Tíminn - 21.12.1972, Blaðsíða 54

Tíminn - 21.12.1972, Blaðsíða 54
54 TÍMINN JÓLABLAÐ 1972 LOFTLEIÐIR Aðalframkvæmdastjóri: Alfreð Elíasson Stjórnarf ormaður: Kristján Guðlaugsson LOFTLEIÐIR — hvar finnst sú sála hér á landi, sem ekki þekkir þetta nafn? Hvergi. Enda hygg ég, að fá séu þau fyrirtæki hérlendis, sem i eins rikum mæli hafa aukið hróður íslands með erlendum þjóð- um og eins stuðlað að þvi að kynna landið, gögn þess og gæði, út á við. Ég tel ekki ofmælt, að íslendingar hafi löngum verið harla hreyknir af Loftleiðum, sem ekki hafa heldur brugðizt vonum manna, þótt ýmsan vanda hafi borið að höndum. Loftleiðir eru ef til vill ekki stórt fyrirtæki á erlendan mælikvarða, en hins vegar afarstórt á islenzkan mælikvarða, næstum dularfullt risafyrirtæki. Félagið verður 29 ára snemma á næsta ári, en það var stofnað 10 marz árið 1944. Merkur áfangi i sögu Loftieiða var haldinn hátiðlegur árið 1969, aldarfjórðungsafmæli. Mikils var að minnast. Innlend og erlend blöð og timarit kepptust við að greina frá sögu félagsins, aðdrag- anda að stofnun þess, þróun og gangi gegnum árin, enda af nægu að taka. Arin þrjú, sem siðan eru liðin teljast ekki langt bil á tima- hjóli eilifðarinnar, en það er hins vegar afar langur timi i tækni- þróuninni, og þá ekki sizt i flug- sögunni, þar sem þróunin er mjög ör og breytingar stórar, jafnvel frá degi til dags. Með þessari grein er leitazt við að fylla upp i þetta bil i sögu Loft- leiða, og skýra frá stöðu þess i dag, þvi að enda þótt fréttamiðlar séu jafnan reiðubúnir að snapa upp hvers konar fréttir, sem að höndum berast, verður margt út- undan, og þá oft það, sem sizt skyldi. Hér d eftir verður rætt við alla deildarstjóra félagsins og reynt að varpa sem skýrustu ljósi á daglega starfsemi þess sérilagi, sem og vöxt þess, viðgang of íramtiðaráætlanir. Áður en lengra er haldið, er rétt að rekja i örl'áum orðum, aðeins örfáum, helztu punkta f sögu Loftleiða. Margoft hefur verið rætt og ritað um þetta efni, og enda þótt þar fleynist vissulega fjöldi fróðlegra og skemmtilegra atburða, er það einu sinni svo, hvað sem spekingar segja, að jafnvel mjög góð saga getur verið of oft sögð. Nóg um það. Fáeinir punktar i sögu Loftleiða h.f. — Siðla árs 1943 komu þrir vaskir piltar heim til tslands frá Kanada, þar sem þeir höfðu verið við flugnám og jafnframt starfað i þjónustu kanadiska flughersins. Þremenningarnir voru þeir Al- freð Eliasson, Kristinn Olsen og Sigurður Ólafsson. Vonuðust þeir til, að þeim tækist að fá vinnu við flug, er heim kæmi, og höfðu í þvi skyni keypt eitt heljar tryllitæki, þriggja sæta flugvél af Stinson- gerð. Þeim varð þó ekki að von sinni, en þeir létu það ekki aftra sér og réðust þvi i stofnun eigin flugfélags, stofnun Loftleiða h.f. 10. marz 1944.Mun það þó fremur hafa verið af nauðsyn en vilja. Félagið fékk fljótlega samning um sildarleit, en einnig var um að ræða farþe[aflug á Vestfirði og sjúkraflug. Siðan óx flugvélakost- ur félagsins jafnt og þétt, og þar með farþegafjöldinn og hagurinn batnaði. Keypt var flugvél til millilandaflugs, og var haldið uppi ýmsum óreglubundnum flugferðum, m.a. leiguferðum ýmiss konar. Timamót verða i sögu Loftleiða, er félagið fékk heimild flugmalastjórna Islands og Bandarikjanna til að halda uppi áætlunarferðum til og frá Bandarikjunum. I þvi tilefni var farin sérstök ferð til Bandarikj- anna hinn 25. ágúst 1948. Enn i dag byggja Loftleiðir afkomu sina að