Skógræktarritið - 15.10.2010, Síða 55

SKÓGRÆKTARRITIÐ 201054
ekki að dásama auðnirnar og hversu mikilvægar þær
séu fyrir ferðaþjónustuna og um leið að framleiða
á þeim lambakjöt til að selja æ fleiri ferðamönn-
um. Vissulega viðhaldast auðnirnar, en með sama
áframhaldi kemur að því að síðustu gróðurtorfurnar
hverfa og þar með getan til að framleiða lambakjöt.
„Þá seljum við ferðamönnum bara fisk að borða“
segja sumir, en þar með er aðeins verið að sneiða
framhjá vandanum, ekki að takast á við hann.
Nokkur orð um skógrækt að lokum
Íslendingar eyddu skógum landsins og voru langt
komnir með að eyða jarðveginum þegar ný tækni
leyfði okkur að fara að nýta auðlindir hafsins í
staðinn og síðan orku fallvatna og jarðhita. Þar
með sneiddum við framhjá vandanum og komumst
upp úr eymdinni sem fylgdi því að búa í landi þar
sem framleiðslan stóðst ekki framleiðslukröfuna og
vistkerfi voru hrunin eða að hrynja.13 Við snérum
á náttúruna. Við sluppum, enda Íslendingar hinir
mestu snillingar.
Nú hafa Íslendingar það almennt gott og búnir
að gleyma fátæktinni. Landið er þó enn mun fram-
leiðslurýrara en það gæti verið og viðleitni sam-
félagsins til úrbóta, í formi skógræktar, bættrar
landnýtingar og endurheimtar gróðurþekju, er sára-
lítil. Margir reyna að réttlæta ástandið: „Ferðamenn
vilja sjá auðnir.“ „Fleiri tegundir smávaxinna jurta
vaxa á melum en í skógi.“ „Sauðkindin þarf frelsi og
göngur og réttir eru nauðsynleg félagsleg fyrirbæri.“
Einhverjar stoðir kunna svona fullyrðingar að hafa
frá þröngu sjónarmiði sérhagsmuna, en þær eru
kolrangar frá sjónarmiði sjálfbærrar þróunar. Ekki
verður hægt að tala um sjálfbærni í landnýtingu á
meðan hér er því sem næst engin skógarauðlind og
hálft landið er auðn sem ber enga framleiðslukröfu.
Framleiðsla lífríkisins er eitt af grundvallaratrið-
unum í sjálfbærri þróun og staðreyndin er sú að
þurrlendisvistkerfi á Íslandi eru mjög framleiðslurýr
miðað við loftslag og breiddargráðu. Þau standast
ekki framleiðslukröfuna sem þjóðin gerir til þeirra
og á það sérstaklega við um neyslu skógarafurða.
Þór skógarvörður á Austurlandi segir gestum frá framleiðslu fertugs lerkiskógar sem gróðursett var til í rýru beitilandi.