Safnablaðið Kvistur - 2020, Qupperneq 13
15
maður sem var flinkur að teikna, og
hét Ingvar Ellert Óskarsson. Þá vaknaði
áhuginn þeirra á list geðfatlaðra. Þau
höfðu þó bæði, hvort í sínu lagi, safnað
listaverkum frá unga aldri. Æ síðan
hafa þau nálgast verk einstaklinga
sem eru á einhvern hátt utangarðs „en
í raun beintengdir sköpunarverkinu;
sannir, óspilltir og frjálsir“.
Í sýningahaldinu má segja að það séu
þrjú meginþemu, sjálfsprottin list, sem
er langstærsti hlutinn af safneigninni,
framsækin nútímalist og verk eftir
ungt fólk með listaháskólamenntun
sem hefur ekki klassískan grunn til að
byggja á.
„Þegar nýja málverkið kom fram á
sínum tíma þá var það í mínum huga
alþýðulist, það var eins og listafólkið
hefði gleymt menntuninni. Svo þegar
Listaháskólinn var stofnaður var
ætlast til þess að nemendur kæmu
inn með þennan grunn úr öðrum
skólum en á því var misbrestur því
kennslunni var áfátt þar líka. Þessu
fólki höfum við í stjórn safnsins boðið
norður til að sýna.
Söfnun þeirra hjóna á næfri list,
sjálfsprottinni jaðarlist eða ,,sannri,
ó spilltri og frjálsri” list er lofsvert
framtak og varpar ljósi á menningar-
starf sem er einstakt og mikils virði
en hafði ekki verið sinnt að neinu
ráði hérlendis áður en þau hófust
handa.
Og söfnunin heldur áfram. „Við erum
í langtíma björgunarleiðangri með
augun opin og hlustum eftir því sem
gestir segja okkur, þá njótum góðs af
glöggum einstaklingum sem láta
okkur vita ef þeir sjá eitthvað
spennandi. Við söfnum einnig alls
konar smáhlutum sem geta fallið
undir hugtök sem eru okkur hjart-
fólgin og fylla upp í glufur. Það bætist
sífellt í safnið, til dæmis árið 2015
þegar um 120.000 verk komu úr
dánarbúi Þórðar G. Valdimarssonar,
Kíkó Korríró, og þá settum við okkur
í nýjar stellingar. Á hverju ári bætast
hundruð verka við eignina því sá
tími er runninn upp að eldra lista-
fólk minnkar við sig og vill koma
verkum sínum í örugga höfn svo að
þeim verði miðlað á margvíslegan
máta, svo sem í viðeigandi sal og í
sýnis bókum safneignar.“
Hvað varðar framtíð starfseminnar
þá er ýmislegt sem má bæta, að mati
þeirra Níelsar og Magnhildar. Það vant-
ar starfsfólk til að skrá og sinna safn-
eigninni og sérfræðinga til að rann-
saka og ritstýra bókum. Geymslurnar
séu pakkaðar og safneignin minnkar
ekki, eins og viðbótin sem nefnd var
hér að ofan ber vitni um. Það blasir
við að safnið þarf að reisa um 400 m2
byggingu áfasta Þinghúsinu undir fag-
lega starfsemi og listaverkageymslu.
Níels segist alveg frá upphafi hafa haft
áhuga á því að endurgera í upphaflegri
mynd garð Ragnars Bjarnasonar,
Eikjuvogi 26 í Reykjavík, sem hann
útfærði svo listilega upp úr miðri
síðustu öld. Hugmyndin fékk byr undir
báða vængi þegar Listasafn Árnesinga
ákvað að gefa Safnasafninu verk hans
til varanlegrar varðveislu en mörg
þeirra höfðu þá verið í láni hjá safninu
í tuttugu ár. Ef tilskilin leyfi fást hjá
nágrönnunum verður reist glerhús
yfir stytturnar og fylgihluti þeirra,
foss og tjörn, þannig að villt náttúra og
manngert rými vinni saman á fagran
og nýstárlegan hátt.
Að svo komnu máli kvöddum við þau
Níels og Magnhildi, sitjandi í blómahaf-
inu sem er svo einkennandi innandyra
– og utan. Kvistur óskar þeim hjartan-
lega til hamingju með afmæli þessa
einstaka og fallega safns.
L
jó
sm
yn
da
ri
: G
un
na
r
In
gi
G
ís
la
so
n