Freyr

Árgangur

Freyr - 01.05.2003, Blaðsíða 39

Freyr - 01.05.2003, Blaðsíða 39
Eitt og annað úr nautgripa- ræktarstarfi á Norðurlöndum íðustu vikurnar hefur borist óvenjumikið af fa- gefni frá Norðurlöndun- um á sviði nautgriparæktar. Þar er um að ræða ársskýrslur, nautaskrár og fleira, auk hinna hefðbundnu fagrita nautgripa- ræktar. Hér á eftir er ætlunin að tína til nokkra punkta úr þessum ritum sem kunna að vekja forvitni og færa nýjar upplýsingar. I ársskýrslu nautgriparæktar- starfsins í Danmörku er að fínna mikið af upplýsingaefni um starf- semina, auk fjölmargra fræði- greina um hina fjölbreyttustu efh- isflokka. Öll umræða þar í landi hefur síðasta árið mótast verulega af því að um síðustu áramót gerð- ist það að lokum að ræktunarmið- stöðvamar, sem sjá um sæðinga- stöðvamar og sæðingastarfsemi þar í landi, vom allar sameinaðar í eitt félag. Þetta er endapunktur á þróun síðustu áratuga. Fyrir þrem áratugum skiptu slíkar stöðvar tugum en þeim hefur fækkað með sameiningu og vom orðnar sex talsins núna þegar til heildarsam- einingar kom. Þama má sjá að fækkun fyrstu sæðinga er rúm 3% á síðasta ári. Samdrátturinn er meiri á holda- nautum en mjólkurkúm enda kemur fram að sæðingar em að- eins notaðar á innan við 20% holdakúnna í landinu. Fækkunin er skýrð með fækkun nautgripa. Með fækkun og stækkun búanna eykst það hins vegar að bændur sjálfir framkvæmi sæðingar á eig- in búi og er hátt í 6% sæðinga orð- ið þannig. Þessir bændur hafa all- ir sótt námskeið fyrir frjótækna. Fram kemur að árangur þeirra sæðinga er talsvert breytilegri en hjá frjótæknum. Einnig kemur fram að talsvert er um að bændur eða bústjórar frá stærri búum sæki frjótæknanámskeið, ekki til að fara að sæða á eigin búi heldur til að öðlast meiri þekkingu á frjó- semi og frjósemisvandamálum. Þó að sæðingum fækki þá eykst vinna frjótækna við skipulegt frjó- semiseftirlit (fangskoðun stærsti verkliðurinn) hjá frjótæknum því að eftir því sem búin stækka verð- ur algengara að komið sé á skipu- lögðu eftirlitsprógrammi með frjósemi á búinu. I mjólkurkúa- kynjunum er rúmlega 30% sæð- inga með sæði úr óreyndum naut- um. Lykiltölur um frjósemi þar á síðasta ári er að haldprósenta er tæp 68%, en þeir miða að vísu þar við ögn styttra tímabil en flestir aðrir eða 56 daga frá fyrstu sæð- ingu í stað þeirra 60 sem notaðir eru í flestum löndum. Sæðingar á hverja kú eru um 1,8 að jafnaði. Að jafnaði eru um 90 dagar frá burði að fyrstu sæðingu. í yfirliti sem birt er um þróun í flutningi á fósturvísum kemur fram að í þeim efnum hefúr á síð- asta tæpum áratug engin marktæk breyting orðið, sú litla, sem er, er til fækkunar á kálfúm sem þannig eru til komnir. Sæðingarstarfsemin í Dan- mörku mótast talsvert að því að hún starfar í alþjóðasamhengi. Fram kemur að innflutningur nam um 84 þúsund skömmtum og eru um 55% þess sæðis úr svart- skjöldóttum nautum í öðrum lönd- um. Umfang útflutnings er samt verulega meira eða um 260 þús- eftir Jón Viðar Jónmundsson Bænda- samtökum Islands und skammtar og fer ört vaxandi með hverju ári og er þessi útflutn- ingur nú til um 40 landa. Ræktunarkjarnar Eitt af því, sem hin nýju ræktun- arsamtök í Danmörku hafa með höndum er að taka ákvörðun um hvort þau eigi að byggja upp rækt- unarkjama í nautgriparæktinni samsvarandi því sem hliðstæð fyr- irtæki í mörgum löndum Evrópu eiga og reka í dag. I Danmörku hafa verið vissir ræktunarkjamar sem hafa meira verið starfræktir sem rannsóknarverkefni á undan- fömum tveimur áratugum. Þekkt- ast er þar svonefnt Fy-Bi verkefni, sem við Baldur Benjamínsson höf- um nokkmm sinnum sagt frá hér í blaðinu og víðar. í ársskýrslunni er mjög fróðleg grein um þetta efni þar sem vísindamenn þeirra hafa verið að skoða hvaða stefnu eigi að móta í þessum efnum. Gefíð er yfirlit um þá ijóra stóm ræktunarkjama í Evrópu sem em í rekstri. Þá er að finna í Hollandi, Þýsklalandi, Finnlandi og Svi- þjóð. I hverjum af þessum kjöm- um em á ári teknar í prófún 100- 300 kýr. Aður en þeim er haldið í fyrsta sinn er búið að framleiða Freyr 4/2003"- 39 |
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60

x

Freyr

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Freyr
https://timarit.is/publication/863

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.