Eimreiðin - 01.05.1963, Page 17

EIMREIÐIN
105
nietið verk þeirra að makleikum, en fyrir henni skipa þau hliðstæð-
an sess og til dæmis ljóð J(ínasar Hallgrímssonar eða skáldsögur
Jóns Thoroddsens. Þau eru sprottin upp úr umhverfi og andrúms-
lofti, sem hún þekkir að vísu allvel til, — en eingöngu af annarra
frásögnum. Þetta á jafnt við um þau verk þessara skálda, sem eru
fram komin á síðustu árum, eða á þeim tímum, sem hún þekkir
persónulega til, því að öll þeirra verk hljóta stöðugt að vera liðir í
aíramhaldandi skáldþróun og ekki verða skilin til fullnustu nema
lneð hliðsjón af eldri þróun. Og heil kynslóð getur ekki eignað
Ser neitt skáld, tekið það upp á arma sér og verið stolt af því,
ef það hefur verið búið að mótast að mestu eða öllu leyti sem skáld
a þeim tírna, þegar þessi kynslóð sá fyrst dagsins ljós. Það kemur
aldrei til álita að ætla yngri kynslóðinni í landinu að eigna sér
n°kkurt skáld sem sitt eigið, ef það hefur ekki mótazt af sama upp-
rnna, sömu viðhorfum og sömu lífsstefnu sem hún sjálf, og ef það
Vrkir ekki þannig, að það snerti einhverja strengi, sem séu sérstak-
le§a viðkvæmir í hjörtum þessarar sömu kynslóðar, með öðrum
°rðum, ef það er ekki markað af sömu lífsstefnu og þeirri, sem ríkir
henni.
Það ætti því að vera Ijóst, að skáld þau, sem í dag ber einna
^sst á bókmenntahimni þjóðarinnar, eru öll fyrst og fremst skáld
eldri kynslóðarinnar. En að því fram fengnu liggur beinast við
sPurningin um skáld yngri kynslóðarinnar. Á yngri kynslóðin í
1‘Uidinu nokkur skáld, sem þess megi vænta, að geti tekið við af
Ááldum eldri kynslóðarinnar og borið hróður íslenzkra bókmennta
afram til nýrrar viðurkenningar undir merkjum sínum?
Áður en hafið er að fjalla urn bókmenntir yngri kynslóðarinnar,
eða yngri skáldanna, er rétt að aðgreina þær í tvo hópa fyrir hag-
^r^mni sakir, það er að taka ljóðagerðina sér og ritun smásagna
°§ skáldsagna sér.
Um ljóðagerðina er það að segja, að þar virðist ástandið alls ekki
Sefa seni verstar vonir. Að vísu er íslenzk ljóðagerð enn ekki búin
að jafna sig að fullu eftir hina geysimiklu formbyltingu, sem átt
l'efur sér stað innan hennar síðustu áratugina, en samt sem áður
l)eudir ekkert til þess, að áður en langt um líður geti ekki farið
0 stíga fram á sjónarsviðið menn úr hópi ungu skáldanna, sem
'neð tímanum geti komizt það langt, að hægt verði að telja þá til
l'öfuðskálda þjóðarinnar. íslenzk ljóðagerð tuttugustu aldar er að
m°rgu leyti enn í mótun, en þar sem íslenzk ljóðhefð hefur nú