Múlaþing: byggðasögurit Austurlands - 01.01.2015, Qupperneq 134

Múlaþing
hvað holdarfar varðaði. Talið er að þær hafi
verið mæðgur og komið úr reiðhestaræktun í
Skagafirði. Bleikskjóttu folöldin sem undan
þeim komu þóttu holdminni og ekki eins góð
til frálags, og mæðumar komu yfirleitt verr
undan vetri en hinar. Þetta endaði með því að
bleiku hryssunum var fargað holdanna vegna,
en um líkt leyti vom menn að uppgötva, sem
lánast hafði að eignast tryppi undan þeim, að
þær höfðu gefið lipra reiðhesta. Bleikskjóttur
foli kom á Hérað frá Þorsteini Jónssyni og átti
Bjami Einarsson á Stóra-Steinsvaði hann um
tíma. Folans verður síðar getið.
Leifur Jónsson í Skálateigi eignaðist sitt
fyrsta hross frá þessum bleiku mæðgutn þegar
hann vann sem unglingur að ijósbyggingu á
Hofi með Hermanni. Að launum þáði hann
bleikskjótta hryssu, sem var geðug tölthryssa
en talið fullreynt að hún gæti eignast folald.
Því til staðfestingar sagði Hermann við Leif:
„Það er ekki folald í henni frekar en mér.“
Samt fór það nú svo að Bleikskjóna eignaðist
folald eftir að hún kom í Skálateig. Seinna
keypti Sigfús Andrésson í Breiðuvíkurhjáleigu
hryssuna og fékk einnig úr henni folald.
Stóðhestarnir, Skjóni og Bleikblesi
Eins og áður er getið var Skjóni frá Ytra-
Dalsgerði í Eyjafirði sá hestur sem fyrst kom í
Sandvíkurstóðið þá ungur foli, líklega tveggja
vetra. Hann var undan Nökkva frá Hólmi
í Hornafirði og því hálfbróðir stóðhestsins
Svips frá Akureyri. Flest bendir til að Skjóni
hafi verið fæddur 1949 þótt aðrar heimildir
telji hann fæddan ári síðar eða 1950. Skjóni
gekk undir ýmsum nöfnum á sínu æviskeiði,
svo sem Skjóni frá Skuggahlíð, Sandvíkur-
Skjóni og jafnvel Sandvíkur-Glæsir eins
og hinn nafnkunni draugur franska skútu-
skipstjórans sem þjóðsögur herma að fylgt
hafi Sandvíkingum fyrr á tíð.
Eitthvað var um það að hryssum í Norð-
firði væri haldið undir Skjóna á húsi áður en
hann fór í stóðið á vorin. Skjóni var sýndur
Skjóni frá Ytra-Dalsgerði (Sandvíkur-Skjóni) í tjóðri á
Hofshlaði. Ljósmynd frá Jónu Hermannsdóttur.
ótaminn í Egilsstaðaskógi 1957 og hlaut eftir-
farandi umsögn af dómendum: „Jarpskjótt-
ur, svipmikill, hlutfallagóður og skörulegur
hestur á traustum fótum. Otaminn. Góður
stóðhestur.“ (Ættbók og saga, I. bindi, bls.
290.) Skjóni hlaut ættbókarnúmerið 481 og
var þar með kominn í raðir skráðra stóðhesta
á Islandi.
Seinnipart vetrar 1962 er Skjóni frum-
taminn á Egilsstöðum af Armanni Guðmunds-
syni og Inga Armannssyni. Þá var rekin
tamningastöð á vegum hestamannafélagsins
Freyfaxa í skála við Kaupfélagið. Skjóni var
gríðarlega sver þegar hann kom í tamninguna
eftir margra ára gott atlæti í Sandvíkinni.
Það kostaði átök að koma undir hann jámum
því að klárinn var feykilega öflugur og hafði
aldrei fyrr þurft að undirgangast slíka athöfn,
kominn á „fermingaraldur“.
132