mikkijeyti á þessum ferð- um. Arið 1953 komust á hin lágu far- gjöld iélagsins, og voru þau löng- um einn aðalþátturinn i velgengni þess. En þetta var IATA, Al- þjóðasambandi flugfélaga ærið oí't þyrnir i augum. í dag eiga Loftleiðir einn þriðja i flugfélaginu Cargolux og auk þess flugfélagið International Air Bahama. Fyrir fáum árum tók félagið i notkun DC-8 þotur, sem það hefur með kaup/leigusamn- ingum, en þær fjórar Rolls Royce vélar, sem félagið notaði áður, voru seldar að helmingi til sænska flugfélagsins Salenia, sem er hluthafi i Cargolux. Eru vélar þessar nú reknar af þvi fé- lagi. Aðalframkvæmdastjóri Loftleiða h.f., Alfreð Eliasson — Alfreð Eliasson er i dag aðal- framkvæmdastjóri Loftleiða h.f. oghefur verið það siðan l.desem- ber 1953, eða i 19 ár. Alfreð er fæddur i Reykjavik 16. marz árið 1920. Er hann sonur Aslaugar Kristinsdóttur og Eliasar Dag- vinnssonar, bryta. Hann- lauk prófi i Verzlunarskóla Islands ár- ið 1938 og siðar flugprófi i Kanada árið 1942. Þegar hefur verið greint frá þætti hans i stofnun Loftleiða h.f. Frá stofnun félags- ins fram til ársins 1953 var hann yfirflugmaður þess. Alfreð flaug heim öllum þrem Skymasterflugvélum Loftleiða og fékk, fyrstur Islendinga, réttindi til þess að stjórna fjögurra hreyfla millilandaflugvél. Vatna- jökulsævintýrið i april-mai 1951 kannast flestir við, enda vakti það á sinum tima furðu og aðdáun um allan heim. Var Alfreð annar tveggja, er forustu höfðu i að- gerðum þeim, sem þar fóru fram, svo og björgun skiðaflugvélar, er lent hafði á jöklinum. Alfreð var einn af stofnendum Félags islenzkra atvinnuflug- manna og Flugbjórgunarsveitar islands. Þá hefur hann og átt sæti iflugráði (frá stofnun þess.) Árið 1962 var Alfreð veitt Islenzka Fákaorðan fyrir frábær störf, og árið 1969 hlaut hann viðurkenn- ingu stórhertogadæmisins Luxemborg með orðunni, I'Ordre de Mérite. Ilelzl.ii framtiðar- áform félagsins Við spurðum Alfreð fyrst, hver væru helztu framtiðaráform Loft- leiða. — Hvað næstu ár snertir er það helzt að segja, að i mai á næsta ári, 1973, gerum við ráð fyrir að taka upp flug til Chicago, sem við teljum mun hagkvæmara en að fljúga eingöngu til New York. Þó verður ferðum ekki þannig hátt- að, að við fljúgum til New York og þaðan til Chicago, eða hinn hring- inn, heldur gerum við ráð fyrir að fljúga beint til Chicago, þrjár ferðir i viku til að byrja með, án þess að fækka New York ferðun- um eða draga mikið úr þeim. Samkvæmt áætlun, sem við höf- um gert i þessu sambandi, kemur þannig betri nýting á flugkostinn, sem við höfum verið með. En aðalatriðið er það, að enda þótt fargjöldin til Chicago verði hærri helduren til New York, þá verður hagkvæmara fyrir farþega okkar með tilliti til áframhaldandi ferða innan Bandarikjanna að taka fyrrgreindu liðina, þvi að radius Chicago er stærri en New York, hún liggur meira miðsvæðis,- og þannig er skemmra til hinna ýmsu staða innan Bandarikj- anna, svo sem Miðrikjanna og Kanada. Sparnaðurinn við New York leiðina dugar svo skammt. Við verðum að gera ráð fyrir, að fólk noti hundrað dollara sparnað með New York fargjöldunum til að komast til nálægra borga. Þvi nær miðsvæðinu sem við erum, þeim mun betri er aðstað- an fyrir okkur og farþegana, og þess vegna gerum við ráð fyrir, að þetta verði okkur mjög til hag- ræðis. Eins og áður hefur komið fram, voru þau ákvæði i siðustu samn- ingum við Bandarikin, að Loft- leiðir hæfu ekki flug til Chicago, fyrr