Morgunblaðið - 22.06.2008, Blaðsíða 24
24 SUNNUDAGUR 22. JÚNÍ 2008 MORGUNBLAÐIÐ
kílóa hátískufarginu. Þá er Bjöllu-sýningin
2000/2001 rifjuð upp með sínum klingjandi
fyrirsætum, sem stigu úr reykjarmekki
íklæddar flíkum með mörg hundruð ísaum-
uðum kúabjöllum. Sannkallaðir tískugjörn-
ingar að hætti V & R.
Saman til tískuborgarinnar
Leiðir þeirra Viktors Horstings og Rolfs
Snoerens lágu saman þegar þeir stunduðu
tískunám í Arnhem-listaháskólanum í Hol-
landi þar sem þeir urðu óaðskiljanlegir vinir
og félagar. Eftir útskrift 1992 fluttu þeir sam-
an til Parísar, unnu sem nemar í tískuhúsi
belgíska hönnuðarins Martins Margielas,
hönnuðu sína eigin línu á kvöldin og sýndu af-
raksturinn í ýmsum listakreðsum borg-
arinnar.
Árið 1993 unnu þeir Festival d’Hyeres-
verðlaunin í árlegri samkeppni ungra tísku-
hönnuða í samnefndri borg. Þótt þeir væru að-
eins 24 ára hljóp þeim svo mikið kapp í kinn að
þeir hófu að hanna undir eigin merki; V & R,
og gekk flest í haginn. Hjólin fóru þó ekki að
snúast almennilega fyrr en 1998 þegar þeir í
óleyfi settu upp neðanjarðartískusýningu þeg-
ar tískuvikan í París stóð sem hæst. Tiltækið
skilaði ætluðum árangri, sem var að laða að
blaðamenn. Eftir þetta var fátt hátísku-
viðburða í París án þess að V & R kæmu þar
við sögu. Hróður þeirra óx svo enn frekar 2003
þegar Tískusafnið í París sló upp sýningu sem
spannaði tíu ára feril þeirra.
Flestar konur vita hvað þeir meina
„Fyrir okkur er tískan mótefni við raun-
veruleikanum,“ sögðu þeir einhverju sinni,
samtaka að venju. Og margar konur vita ná-
kvæmlega hvað þeir meina. Mótefnið má m.a.
fá í fyrstu versluninni sem þeir opnuðu í Míl-
anó 2005 og í betri búðum víða um heim. Sama
ár þróuðu þeir konuilminn Flowerbomb í sam-
starfi við snyrtivörufyrirtækið L’Oreal og
2006 kynntu þeir karlailminn Antidote. Eins
og títt er þegar ilmvötn koma á markað fylgir í
kynningarpakkanum flæði lýsingarorða með
alls konar speki í bland. Hollenska tvíeykið
var þar enginn eftirbátur, en Viktor hafði orð-
ið í viðtali við Harper’s Bazaar og sagði ilminn
„snúast um vald umbreytingarinnar og vald
sérhvers einstaklings til að breyta öllu í eitt-
hvað jákvætt“.
Nokkrum árum áður höfðu þeir vakið at-
hygli fyrir að hanna ilmvatnsflösku, sem ekki
var hægt að opna. Háðsk ádeila á tískumerki –
sögðu þeir þá. Í viðtali við Index Magazine
2005 viðurkenndu þeir að hafa á árunum áður
ekki haft nokkurn áhuga á tísku sem versl-
unarvöru, aðeins því listræna og til-
raunakennda. Þá þætti hefur þeim
tekist býsna vel að sameina hátísk-
unni því þeim virðist verða flest að
gulli.
Nei eða númer?
Vetrartískulínan 2008/09, sem
þeir kynntu til sögunnar í febrúar og
nefndu NO, þykir líkleg til að bæta í
gullið. Um hana segir hollenska
tískuteymið á þá leið að innblást-
urinn sé hraði nútímans og hversu
ómögulegt sé að halda í við hann.
Þrátt fyrir tískuráð V & R um mik-
ilvægi þess að brosa voru fyr-
irsætur þeirra á sýningunni afar
þungar á brún. Trúlega hafa þær
verið að velta boðskapnum fyrir
sér. Tískugjörningar eru nefni-
lega ekki alltaf auðskildir frekar
en aðrir gjörningar. | vjon@mbl.is
B
ros. Það er gott fyrir heilsuna,
ódýrt og enginn hefur nokkurn
tímann búið til neitt sem jafnast á
við brosandi andlit,“ svaraði hol-
lenska tískutvíeykið Viktor og
Rolf, beðnir um eitt stykki tísku- eða fegr-
unarráð. Sjálfir geta þeir Viktor Horsting og
Rolf Snoeren brosað breitt þessa dagana, því
á miðvikudaginn var opnuð í Barbican-
listagalleríinu í London sýning á verkum
þeirra frá því þeir stigu sín fyrstu spor í tísku-
heiminum.
