Frjáls verslun - 01.01.2011, Blaðsíða 14

14 FRJÁLS VERSLUN 1.tbl.2011
„Þegar viðskiptaprófessorinn Klaus Schwab fór af stað með
„fyrirtækið“­sitt­fyrir­um­40­árum­er­óvíst­að­hann­hafi­gert­sér­
í hugarlund hversu mikla athygli starfsem in fengi þegar fram
liðu­stundir.­Að­hinn­árlegi­fundur,­World­Economic­Forum,­
yrði­nánast­nafli­alheimsins­á­meðan­hann­stæði­yfir.­Fyrstu­
áratugina voru stjórnendur stórfyrirtækja áberandi meðal
þátttakenda, og eru enn, en þjóðarleiðtogar, háttsett ir embættis­
menn og merkir vísindamenn hafa síðan í ríkari mæli slegist
í hópinn. Klaus hefur allan tímann verið maðurinn á bak við
tjöldin og byggt upp tengsl út um allan heim í því augnamiði
að skapa áhugaverðan umræðuvettvang með þungavigt ar­
þátttakendum. Hann er sjálfur lítillátur og sækir ekki í sviðs­
ljósið, sem á nú ekki við um suma af þeim sem taka þátt í
fundinum sjálfum.
Það var ef til vill fyrirboði þess sem koma skyldi varðandi
greið­tengsl­Klaus­við­leiðtoga­í­atvinnu-­og­þjóðlífi­víðs­vegar­
um heim að á fyrstu árum starfseminnar bað hann ritara sinn
að­hringja­fyrir­sig­í­Giscard­d’Estaing.­Klaus­hafði­í­huga­Oli-
vier­Giscard­d’Estaing,­einn­af­stofnendum­franska­INSEAD-
viðskiptaskólans. Samband náðist samstundis og þegar
viðmælandinn kynnti sig gerði Klaus sér grein fyrir að ritarinn
hafði­fyrir­mistök­hringt­í­bróður­Oliviers,­Valéry­Giscard­
d’Estaing,­þáverandi­forseta­Frakklands.“­
ERLENDI FORSTJÓRINN
Loftur Ólafsson,
sérfræðingur hjá Íslandssjóðum:
Valdimar Sigurðsson bendir á að hvað markaðsherferðir varðar séu
sum fyrirtæki ekki í nógu miklum samskiptum við viðskiptavini. Hann
bendir­á­að­nú­sé­upplýsingabylting­sem­hafi­í­för­með­sér­tækifæri­
til að stofna til samskipta við neytendur. „Í því sambandi nefni ég
félagsmiðla,­eins­og­til­dæmis­Facebook­og­Digg,­sem­eru­ekki­ein­
stefna líkt og hefðbundnir miðlar eru að mestu leyti svo sem sjónvarp,
útvarp og dagblöð. Þar koma inn mun sterkari áhrif frá neytendum,
en þeir setja inn efni og koma ýmsu á framfæri, til dæmis með blogg­
síðum, og þeir geta stofnað umræðuhópa. Það efni sem kemur fram
um fyrirtæki er ekki lengur jafnmikið undir stjórn fyrirtækj anna sjálfra
eins og þegar farið var í „markaðsherferðir“. Þetta efni þarf að greina
vel og reyna að skilja upplifun neytenda. Það þarf að velta því fyrir
sér hvaða eiginleikum neytendur leita eftir, hvernig virknin er og ekki
síst hvað varðar vörumerkjasköpun þá er mikilvægt að skoða sál­
fræðilegar­og­félagslegar­afleiðingar­neyslunn­ar.­Fáir­fara­til­dæmis­
á veitingastað bara til að borða. Það skiptir máli hvernig þjónustan
er og andrúmsloftið. Í dag eru markaðsrannsóknarfyrirtæki, líkt og
Nielsen,­að­þróa­aðferðir­til­að­mæla­hvað­fólk­horfir­á,­hvenær,­hve­
lengi og hvort það kemur skilaboðum áfram og/eða kaupir.“
„Núna­í­upphafi­árs­2011­hafa­horfur­í­efnahagsmálum­
þjóðarinnar ekki batnað svo umtalsvert sé. Skattheimtan þyng­
ist enn, ríkisrekstur og ríkisforsjá atvinnulífsins færist í aukana
og ekki sér fyrir endann á gjaldeyrishömlum.
