Skógræktarritið - 15.10.2010, Blaðsíða 68
67SKÓGRÆKTARRITIÐ 2010
ekki er miklum erfiðleikum bundið að flytja þær inn
á skógræktarsvæði. Lúpína og hvítsmári eru einna
algengastar.
Hvítsmárinn er það algeng planta og auðvelt að
nýta að engin afsökun er fyrir því að nota hann
ekki. Mjög áberandi er hversu mikið hann eykur
uppskeru þar sem hann vex. Hinir stóru flekkir
hvítsmára í nýju ræktunarlandi, svo sem í vegfláum,
eru áberandi. Einnig er hann víða á gamalgrónum
svæðum svo sem í Þórsmörk. Gróskulegur skógur
þar hefur eflaust notið góðs af níturbindingu hans.
Lúpínu hefur verið dreift með fræi og plöntum um
flest skógræktarsvæði landsins.
Fyrirmyndarplantan væri hugsanlega sú sem
auðgaði jarðveginn af plöntunæringarefnum og
hopaði síðan fljótt fyrir þeim trjám sem arðinn eiga
að gefa í framtíðinni og án þess að sá sér út fyrir
ræktunarsvæðið. Slík fyrirmyndarplanta er líklega
ekki til. Lífríkið þarf heldur ekki að vera undir ná-
kvæmri stjórn ræktunarmannsins. Fjölbreytileiki og
óvænt framvinda geta einnig auðgað á ýmsan hátt.
Sé reynt að setja hjálparplöntur upp í einhverja
röð með tilliti til þessarar fyrirmyndar gæti röðin
verið svona: Baunagras, gullkollur, hvítsmári, selja-
hnúta og maríuskór.
Þetta eru tegundir sem eru smáar, binda mikið nít-
ur, rotna fljótt og skyggja aldrei á trjágróður, sumsé
gallalausar út frá sjónarmiði ræktunarmannsins.
Næsti hluti gæti verið: Rauðsmári, fjallalykkja,
giljaflækja, vallerta og umfeðmingur, sem eru stærri
og geta skyggt á ungar trjáplöntur. Rauðsmárinn
leggst til hliðar og getur sligað aðrar tegundir með
því. Giljaflækja og vallerta mynda þykka breiðu og
eru nokkuð harðar í samkeppni við smáar plöntur.
Umfeðmingurinn klifrar upp aðrar plöntur.
Svo eru það stóru breiðumyndandi tegundirnar
lensugandur, freralúpína, alaskalúpína og strá-
belgur. Þessar tegundir geta verið varasamar vegna
samkeppnisþróttar, stærðar, breiðumyndunar og
þær rotna hægar en þær smávöxnu. Sinumyndun er
þar oft veruleg.
Þegar belgjurtir eru fluttar inn á skógræktarsvæði
er alls ekki víst að þær sem eru kröftugar og lang-
Þessi smáa belgjurt, gullkollur, getur verið drjúg við að
auðga jarðveginn.
Áburðaráhrif belgjurta eru augljós þar sem þær vaxa á
annars lítt grónu svæði eins og hjá hvítsmáranum á þess-
um myndum að ofan og neðan.