, sem
benti einnig á að þegar litið væri
lengra aftur í tímann kæmi í ljós að
störf í ágúst hefðu ekki verið færri
síðan árið 2005.
Minnkandi atvinnuþátttaka
Á fyrri hluta þessa árs komu fram
vísbendingar í könnunum Hagstof-
unnar um að störfum væri tekið að
fjölga hér á landi. Nýjustu niður-
stöður Vinnumarkaðsrannsóknar
Hagstofunnar bæði í júlí og ekki síst
nýjar tölur fyrir ágúst, sem benda
þvert á móti til þess að starfandi
fólki á vinnumarkaðinum hafi ekkert
fjölgað frá því í fyrra, valda því for-
svarsmönnum á vinnumarkaði mikl-
um áhyggjum. Þær sýna svo ekki
verður um villst að starfandi fólki
hefur jafnvel fækkað. Þannig er
fjöldi starfa 3.200 færri í ágústmán-
uði en í janúar sl. þegar leiðrétt hef-
ur verið fyrir árstíðasveiflum. Með
sama hætti voru 1.500 færri starf-
andi í seinasta mánuði en í ágúst-
mánuði á árinu 2009 ef litið er lengra
aftur í tímann í samanburði á árs-
tíðaleiðréttum tölum úr Vinnumark-
aðsrannsókn Hagstofunnar.
Í umfjöllun ASÍ um niðurstöður
Hagstofunnar er vakin athygli á því
að meðalatvinnuþátttaka hefur ekki
verið lægri frá hruni eða 80,13%.
Þetta hlutfall var 81,8% á sama tíma
fyrir þremur árum svo dæmi séu
tekin. Tölur um meðalatvinnuþátt-
töku eru ónæmari fyrir sveiflum á
milli mánaða en að mati ASÍ má
greina að fjöldi þeirra sem eru utan
vinnumarkaðarins hefur þokast upp
á við á síðustu misserum.
Af upplýsingum Hagstofunnar má
einnig sjá að hlutfall starfandi í
ágústmánuði hefur ekki verið lægra í
tíu ár. Það var 74,9% í seinasta mán-
uði. Hlutfall starfandi var 75,4% í
sama mánuði í fyrra og 75,2% í ágúst
mánuði 2010.
Forsvarsmenn SA hafa margoft
að undanförnu vakið athygli á að
störfum er ekki að fjölga frá síðasta
ári og mikil fækkun hefur orðið í hópi
þeirra sem eru á vinnumarkaði. Vil-
hjálmur Egilsson, framkvæmda-
stjóri SA, segir skýrar niðurstöður
Hagstofunnar tala sínu máli. At-
vinnuþátttakan minnkar og eru ef-
laust ýmsar skýringar á því að mati
hans s.s. þær að fólk hverfur af
vinnumarkaði til náms, flytur úr
landi og í einhverjum tilvikum kann
eldra fólk að hafa ákveðið að fara af
vinnumarkaði og hefja töku lífeyris
o.s.frv.
En það eru þó fyrst og fremst töl-
ur sem sýna að störfum er ekki að
fjölga sem stinga mest í augu og
valda mestum vonbrigðum að sögn
hans. Á árunum 2010 og 2011 mælast
sömu tölur um fjölda starfa yfir árið í
heild. Á 1. og 2. ársfjórðungi á þessu
ári kom fram lítils háttar fjölgun
framan af ári en í júlí og ágúst geng-
ur sú þróun til baka, sem vekur
mönnum ugg.
Fátt bendir til fjölgunar starfa
Tölur á fyrri hluta ársins bentu til að störfum væri að byrja að fjölga en það hefur ekki gengið eftir
Ný vinnumarkaðsrannsókn Hagstofunnar veldur miklum áhyggjum um þróunina á vinnumarkaði
Morgunblaðið/Sigurður Aðalsteinsson
Störf og atvinnuleysi Ný Vinnumarkaðskönnun Hagstofunnar hefur vakið athygli en hún staðfestir að enn er
mjög alvarleg staða á vinnumarkaði. Myndin er frá framkvæmdum Síldarvinnslunnar í Neskaupstað.
Fátt er í hendi sem vekur bjart-
sýni um fjölgun starfa þegar lit-
ið er til haustsins og fram á vet-
urinn.
Vilhjálmur Egilsson, fram-
kvæmdastjóri Samtaka atvinnu-
lífsins, segir að fyrirtæki í bygg-
ingariðnaðinum sjái ekki fram á
nein stórverkefni í vetur. Menn
hafi þó á tilfinningunni að sá
vöxtur sem hefur verið í ferða-
þjónustunni á umliðnum mán-
uðum haldi áfram ef miðað er
við sömu tímabil á seinasta ári.
