Morgunblaðið - 26.07.1984, Blaðsíða 49

Morgunblaðið - 26.07.1984, Blaðsíða 49
MORGUNBLAÐIÐ, FIMMTUDAGUR 26. JÚLÍ 1984 49 námi ólíkra möguleika", þ.e.a.s. draumsýninni af samfélagi, þar sem algjör jöfnuður rikir meðal manna. Þegar mælt er með þess- um hugsjónum um algjört frelsi og jöfnuð, verður í námsskránum núverandi samfélag eitthvað, sem er ábótavant, samfélag, sem þarfnast breytinga". Menn taka varla eftir því frelsi og því öryggi og þeim möguleikum til frama, sem samfélagið gefur, vegna þess að menn líta á það, sem eitthvað sjálfsagt og auk þess ófullnægj- andi. Nemendum er gefið pólitískt markmið, sem ekki felst i því að treysta þetta samfélag, heldur „breyta" því. Kennsluskrárnar innræta, að huglæg skoðun, einka-„hagsmunir", „eigin kröfur um hamingju" séu eini mæli- kvarðinn fyrir „persónuleika, sem frelsaður er undan öllum binding- um", þegar hann á að dæma og aðhafast. Æskulýðurinn á að alast upp í varanlegri tortryggni gagn- vart hefðinni. Það er ofurselt hentisemi þeirra að viðurkenna eða hafna mælikvörðum samfé- lagsins. Dæmigert fyrir blöndu barna- legrar trúar á skynsemina og öfgafullt frjálslyndi eru markmið pólitískrar fræðslu í skólunum í Nordhein-Westfalen. „Frelsun frá bindingum sem markmið póli- tískrar fræðslu þýðir, að ungl- ingarnir eru gerðir færir um ann- aðhvort að viðurkenna mæli- kvarða samfélagsins sem fyrir eru, frjálst og á eigin ábyrgð, eða að vísa þeim á bug og í síðara dæminu að velja þá mögulega aðra. Forsenda þessa er að að- skilja sig arfinum og þeim samfé- lagsformum, sem eru við lýði, um leið og markmiðið er allan tímann að ná víðtækri sjálfsákvörðun. Menn kenna ungmennunum að líta ekki á samfélagslega skipan samfélagsins sem vernd, heldur einhliða að lita á hana út frá þvi viðhorfi, að hún setji takmörk, þar sem mikilvægt sé að fá uppfylltar einstaklingsbundnar þarfir og „kröfu um hamingju". I samræmi við þetta tala menn ekki framar um „samfélagsskipan", heldur um samfélagslegar þvingunarstofnan- ir og nota slagorð, sem eru hlaðin neikvæðu tilfinningagildi. Færnin og viljinn til að viður- kenna ekki samfélagslegar þving- unarstofnanir og valdakringum- stæður er grundvallar „hæfni", sem menn vilja ná með hjálp „pólitískrar fræðslu". Nemend- urnir eiga að læra að greina á milli „viðunandi" og „ekki viðun- andi" valdakringumstæðna og samfélagslegra „þvingunarstofn- ana". Þeir eiga að öðlast „færni til að aðskilja sig hlýðniskröfum, sem ekki eru skynsamlega rökstudd- ar". Þeir eiga að vera færir um að afhjúpa allar gerðir af „upplýs- ingamiðlun" út frá hugmynda- fræðilegu baksviði hennar. Þeir eiga að vera færir um að skilja hvernig samfélagið takmarkar „kröfur þeirra til hamingju" og „eignast áhuga á að minnka óþarf- ar takmarkanir. Slík frelsun verð- ur reyndar aðeins að veruleika í smáskrefum samfélagslegrar breytingar." Menn geta gefið hiklaust jáyrði sitt við mörgum af þessum markmiðum sem mótvægi gagn- vart kröfunni um að vera fús til þess að fara eftir mælikvörðum samfélagsins og beygja sig undir hagsmuni heildarinnar. En i námsskrám, sem hafa „frelsun frá bindingum að viðmiðun", er ekki um mótvægi að ræða, heldur mið- læg atriði. Binhliða er talað um réttindi, en ekki um skyldur. Talað er um hættuna af misnotkun valdsins, en ekki um hættuna af misnotkun frelsisins, um nauðsyn stöðugrar gagnrýni, en ekki um nauðsyn trausts og ekki um um- burðarlyndi og tillitssemi í sam- skiptum við aðra. Þessi öfgafulli framdráttur grundvallartor- tryggni gagnvart samfélaginu, mælikvörðum þess, stofnunum og áhrifavöldum getur varla verið til annars en að auka á öryggisleysi nemandans, skorti á færni til þess aö átta sig, gildistómhyggju, eig- ingirni, yf irlæti og tilhneigingu til að trúa á draumasamfélag. Námsskráin gefur til kynna, að þetta „fullkomna" samfélag verði skapað með „breytingum" á nú- verandi samfélagi. Um leið og hún lítilsvirðir sérhvert „vald" og „áhrifavald", dregur hún taum tortryggninnar og fjandsamlegrar afstöðu til rikisins. Rikið sem stjórnunarvald, sem stendur ofar hagsmunahópum samfélagsins og verndar réttindi borgaranna, er ekki nefnt í námsskránni. Meðvit- und um ríkisfang og skyldu borg- arans að hlýðnast lögum ríkisins er ekki nefnt. Það skortir alla skirskotun til þess að aðgreina ber ríki og samfélag, enda þótt „stjórnarskrá, sem tryggir rétt og frelsi" „standi og falli" með þess- ari