Læknablaðið

Árgangur

Læknablaðið - 15.10.1995, Blaðsíða 58

Læknablaðið - 15.10.1995, Blaðsíða 58
748 LÆKNABLAÐIÐ 1995; 81 Fólinsýra minnkar líkur á hryggrauf og heilaleysu Rannóknir síðustu 12 ára hafa leitt í ljós að góð næring kvenna á barneignaraldri, og þá sér- staklega rífleg neysla á fólin- sýru, getur minnkað lfkur á hryggrauf eða heilaleysu. Nú er svo komið að niðurstöðurnar virðast ótvíræðar: Konur sem taka fólinsýrutöflur eða borða fólinsýruríkt fæði fyrir og um meðgöngu fæða síður börn með þessi einkenni. Á árunum 1988-1989 birtust niðurstöður þriggja samanburð- arrannsókna sem bentu ein- dregið til þess að neysla fólin- sýru skipti sköpum um tíðni hryggraufar og hryggleysu (1-3). Þar á meðal var viðamikil rannsókn Mulinsky og félaga þar sem 22.776 þungaðar konur voru spurðar á 15. og 20. viku meðgöngu um vítamínneyslu í byrjun meðgöngu. Niðurstöð- urnar voru á þann veg að tíðni hryggraufar var marktækt minni meðal kvenna sem höfðu tekið fólinsýru sem fæðubót, 100-1000 míkrógrömm á dag. Fjórar íhlutandi rannsóknir, sú fyrsta frá árinu 1983, (4-7) renna mun styrkari stoðum undir umrætt samband fólin- sýru og hryggraufar. Allar rann- sóknirnar sýna að með því að auka neyslu fólinsýru fyrir og um meðgöngu má minnka líkur á þessum fæðingargöllum, bæði Frá samstarfshópi á vegum Land- læknisembættisins: Laufey Steingrímsdóttir, Atli Dag- bjartsson, Hilmar Hauksson og Sig- mundur Magnússon. meðal kvenna sem áður hafa fætt börn með hryggrauf eða hryggleysu og eins meðal kvenna sem ekki hafa fætt slík börn. Niðurstöður fjölþjóðlegr- ar rannsóknar á vegum MCR Vitamin Study Research Group eru sérstaklega sannfærandi. Þar var 1.195 konum sem taldar voru í sérstökum áhættuhópi skipt í fjóra hópa sem hvor um sig fékk annað hvort 4 mg af fólinsýru á dag, fjölvítamín án fólinsýru, fjölvítamín með fól- insýru eða lyfleysu. Fjöldi hryggraufa varð rúmlega þrefalt fleiri í hópnum sem ekki fékk fólinsýru. Fjölvítamín á fólin- sýru veittu hins vegar ekki marktæka vörn. Samkvæmt könnunum Manneldisráðs fá íslenskar kon- ur á aldrinum 20-49 ára að með- altali 233 míkrógrömm af fóla- síni á dag úr fæðu (8). Þá er ekki talið með fólasín úr fjölvítamín- um eða öðrum fæðubótarblönd- um. Fjórðungur neyslunnar kemur úr brauði og öðrum kornvörum, 19% kemur úr grænmeti, 15% úr ávöxtum og 9% úr kjöti, lifur og slátri. Neysla íslenskra kvenna virð- ist mjög áþekk því sem gerist og gengur á hinum Norðurlöndun- um, 200 míkrógrömm á dag fyrir fullorðna en 400 míkró- grömm á meðgöngutíma. Flestar íslenskar konur þurfa greinilega að breyta mataræði sínu töluvert eigi þær að ná 400 míkrógrömmum af fólasíni úr fæðunni. Einfaldasta leiðin að þessu marki er að auka neyslu grænmetis, ávaxta og kornmat- ar, ekki síst vítamínbættra kornblanda. Slfk breyting á mataræði er í fullu samræmi við almenn manneldismarkmið og engin þekkt áhætta er samfara neyslu grænmetis og ávaxta. Ráðleggingar og aðgerðir 1. Konur á barneignaraldri sem ekki teljast til sérstaks áhættuhóps: Veita ber fræðslu um hollt mataræði, ekki aðeins á með- göngutíma heldur einnig fyrir meðgöngu. Leggja ber áherslu á aukna neyslu grænmetis og ávaxta á kostnað sykurs og fitu. Kál af ýmsu tagi, blómkál, hvít- kál, spergilkál og kínakál inni- halda sérstaklega mikið af fól- ansíni, einnig paprikur, tómat- ar, salat, baunir, appelsínur og bananar. Heil og vítamínbætt korn og brauð, lifrarkæfa og lifrarpylsa eru einnig góðir fól- insýrugjafar. 2. Konur í áhættuhópi: Ráðlagt er að gefa stærri skammta af fólinsýru en hægt er að fá úr fæðunni eða 4 mg af fólinsýru á dag frá síðustu blæð- ingu fyrir fyrirhugaða þungun og til 12. viku meðgöngu. Þar sem svo stórir skammtar af fól- insýru geta hulið einkenni stór- kornótts blóðleysis vegna B 12- vítamínskorts er rétt að vera á varðbergi gagnvart því. Heimildir 1. Mulinare J, Cordero JF, Erickson JD, Berry RJ. Periconceptional use of multi- vitamins and the occurrence of neural tu- be defects. JAMA 1988; 260: 3141-5.
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76

x

Læknablaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Læknablaðið
https://timarit.is/publication/986

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.