en árið 1973, og að öllu óbreyttu hyggjumst við sem sagt notfæra okkur þessi réttindi á næsta ári. — Það sem helzt bæri að nefna annað varðandi framtiðaráform Loftleiða, væri áætlanir um kaup á nýjum flugvélum. Fulltrúar frá Boeing-verksmiðjunum hafa ver- ið hér og boðið okkur Boeing 747. Ég veit ekki, hvort slik kaup eru enn timabær, en einhvern tima kemur að þvi, að við verðum að fylgjast með. Annars er sann- leikurinn sá, að þær vélar, sem við erum með núna, 250 farþega DC-8-63 þotur, eru mjög arðbær- ar, og hafa sérfræðingar Douglas- verksmiðjanna sagt, að þær séu mestu keppinautar breiðþotanna þeirra, DC-10. Boeing-menn viðurkenna það lika, að þessar vélar séu hörðustu keppinautar breiðþota þeirra, Boeing-747. Við höfum gert fimm ára áætl- un, fjárhags- og gerðaáætlun, i meginatriðum, og þar höfum við m.a. gert ráð fyrir stórum vélum, bæði til endurnýjunar og viðbótar við flugvélakostinn. Enda þótt virðist naumt á mununum, hvor séarðbærari, DC-8-63 eða Boeing- 747, verður að gera sér ljóst, að vegna samkeppninnar hlýtur að koma að þvi, að við kaupum breiðþotu. Geta má þess, að i dag má reikna með, að Boeing 747 ásamt þvi, sem henni fylgir og nauðsynlegri þjálfun, kosti um 30 milljónir dollara. (um 2.600 milljónir isl. kr). DC-8-63 vélarn ar eru ekki framleiddar lengur, en þær halda sér mjög vel I verði. Kostuðu þær upphaflega um 12 milljónir dollara, og i dag má reikna með, að verðið sé um 10 milljónir dollara (um 900 milljón- ir isl. kr). — Ég hef hér skýrt stuttlega frá tveimur meginverkefnum Loft- leiða i náinni framtið. Of langt mál yrði, ef ég færi að rekja fleiri, viðaminni atriði. Áætlanir um flug til fjarlægra landa? Við leggjum þá spurningu fyrir Alfreð, hvort ekki hafi komið til tals, að Loftleiðir tækju upp áætlunarflug við fjarlægari staða en verið hefur, eins og til Asiu (t.d. Austurlanda nær) og Suður- Ameriku. — Þetta hefur margoft verið nefnt og hefur verið reynt að gylla það fyrir okkur. En ég held, að eftir þvi sem sunnar og austar dragi, verði samkeppnisaðstaða okkar verri, enda er Island þá lengra úr leið. Hins vegar höfum við International Air Bahama, sem flýgur yfir Suður-Atlantshaf- ið, þannig að við tökum þátt i far- þegaflutningunum á þvi svæði. Þota IAB flygur milli Luxem- borgar og Nassau á Bahamaeyj- um og millilendir annað hvort á Shannon á Irlandi eða á Azoreyj- um til þess að fá eldsneyti. Er það skoðun min, að aukning ferða á S- Atlantshafi eigi'áð koma á IAB- leiðina, ef af henni verður á annað borð, þar sem ferðir Loftleiða um Island eru svo langt tir leið, hvað þetta snertir. Raunar er samkeppnisaðstaða Loftleíða i dag einnig verri, vegna þess að við þurfum að koma við á tslandi, sem kostar svo og svo mikið, i hvert skipti og við fljúg- um yfir N-Atlantshafið milli Luxemborgar og New York, og Island er nokkuð mikið úr leið. Þetta þurfa önnur flugfélög ekki að gera og geta t.d. flogið beint milli London og New York. Þetta skapar þvi visst óhagræði hjá okkur miðað við önnur flugfélög, þvi miður. Framtíð íslands ¦ sem ferðamanna- og ráðstefnuland — Á Island vænlega framtið fyrir sér sem ferðamanna- og ráðstefnuland, og þá sérstaklega með tilliti til ferða hingað til lands með flugvélum? — er næsta spurning, sem við leggjum fyrir Alfreð. — Já.égteleindregið, að svo sé. Og að minu áliti hafa Loftleiðir Alfreft Eliasson — Aðalframkvæmdastjóri Loftleiða.
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.