Frjáls verslun - 01.03.2004, Blaðsíða 26

VIÐTAL SIGURÐUR HELGASON
Aldrei ált
andvökunætur!
Hann hefur starfað hjá Flugleiðum í 30 ár, þar
af 19 ár sem forstjóri, og séð miklar sveiflur í
rekstrinum. Sigurður Helgason hefiir þó aldrei
átt andvökunætur.
Eftír Guðrúnu Helgu Sigurðardóttur
Fyrirtækið hefur breyst mjög mikið og vaxið hratt á þessum
árum sem liðin eru, farið í gegnum dýfur en ekki eins
mikla dýfu og á árunum 1979-1980 þegar það var á barmi
gjaldþrots og menn höfðu beint eða óbeint leitað til ríkisvalds-
ins um að það tæki yfir þennan rekstur,“ segir Sigurður Helga-
son sem hefur séð tímana tvenna í flugrekstrinum bæði
erlendis og innanlands.
Hann kom inn í fyrirtækið á tímum tortryggni í kjölfarið á
sameiningu Loftleiða og Flugfélags íslands í Flugleiðir. Fyrir-
tækinu gekk illa tjárhagslega. 1978-1979 var olíukreppa í heim-
inum, Flugleiðir misstu DC-10 þotur úr rekstrinum heilt sumar
og töpuðu miklum peningum. í kjölfarið var hafist handa um að
breyta rekstrinum. Hörður Sigurgestsson, sem hafði verið
fjármálastjóri, gerðist forstjóri Eimskipafélagsins haustið 1978
og Sigurður varð framkvæmdastjóri ijármálasviðs 1978-1979.
Skömmu síðar varð hann framkvæmdastjóri Flugleiða í Banda-
ríkjunum, sem var langstærsta markaðssvæði félagsins, þar
sem yfir 50% af tekjum félagsins mynduðust. Þar ætlaði hann
að vera í 5-10 ár en síðari hluta ársins 1984 urðu breytingar í
yfirstjórninni og var Sigurður ráðinn forstjóri Flugleiða frá og
með 1. júní 1985.
Lánstraust fyrir hendi Miklar breytingar áttu sér stað hjá
Flugleiðum í lok áttunda áratugarins. Þriðjungur starfsfólks-
ins fékk uppsagnarbréf. Hið opinbera kom að fyrirtækinu og
gerðist 20% hluthafi í nokkur ár til að bjarga því og fékk
fulltrúa í stjórn. Þegar Sigurður varð forstjóri voru Flugleiðir
að byija að rétta úr kútnum en eiginfjárstaðan var samt
neikvæð og ekkert hafði verið endurnýjað í félaginu. Fyrir-
tækið hafði farið í gegnum gjörnýtingarstefnu til að afla ijár
fyrir skuldum og komast á réttan kjöl. Fyrirtækið var á þeim
tíma með neikvætt eigið fé og allar eignir komnar á tíma, flug-
vélarnar gamlar, vantaði viðhaldsaðstöðu fyrir vélarnar í
Keflavík, hótelunum ekki nægilega vel við haldið, gamlir bílar
voru á bilaleigunum og svo framvegis.
„Það var allt orðið ansi gamalt og þreytt og nýtingin var á
fullu til að geta haldið áfram að byggja upp fyrirtækið. Svo að
úr þessu yrði almennilegt fyrirtæki varð að taka mikla áhættu
og endurnýja alla innviði, t.d. með nýjum flugvélum, hótelum,
Sigurður Helgason, forstjgri
Flugleiða, um framtíðina: „Ég sé
sjálfan mig áfram hjáT Flugr-
leiðum. Ég byrjaði hérna 38 ára
gamall. Flugmenn hætta hér 65
ára-syo að ég á nokkur ár eftir til
að ná starfslokaaldri þeirra." f
—*""~*-|Vtynd: Geir Ólafsson
flugskýli. Við héldum að við hefðum ekki lánstraust en það
reyndist ekki rétt. Markmiðið var að endurnýja félagið án þess
að fá nokkra aðstoð frá rikinu og það gekk eftir. Við gátum
keypt nýjar flugvélar með lánum án þess að fá nokkrar
ábyrgðir nema í vélunum. Við endurnýjuðum síðan hótelin og
stuttu seinna byggðum við flugskýli. Á fimm til sex árum
endurnýjuðum við fyrirtækið frá grunni,“ segir hann.
Fóhusinn á réttum stað Fyrstu vélarnar voru afhentar 1989.
Flugstöðin í Keflavík var opnuð 1987. Þegar Flugleiðir hófu að
stækka leiðakerfið var farið í að sameina Atlantshafsflug
Loftleiða og Evrópuflug Flugfélags íslands. Þar var lagður
grunnurinn að því leiðakerfi milli Evrópu og Ameríku sem
hefur stækkað smám saman. Sigurður segir að leiðanetið hafi
tekist vel. Félagið sæki stíft inn á markaðinn og verði vel
ágengt. Samtímis takist að auka ferðamannastrauminn til
Islands og auglýsa og kynna landið erlendis. Félagið hafi
stækkað um 9-10% á ári síðustu árin og ferðamönnum hafi
fjölgað svipað eða meira en í nokkru öðru landi Evrópu.
Þegar Flugleiðir stækkuðu sem ferðaþjónustufyrirtæki jókst
áhersla á hliðargreinarnar, t.d. hótel, bílaleigu og kynnisferðir.
Svo voru ákveðnir þættir teknir út úr starfseminni og gerðir að
sérstökum fyrirtækjum til að auðvelda stjórnun, fá yfirsýn yfir
reksturinn og til að yfirstjórn hvers fyrirtækis hefði fókusinn á
réttum stað. Sigurður segist hafa talið skynsamlegast að búta
fyrirtækið í einingar. „Við fylgjumst náið með því sem önnur
26