Listin að lifa - 01.10.2002, Blaðsíða 29
Kletturinn „drekinn eldspúandi” gnæfir yfir lautinni.
svo alkomin hingað haustið 1964, Er-
lendur var þá að vinna í Netagerð Ing-
ólfs. Mér leiddist alveg fram að gosi,
ég er svo mikil sveitakona í mér.”
Gauja segir að margt hafi orsakað
leiðann í sér. „Mamma tók mjög nærri
sér þegar ég flutti með börnin til Eyja,
en ég fór eins oft að heimsækja þau og
ég gat. Foreldrar mínir urðu bæði há-
öldruð. Mamma varð rúmlega 102
ára. Ég á þeim mikið að þakka, þau
hjálpuðu mér að ala upp eldri bömin
mín, kenndu mér að elska guð og ná-
ungann og rækta jörðina.”
Gosið gjörbreytti viðhorfi Gauju til
Eyja. „Yngsti sonur okkar varð 6 ára
23. janúar ‘73. Það var ókræsilegur af-
mælisdagur. Um nóttina fannst mér
fáránlegt að eiga að senda okkur í
land. Ég hafði alist upp í nágrenni
Kötlu og mamma sagði mér að vagga
systur minnar hefði verið borin út á
tún í miklum jarðskjálfta, en aldrei var
talað um að flýja. Ég ætlaði líka að
fara að baka flatkökur sem ég seldi,
og var bálvond við Ella að fá ekki að
sjá gosið.
Þegar ég var svo loks sest út í bíl
gerði ég samning við himnaföðurinn.
Ef húsið stæði - kæmi ég aftur. Það
stóð!
Trúin hefur bjargað mér í gegnum
lífið,” segir Gauja. í júlí 1973 snúa
Gauja og Erlendur aftur heim, ein
þeirra heppnu, húsið þeirra stóð, en
innandyra var fremur óhrjálegt. „Vik-
urinn náði hér upp á miðjan stofu-
glugga, ytra glerið brotið og mikil
aska á milli laga.
Fyrsta verk okkar var að leita að
eldhúsglugganum og moka okkur í
gegnum vikurskafla, en þremur mán-
uðum síðar var garðurinn í fullum
blóma og mörgum þótti gaman að sjá
það.” Vart er hægt að hugsa sér þá
gleði, sem blómagarður nýrisinn úr
vikurfjalli hefur vakið hjá fólki sem
var að snúa heim. Garðurinn sýndi að
hægt var að reisa Eyjamar upp úr vik-
urfjallinu.
„Ég var nú ekki ein um að moka úr
garðinum. Synir mínir sex og sjö ára
drógu mikið af vikri á snjóþotunum
sínum út á götu, þeir voru svo spenntir
að komast aftur heim, það er mikið
gert fyrir krakka í Eyjum. Einn átta
ára vinur þeirra sagði svo fullorðins-
lega: „Auðvitað vil ég koma, enda er
ég fæddur hér og uppalinn.”
Blómagarður móðurinnar í Mýr-
dalnum heillaði tíu ára stelpuna, sem
dreymdi um að skapa sinn eigin
blómagarð. Svart eldhraunið varð
vettvangur Gauju, þar skóp hún
undrareit sem allir ferðamenn heim-
sækja.
Mamma eignaðist blómagarð, þegar
ég var tíu ára, sem var mitt líf og yndi.
Hraunbreiður hafa líka alltaf hrifið
mig. í Eldhraunið í Landbroti fór ég
oft í berjamó. Ég var strax heilluð af
nýja hrauninu, svo fallegir litir í stein-
unum. Eitt sinn sem oftar er ég að
ganga þarna um og horfa á steinana.
Þá finnst mér einn kletturinn svo
kunnuglegur. Ég hafði séð hann áður -
í draumi, þegar gosið stóð sem hæst.
Kletturinn var eldspúandi dreki. í
himinhvolfinu yfir honum dönsuðu
púkar. Ef þeir næðu saman í hring, þá
yrði aldrei búið aftur í Eyjum.
í draumnum var drekinn í Fagra-
dalslandi á mjög kærum stað, en mér
fannst svo sárt í svefninum að hann
skyldi vera að spúa eldi yfir Eyjar. Ég
hef oft verið berdreymin og skömmu
síðar stoppaði hraunrennslið.
Ég var búin að finna „drekann í
draumnum” og hugsaði strax, að
þarna gæti ég útbúið blómagarð. Leyfi
var auðfengið, en eyjabúar voru hvatt-
ir til að rækta upp hraunið. Þetta var
árið 1988. Fyrstu tvö árin var ég alveg
ein, Elli var alltaf að vinna.” „Víst var
ég með þér, þegar við vorum að stela
lúpínu í hrauninu,” skýtur Elli inn í.
Gauja hefur greinilega vakið áhuga
Ella síns á garðyrkjunni.
Gauja bar fyrstu moldina niður í
laut í fötum, fékk hana af moldarbíl
sem keyrði um Eyjarnar. Síðan hafa
komið um 30 bílhlöss af mold, og
gamlar þökur af íþróttavellinum röt-
uðu þangað. „Fyrstu trén, aspir, setti
ég niður vorið 1989,” segir Gauja.
„Þær dóu allar, vikurinn eyðilagði
trjábörkinn, svo mikil hreyfing á hon-
um fyrst. Þá fór ég að sauma utan um
plönturnar yfir veturinn og allt fór að
vaxa betur, sérstaklega eftir að girt var
í kringum lundinn.”
Gauja var reið við Ella sinn, þegar
hann lét róta upp skjólvegg, en átti
eftir að vera honum þakklát. „Ég hálf-
skammaðist mín fyrir þetta fyrst, en
fannst svo gott að geta verið í róleg-
heitum úti í náttúrunni svona langt frá
bænum. Mér datt aldrei í hug að aðrir
færu að fá áhuga á lautinni minni.”
Margar viðurkenningar hafa þau
hjón fengið fyrir lundinn sinn m.a.
Fréttapýramídann 1994. Margir leggja
nú þessum dugmiklu hjónum hjálpar-
hönd. Tveir 1100 lítra vatnstankar eru
við lautina og séð um að keyra vatni í
þá. Grassteinar á göngubrautum eru
gjöf frá ókunnum gesti.
Hún Gauja byrjaði á að bera mold-
arfötur og flytja vatn í 25 lítra brúsum,
29