Teningur - 01.05.1987, Blaðsíða 24

Teningur - 01.05.1987, Blaðsíða 24
sé talað um Blindfuglinn. Hvað viltu segja umfrásögn íljóðagerð almennt og andstœðuna milli skáldsagna og Ijóða? Ég held að út af fyrir sig þurfi ekki að vera svo ýkja mikill munur á þessum formum, að minnsta kosti ekki í grund- vallaratriðum. Á undanförnum árum hef- ur kvarnast töluvert úr þeim vegg sem hefur verið reistur milli þessara tveggja forma. Afhverju heldurðu að þú hafirfarið yfir ífrásagnarkenndara form? Ég veit ekki hvort þetta var nokkuð sem ég valdi sérstaklega, að læða prósaeig- indum í ljóðin. Ég held frekar að svona lagað komi af sjálfu sér og þá sem afleið- ing af undangengnu ferli sem er meira og minna ómeðvitað. Viðfangsefnin í Maríuglerinu, eru þau frábrugðin því sem þú fékkst við í fyrri bókum? Það má kannski segja frekar að ég sé þar farinn að nota ytri veruleik og atvik til að endurspegla innra ástand. En þar að auki er svo áhuginn tekinn að færast dálítið út fyrir sjálfið og þar með hlýtur framsetn- ingarmátinn að nálgast einhvers konar söguhátt, eða þannig lít ég á það. Blindfuglinn má þá skoða sem framhald Maríuglersins bœði. að því leyti að þar endurspegla atvikin innra ástand og framsetningarhátturinn er mjögfrásagn- arkenndur. Jú. Mér finnst Blindfuglinn að mörgu leyti vera, næstum að segja, rökrænt framhald af titilljóði Maríuglersins. Og auðvitað er það ljóð hluti af bókinni sem heild, svo spurningunni má alfarið svara játandi. Ég hef einhvers staðar sagt að Blindfuglinn sé nokkurs konar sambland af heimsmynd og sjálfsmynd og það er best að ég jórtri þeirri tuggu upp einu sinni enn. En í sambandi við þetta frá- sagnarkennda, sem þú talar um að sé í Blindfuglinum, þá hefur verið sagt við mig að hann sé einhvers konar refill, og í raun held ég að „refilljóð" hefði verið snjallari undirtitill en sá sem ég notaði: Mósaík. Þú talaðir um að menn þyrðu ekki að vera þeir sjálfir. Einlœgni er þá mikils- verður þáttur í skáldskap að þínu mati? Já, ég held að enginn skáldskapur sem nokkurs er virði spretti úr jarðvegi óheil- inda. Ég er sannfærður um að einlægni er einn grundvallarþáttur skáldskapar og það er einungis útbreidd firra að hún þurfi að fletja eitthvað út eða kynda undir lágkúru. Ég álít að það lágstig sem mér finnst meirihluti skáldskapar standa í núna sé að nokkru leyti tilkomið af þessu viðhorfi, þessari tilhneigingu til að fara undan í flæmingi, þessum ótta við að segja eitthvað sem máli skiptir, þessum hæðnislega feluleik sem þykir svo fínn. Maður verður að passa sig á því að van- rækja ekki það sem er í sjálfum sér. Það sem er eftirsóknarvert er hið einlæga, upprunalega. Mér finnst að mikið skorti á að höfundar gefi sig í verkið í stað þess að leika sér bak við það og skjóta sér und- an ábyrgð. Fjarlægð og írónía er blind- gataaðmínu mati. Eftir hverju ertu að leita í kvœðunum? Fyrst og fremst tjáningu. Nú segir sagan að þú sért kominn alveg yfir íprósann og sért að skrifa skáldsögu. Hvaðfjallar hún um og hvenær má vœnta hennar? Ég vil nú ekki fullyrða að ég sé alveg fluttur yfir landamærin. En það er víst ekki hægt að neita því að ég sé að baksa við að skrifa eitthvað sem kallast má saga. Hún er á svolítið viðkvæmu stigi núna, eins og þar stendur, svo ég vil kannski ekki fjölyrða um hana að svo stöddu. Ég get kannski sagt að hún sé um dreng í litlum firði og undarlegt hvarf hans, en það er ekkert víst að það sé alveg satt. En það er stefnan að hún komi út í haust. Samkvæmt viðteknum skilningi er þetta ekki skáldsaga, vegna þess að hún nær ekki 200 síðna kvótanum! En mér fannst gaman að fara yfir í þetta sem kall- að er prósi, mér fannst ég kominn í ákveðna sjálfheldu gagnvart ljóðinu og kannski var ég farinn að halda að ég kynni meira en ég gerði. Þessar sögu- skriftir hafa kennt mér að ég kann akkúr- at ekki neitt og það er lærdómur út af fyrir sig. Ég áttaði mig á því til fulls, að kunn- átta ein og sér fleytir manni ekki langt. Þaðþarf meiratil. Hér fellum við talið. Ég lít í kringum mig inni í stofunni. Það er gamall leirbrúsi af hollenskum séníver á skrifborðinu, og lúxólampi, og gamalt telefunken á kommóðu við vegginn. Þar við hliðina er allstór spegill. Ég lít til hliðar, út um gluggann. Þokan er þykk og byrgir alla sýn. Skyndilega heyrast dunur eins og vörubíl sé ekið rétt hjá húsinu svo allt leikur á reiðiskjálfi inni í stofunni. Ég sprett á fætur og fæ ekki betur séð en Gyrðir takist á loft og hverfi inn í spegil- inn. Og þegar ég litast um er ég staddur á götuhorni, það er sólskin og snjóföl á jörðu og engin þoka sjáanleg, og ég kem hvergi auga á bakdyraportið og litla hús- ið á horninu sem mér létti svo við að finna fyrir stundu . . . Gunnar Harðarson 22
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64

x

Teningur

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Teningur
https://timarit.is/publication/820

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.