Sýningin hverfist um gríðarlega stórt
brúðuhús. Það er þriggja hæða, byggt á súlum
og því hægt að horfa inn í það frá mörgum
sjónarhornum og -hæðum. Í hverju herbergi
eru ein eða fleiri brúður skrýddar hinum feg-
urstu klæðum félaganna frá Hollandi. Mynd-
upptökur frá framúrstefnulegum tískusýn-
ingum þeirra í áranna rás leika stórt hlutverk
í heildarmyndinni. Áhrifin eru sögð súrrealísk
en jafnframt til þess fallin að láta gesti finnast
þeir vera hluti af sýningunni.
Á tíska heima í galleríi?
Tískuhönnuðir hafa alla jafna ekki verið fyr-
irferðarmiklir í Barbican-listagalleríinu og því
þykir sýningin töluverður vegsauki fyrir þá V
& R – en þannig er jafnan skírskotað til
þeirra. Galleríið efndi til rökræðna undir yf-
irskriftinni; Á tíska heima í galleríi? á fimmtu-
daginn, þar sem prófessorar á tískutengdum
sviðum fjölluðu um þetta „heita“ umræðuefni
frá öllum hliðum. Efalítið hafa þeir komist að
gagnmerkri niðurstöðu, þrátt fyrir að sú sköp-
unargáfa, sem er drifkraftur fatahönnunar,
virðist frekar brjótast út í tísku en list sam-
kvæmt viðtekinni venju og viðhorfi. Þótt deilt
sé um hugtökin þykir sýnt að auðugt hug-
myndaflug veltur oftast á því að vel takist til.
Í þeim efnum er ekki komið að tómum kof-
unum hjá V & R. Þeim liggur líka svo mikið á
hjarta að stundum sjást þeir ekki fyrir þegar
þeir breiða út boðskapinn. Til að mynda eru
dæmi um að flíkurnar hafi orðið aukaatriði á
tískusýningum þegar boðskapurinn birtist
með látum og ljósasjói á risastórum skjá í bak-
grunni. Menn lesa svo misjafnlega í boðskap-
inn eins og oft þegar listin – eða tískan eru
annars vegar.
Gjörningur og rússnesk brúða
„Þeir komu eins og stormsveipur inn í tísku-
heiminn með sína sérkennilegu blöndu af
kaldhæðni og fjarstæðukenndri fegurð,“ segja
talsmenn Barbican-listagallerísins og nefna
nokkra hápunkta á ferlinum, sem sýningin
vitnar um. Þar á meðal eru flíkur úr sýning-
unni Atómbombunni 1998/1999 þar sem hæst
ber dramatísk hálsmál, sem láta háls og höfuð
sýnast spretta beint upp úr skýjabólstri.
Rússnesku brúðunni frá sýningunni 1999/2000
er líka gert hátt undir höfði, en þá klæddu þeir
eina fyrirsætuna í hverja flíkina yfir aðra og á
endanum náði hún varla andanum undir 70
Fín Hönnuðurnir með nokkrar af brúðunum í Barbican listagalleríinu.
Eftir 1998 var fátt hátískuvið-
burða í París án þess að V & R
kæmu þar við sögu.
Mótefni við veruleikann
Hollenska tvíeykið Viktor Hor-
sting og Rolf Snoeren steig sín
fyrstu tískuspor í París fyrir 15
árum. Síðan hefur stjarna
þeirra félaga risið hátt og í vik-
unni var sett upp í Barbican-
listagalleríinu í London sýning
á verkum þeirra.
Brúðuheimilið Sparibúnar brúður að hætti V & R.
Vetrartískan 2008/09 V & R nefndu tískulínu sína fyrir veturinn 2008/02 NO og segja hana spegla hraða samfélagsins, þar
sem tískan þróist á netinu og framleiðendur hermi eftir hátískunni áður en hönnuðir nái að markaðssetja vöruna.
Í HNOTSKURN
» Hollenski arkitekt-inn og sagnfræð-
ingurinn Siebe Tettero
hannaði brúðuhús V &
R í Barbican-listagall-
eríinu og verslun
þeirra í Mílanó.
» Í tilefni sýning-arinnar gaf Barbic-
an-listagalleríð í sam-
vinnu við Merrel út 256
síðna bók með 200
myndum af verkum V
& R til þessa dags.
» Sýningunni lýkur21. september.
Reuters