„Okkur virðist neyslan í land-
inu almennt séð ekki vera að ná
sér á strik,“ segir hann.
Spá litlum breytingum
í septembermánuði
Á yfirliti Vinnumálastofnunar
yfir stöðuna á vinnumark-
aðinum í ágúst, þar sem fram
kom að skráð atvinnuleysi var
þá 4,8%, kom fram að Vinnu-
málastofnun gerði ráð fyrir að
atvinnuleysi í september
breyttist lítið milli mánaða og
yrði á bilinu 4,6% til 5% í sept-
ember.
„Yfirleitt batnar atvinnu-
ástandið frá ágúst til sept-
embermánaðar m.a. vegna árs-
tíðarsveiflu. Í september 2011
var atvinnuleysi 6,6% en 6,7% í
ágúst 2011,“ sagði í greinargerð
Vinnumálastofnunar.
Í Vinnumarkaðskönnun Hag-
stofunnar í ágúst mældist at-
vinnuleysið 5,8%.
Dökkt útlit
í haust og
vetur
STAÐAN Á VINNUMARKAÐI
Ingveldur Geirsdóttir
ingveldur@mbl.is
Sauðfjárslátrun er nú komin á fullt í
sláturhúsum landsins og margir
landsmenn farnir að huga að slátur-
gerð. Sláturmarkaður hófst í öllum
verslunum Nóatúns í gær og þar á
bæ búast menn við góðri sölu næstu
vikurnar.
Bjarni Friðrik Jóhannesson,
rekstrarstjóri Nóatúns, segir að eft-
ir hrunið hafi orðið vakning í slátur-
gerð. Salan hafi þá aukist á innmat
og hráefnum til sláturgerðar og
haldist jafngóð síðan. „Það er áber-
andi að yngra fólkið kemur með
stuðningsaðila í sláturkaupin. Eldra
fólkið sem kann handtökin er flutt
yfir heiðar til að taka sér sláturgerð
fyrir hendur og miðla þekkingunni
til þeirra sem yngri eru,“ segir
Bjarni. Nóatún býður upp á kassa
með þremur eða fimm slátrum en
einnig er hægt að taka stakt slátur.
Bjarni segir að þrjú slátur hafi verið
vinsælasta einingin í fyrra. Úr einu
slátri má fá fjóra keppi.
Fallþunginn yfir 16 kg
Hjá Norðlenska á Húsavík var bú-
ið að slátra um 27 þúsund fjár eftir
gærdaginn. Fallþunginn eftir þenn-
an fjölda er að meðaltali 16,45 kg en
var í lok sláturtíðar í fyrra 15,7 kg.
Sigmundur Hreiðarsson, vinnslu-
stjóri hjá Norðlenska, segir að
meðalþunginn geti farið niður þegar
meira fé kemur í slátrun af þeim
svæðum sem lentu í hremmingunum
í síðustu viku. „Það mun tvímæla-
laust hafa áhrif. Þau lömb hafa ekki
dafnað vel síðustu daga og þurfa að
bíða eitthvað. Vegna þessa munum
við líklega fá færra fé til slátrunar og
sláturtíminn styttast.“
Hjá Sláturfélagi Suðurlands á Sel-
fossi var búið að slátra rúmlega 20
þúsund fjár í gær, af um 100 þúsund
sem búist er við að verði slátrað þar
þetta haustið. Að sögn Einars
Hjálmarssonar, stöðvarstjóra hjá
SS, líta dilkarnir ljómandi vel út og
fallþunginn er 16,2 kg að meðaltali.
Hjá Kjötafurðastöð Kaupfélags
Skagfirðinga gengur slátrun líka vel
og búið að slátra um 36 þúsund fjár,
af um 120 þúsund. Meðalvigtin er
rúm 16 kg.
Yngra fólk kemur með
stuðningsaðila í sláturkaup
Vakning í sláturgerð Slátrað á fullu og fallþungi góður
Morgunblaðið/Golli
Matargerð Sláturmarkaður hófst í Nóatúni í gær. Eftir hrunið varð vin-
sælla meðal landsmanna að taka slátur enda um ódýran mat að ræða.
Glerverksmiðjan Samverk ehf
Eyjasandi 2, 850 Hella
Víkurhvarfi 6, 203 Kópavogi
sími: 488 - 9000
www.samverk.is
samverk@samverk.is
Söluskrifstofa og fagleg ráðgjöf
Víkurhvarfi 6, 230 Kópavogi