Múlaþing: byggðasögurit Austurlands - 01.01.2015, Blaðsíða 14

Múlaþing
heppilega leið og samferðamenn hans höfðu
misjöfn áhrif. Þó gekk nú allt þolanlega
meðan fóstra hans lifði. Hann var latur að
læra Kverið en snemma viljugur á að lesa
sögur og kvæði og endaríma vísur. Sögðu
vinir hans að hann myndi vera efni í skáld
- sem lítt hefur rættst - En aðrir töldu það
leir sem hann rímaði, því engi gæti verið
skáld nema lærðir menn. Samt var hörð
ástríða til að yrkja, þótt í óþökk allra væri,
og hneigðist hann því til glettni. Hann var
trúhneigður og síhugsandi um Guð og það
háa og mikilvæga í tilverunni. En jafnframt
fjarlægðist hann hin hálfu góðmenni sem
svo margt var af. Þetta leiddi til þess að
hann varð fremur ómannblendinn æ síðan
og lítill fjöldans maður, einlyndur nokkuð
og einrænn og lifði af mjög í sjálfum sér.
Handrit Æviþáttar bls. 7
Mynd Ríkarðs Jónssonar af Sigfúsi sem m.a. prýðir
minnisvarðann í Sigfúsarlundi.
„...sem lítt hefur rættst“ segir Sigfús urn
skáldspár sér til handa - ef til vill af uppgerðar-
hógværð? Svo mikið er víst að margt rímað
og stuðlað liggur eftir Sigfús og er það á
köflum prýðis-skáldskapur. Svo segir hann
í Æviþætti sínum um ljóðasmíð sína, þá er
hann hélt sig -ranglega - búinn að koma útgáfu
þjóðsagnasafnsins í höfn árið 1906:
Sigfús tók nú til óspilltra mála við vinnu
sína; hneigðist nú hugsun hans að vísna-
og ljóðagerð er hann hugði sig lausan
við safnið. Var hann undir niðri leiður á
hinu tilgangslausa lífi og orkti löngum,
til að reyna að gleyma umkomuleysinu
en sá sig engan kost eiga þess er bætti
úr einstæðingsskap hans, en sá sér lítinn
vinning er kostur var á. Var og fost og fom
tryggð flestu nýju til fyrirstöðu. Hann var
fastur í lund og þó hvarflandi mjög.
I skrifum sínum um Sigfús tilfærir Jón Hneftll
Aðalsteinsson þessa ljóðaperlu Sigfúsar er
hann orti um „forlög sín, einstæðingshátt og
umkomuleysi“:
Enginn man af mengi
mér hvað þröngva gerir;
veit ég einn hve eitrar
ólga í brjósti fólgin
líf og lengir kíftð,
langar mig að fanga
frið svo fljótt eg biði
fró í hjarta óróu
Æviþáttur III bls. 67
Þetta er kveðskapur sem hefði verið sjálfum
Páli Olafssyni sæmandi. Og fróðlegt um
það að fræðast í skrifum Jóns (og Sigfusar)
að þessir tveir ljóða-lofðungar Austurlands
kynntust og bjuggu um hríð undir sama þaki.
Jón birtir í skrifum sínum tvær vísur Sigfúsar
frá Hallfreðarstaðaskeiði hans, hvora annarri
betri („Vor“ og ,,Haust“)3 En auk þess segir
Sigfús svo frá í Æviþætti I:
3 Bls. 148-9.
12