Eina­haldbæra­ástæðan­fyrir­því­að­ætla­að­nú­fari­efnahags-
lífið­að­snúast­við­er­að­það­hefur­sokkið­svo­djúpt.­Á­
undanförn um tveimur árum hefur landsframleiðslan dregist
saman um nálægt 10% og þjóðartekjur enn meira. Vinnufúsar
hendur sem ekki fá vinnu eru margar.
Samt eru áhöld um hvort umtalsverður hagvöxtur verði á
árinu 2011. Þeir bjartsýnustu – ríkisstofnanir – gera ráð fyrir 2%
hagvexti. Gallinn er hins vegar sá að þótt þessar bjartsýnis­
spár gengju eftir segir það lítið upp í kreppuna og hinn mikla
samdrátt sem átt hefur sér stað. Alvarlegast er þó e.t.v. að við
höldum áfram að dragast aftur úr öðrum þjóðum. Á meðan á
Íslandi var e.t.v. 3% minnkun landsframleiðslu á árinu 2010 var
að­meðaltali­yfir­2%­hagvöxtur­í­nágranna­löndunum,­vestan­
hafs­og­austan.­Í­Asíu­mældist­hagvöxtur­yfir­5%­að­jafnaði.­
Þetta þýðir óhjákvæmilega að lífskjör á Íslandi halda áfram
að dragast aftur úr. Það þýðir á hinn bóginn að straumur hæfs
fólks­frá­landinu­heldur­áfram­og­verður­stríðari.­Afleiðingin­er­
að­það­verður­stöðugt­erfiðara­að­rísa­úr­öskustónni­og­
koma Íslandi á sæmilega hagvaxtarbraut á ný.“
EFNAHAGSMÁL
Ragnar Árnason, prófessor í hagfræði
við Háskóla Íslands:
Frjáls verslun hefur fengið þekkta ein stakl inga til liðs
við sig til að segja í mjög stuttu máli álit sitt á ýmsu
tengdu við skiptum og efnahagslífi í hverju tölu blaði.
UMSJÓN: SVAVA JÓNSDÓTTIR
MARKAÐSHERFERÐIN
Dr. Valdimar Sigurðsson, dósent við viðskipta-
deild Háskólans í Reykjavík og gestaprófessor
við Cardiff Business School:
Áhrif neytenda
Straumurinn
verður stríðari
Drifkrafturinn í
Davos
„Mér­finnst­vera­lag­núna­til­þess­að­efla­skráningu­fyrirtækja­í­
Kauphöllinni og hefja hana aftur til vegs og virðingar og þeirrar
stærðar sem hún þarf að vera í. Lágir vextir ættu að verða örvandi
fyrir hlutabréfaviðskipti og þess vegna eigum við að stuðla að því
að bankarnir og Framtakssjóðurinn eigi möguleika og geti stefnt á
skráningu fyrir þau fyrirtæki sem eru í þeirra eigu. Þar með myndast
ávöxtunarleið fyrir lífeyrissjóðina í innlendum hlutabréfum sem er
núna nánast úr sögunni.“ Jón Snorri segir að möguleikar
stórfyrirtækja til þess að sækja sér fjármagn verði að vera sem
fjölbreyttastir­og­að­öflugur­hlutabréfamarkaður­í­Kauphöllinni­verði­
punkturinn­yfir­i-ið­til­þess­að­ganga­endanlega­frá­fjárhagslegri­
endurskipulagningu stórfyrirtækja og þá sérstaklega þeirra
fyrirtækja sem bankarnir hafa eignast hlut í.
Punkturinn
yfir i-ið
FYRIRTÆKIÐ OG ÞJÓÐFÉLAGIÐ
Jón Snorri Snorrason, lektor við
viðskiptafræð ideild Háskóla Íslands:
ÁLITSGJAFAR
FRJÁLSRAR VERSLUNAR