aðgreiningu. Námsskráin hjálpar til við að veikja ríkio um leið og hún hvorki krefst þess að menn fræði um siðferðileg rétt- indi þess, né ali fólk upp til já- kvæðrar afstöðu til hlýðni. Sé slíkt vanrækt verður mönnum ómögulegt að öðlast verulegt frelsi, stjórnleysið verður niðurstaðan. Ríkið verður hreint út sagt ranglátt vald, sem kúgar og ekki getur gert neitt tilkall til hollustu og fúsrar aðlögunar o.s.frv. Sá sem með stoðugri lft- ilsvirðingu á frjálsa lýðræðislega ríkinu glæðir trú á draumsýninni um „valdalausa samfélagið" greið- ir meðvitað eða ómeðvitað götu stjórnleysisins, en um leið einnig götu þess, sem á að koma með björgunina úr sjálfskaparviti ringulreiðarinnar, alráða flokks- ríkisins, sem tryggir hugmynda- fræðilega lokað samfélag." (Hér fylgir kafli um móður- málskennsluna og honum líkur með því, sem hér fer á eftir.) Við þessi dæmi, sem tekin eru úr námsgreinunum samfélags- fræði og þýzku, er hægt að bæta dæmum úr flestum öðrum grein- um. Þegar tekið er saman yfirlit yfir námsskrár, sem hafa frelsi frá öllum bindingum að viðmiðun, og tillogur að námsskrám í anda vinstri-róttæklinga sem og til- heyrandi námsefni, þá kemur í ljós, að undir yfirskyni hjálpar til „sjálfsákvörðunar" er komið í veg fyrir raunverulega sjálfsákvörð- un. Að því marki sem sjálfs- ákvörðun er möguleg og samrým- anleg lágmarkskröfum um sam- heldni í samfélaginu, þá er hún háð því, að mönnum séu ljósir sið- ferðilegir mælikvarðar, sem eru innbyggðir í samvizku manna, og að menn hafi tileinkað sér sið- ferðilegt atferli í samræmi við þessa mælikvarða. Námsskrár, sem einhliða leiða til gagnrýni eigin samfélags og mælikvarða þess og ekki krefst neins siðferðis af nemendum, fela í sér misnotk- un æskutýðsins í pólitískum til- gangi. Ný-róttæklingarnir hvetja til fræðslu, sem truflar sálrænt ðryggi nemenda og eyðileggur traust þeirra til manna, veikir sið- ferðilega afstöðu þeirra og eyði- leggur lifsgleði þeirra, til þess að gera með þessum hætti manneskj- urnar rótlausar og knýja fram breytingu á hötuðu samfélagi í nýtt „samfélag". Hvergi í þessum námsskrám, sem hafa samfélagsgagnrýni að viðmiðun, er að finna viðleitni til þess að örva innri menningu manneskjunnar til að veita henni hjálp til siðferðilegrar sjálfshjálp- ar. Persónulegir eiginleikar, hæfi- leikar til fagurfræðilegrar reynslu, til dýrmætra kærleiks- sambanda, til trúarlegra bindinga, til trúfesti, til menningarmiðlun- ar. Allt er þetta óæskilegt. Það sem gildir er aðeins fúsleiki til gagnrýni og pólitískra athafna í opinberu lífi. Þessar námsskrár þjóna því markmiði að einangra ungu kyn- slóðina frá kynslóð foreldranna og frá kynslóð afa og ömmu. Skólan- um er hér falið undir yfirskini „upplýsingar" og „frelsis frá bind- ingu" og „vísindalegra viðhorfa" það hlutverk að aðskilja nemand- ann menningararfinum. Fræðslan samkvæmt slíkum mælikvarða örvar „hina mögnuðu sundur- greinandi hvöt, sem ... eyðileggur nútímann og alla rósemi og útilok- ar allan friðsamlegan vöxt og þroska". Hún tekur frá bornunum og æskunni ómissandi siðferði- legar stoðir til þess að þau grandalaus og varnarlaus falli í gildru nýs frelsislærdóms draum- kennds sósíalisma. Tveir § • • ir SAAB 900 GLE 1981 sjálfskiptur meö vökvastýri ek- inn 39 þús. Litur brúnn. Metalic/pluss áklæöi. Skipti á t.d. SAAB Combi Coupé 77—78 eða jap- önskum station (Mazda 929 79—81, Toyota Cress- ida). Einnig koma mánaöagreiðslur og skuldabréf til greina. Verð 400 þús. BUICK SKAYLAK 1981 sjálfskiptur meö vökvastýri, ekinn 43 þús, 4ra cyl. Verð 440 þús. UPPLÝSINGAR í SÍMA 12729 HEIMA, 28693 VINNUSÍMI. Verið velkomin. ppavogsbúát athugið! Vio bjóoum alla almenna hársnyrtingu svo sem: Permanent, klippingu, lagningu, hárþvott, litun, blastur, strípur, skol, djúpnæringu o.s.frv. Opiö frá kl. 9—18 á virkum dögum. Lokaö á laugardögum í sumar. Pantanir teknar í sima 40369. HÁRGREIÐSLUSTOFAN ÞINGHÓLSBRAUT 19. NU SPÖRUMVIÐ PENINGA. og smíðum sjálf! Við eigum fyrirliggjandi flest það efni, sem til þarf þegar þið smíðið sjálf. Til dæmis efni í fataskápa, eldhús- innréttingar, húsgögn, hvers konar vegghillur o.fl. Enn- fremur loftbitaefni, viðarþiljur, límtré og spónaplötur. Þið getið fengið að sníða niður allt plötuefni í stórri sög hjá okkur. Við veitum fúslega allar nánari upplýsingar í síma 25150.
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.