Morgunblaðið - 09.04.1988, Blaðsíða 52

Morgunblaðið - 09.04.1988, Blaðsíða 52
52 MORGUNBLAÐIÐ, LAUGARDAGUR 9] APRÍL 1988 Mjó'9 athur^líövert. Hvafc seg]r&u um oS> gcrt&t skiptinemí f" Ast er ... hin Ijúfasta reynsla. TM Reg. U.S. Pat. Off.-all rlghts reserved 01986 Los Angetes Times Syndicate TA-Rfjovo^ Þetta segir mikið. HÖGNI HREKKVISI , NÆSTA HOLA YÆepíJR /UJPl/ELDARl UM DAL OG DOGG Kæri Velvakandi. í dálkum þínum þann 30. mars þeysa tveir einstaklingar út á rit- vöílinn og eru tilefnin tvö, annars vegar bréf mitt um gjaldmiðils- breytinguna úr krónu í dal (eða nordal) — og hins vegar hugleiðing mín um skýringuna á hugtakinu dogg í íslensku máli. Fyrra bréfið um gjaldmiðilsbreytinguna skrifar fyrrverandi skólabróðir rninn og vinur Ottó Lindenbrock jarðeðlis- fræðingur, en hitt bréfið kona nokkur sem kýs að kalla sig í síma Huldu Runólfsdóttur. Ég tel eðli- legt og rétt að svara þessu sóma fólki í þeirri röð sem tilsvör þeirra birtust, og byrja þá á bréfi Ottós Lindenbrocks fyrrverandi skóla- bróður míns bæði hér heima og við háskólann í Köln. Ég óttast að ef nafni íslenska gjaldmiðilsins yrði breytt úr krón- um í mörk, eins og Ottó leggur til, gæti það ruglað búandkarla, því þeir skilja orðið fjármark (í fleirtölu fjármörk) sem ákveðinn útskurð sem gerður er á eyrunum á fé landsmanna strax við fæð- ingu, svo hver bóndi viti hvaða lamb honum tilheyrir. Að taka upp mörk, til að geta nefnt hinn sítóma ríkiskassa markleysa, leysir því færri vandamál en það skapar. Hins vegar er dalurinn miklu hagkvæmari — benda má á hug- takið dalandi gengi, og þá gæti dalalæða verið nýyrði fyrir. neðan- jarðarhagkerfiskrónur. Eins má og fullyrða að nordal gæti verið aðal- heiti gjaldmiðisins en hann síðan skipst í smærri einingar eins og gröndal, heiðdal, líndal og árdal. Þessir ólíku dalir yrðu síðan nefndir skildingar, sem er gífur- lega verðmætur gjaldmiðill sem var notaður hér forðum, eins og hin rándýru skildingafrímerki sanna. Ég skal þó viðurkenna að nordal er ekki eina hugtakið sem kemur til greina, heldur gæti snædal eða fsdal átt rétt á sér hér á norðlægum slóðum, samanber á ísaköldu landi. En mér hefur borist til eyrna að þær hugmyndir eigi ekki hljómgrunn í Seðlabankanum. Hina nýju seðla mætti hafa úr taui eða líni, og kalla þá líndal, og gæti þá Seðlabankinn hreinsað seðlana ef þeir skítnuðu í meðferð eins og gert er til dæmis við skyrt- ur. En nóg um gjaldmiðla í bili. Og sný ég mér nú að Huldu. Ég segi nú eins og skáldið: „Allt er á huldu um upprisinn dogg." Kona ein sem ferðaðist um Vest- firði, kallaði bæði unga hákarla og seli, dogg. Var sagt að sú kon- an hefði lent í ástandinu á stríðsár- unum og ruglaði hún þessum skepnum saman við enska skips- hunda. Hefur þessi meinlolja sfðan lent sem uppsláttarsannleikur f orðabók Menningarsjóðs (sjá sfðu 138 í útgáfunni frá 1983). Hulda skyldi því fara varlega í að trúa slíkum bókum sem óvéfengjanleg- um sannleika. Dogg er enskusletta f íslensku máli og ber að refsa fólki fyrir notkun þess með því að spenna það fast í bílbelti við öll tækifæri. Gunnlaugur SVeinsson Þessir hringdu .. Ónýt myndbönd Elisa hringdi: „Fyrir páska fórum við hjónin á myndbandaleigu og fengum tvær spólur að láni. Þegar heim var komið kom f ljós að báðar spólunar voru gallaðar og reyndist ómögulegt að nota þær. Við hringdum f myndbandaleiguna en þá var komið að lokun og sagðist sá sem leigði okkur spólurnar ekki hafa bíl og kæmist hann því ekki til okkar með aðrar. Eftir páskana fór ég með spólurnar og skilaði þeim. Eg fékk að vísu end- urgreitt en ekki var beðist afsök- unar á þeim óþægindum sem við höfðum af þessu. Samkeppni milli myndbandaleiga virðist ekki mikil eftir þessu að dæma." Sérstaka peninga í stöðumæla Guðrún Helgadóttir hringdi: „Það er allaf verið að eyði- leggja stöðumæla til að ná úr þeim peningunum og veldur þetta miklu tjóni. Væri ekki hægt að selja sérstaka peninga sem aðeins væri hægt að nota í stöðumæla. Ef þetta væri gert fengju stöðu- mælarnir að vera í friði. Mig langar einnig til að minn- ast á annað. Ég vil ráðleggja fólki sem ætlar f ferðalög á bflnum sínum f sumar að hafa meðferðis mátulegan plastdúk og límband ef framrúða skyldi brotna. Þetta kostar mjög Iítið en getur komið sér vel." Hálsmen Gullplata af hálsmeni merkt JB fannst við Otrateig fyrir nokkru. Eigandinn getur hringt í síma 33835. Ólöglega lagt Göngumaður hringdi: „Með auknum bflafjölda hefur það farið mjög í vöxt að bílum sé lagt ólögíega, t.d. er algengt að bflum sé lagt uppá gangstétt- ir. En gangstéttir eru fyrir gang- andi fólk en ekki bfla og það verða ¦ ökumenn að gera sér ljóst. Ég tel að of lítið sé fylgst með þessum málum, að minnsta kosti í Þing- holtunum og víðar í grennd við Miðbæinn. Þar þyrfti lögregla að vera oftar á ferð og sekta þá sem leggja ólöglega." Víkverji skrifar Þrátt fyrir allt tal um sam- keppni þá rfkir hún greinilega ekki á öllum sviðum, a.rn.k. ekki ef marka má reynslu kunningja Víkverja. Hann þurfti eitt sinn að næturþeli að Ieggja leið sfna f Umferðarmiðstöðina í Reykjavík. Hugðist hann fá sér pilsner sér til hressingar. Hann hins vegar rak í rogastans þegar afgreiðslustúlkan rétti honum pilsnerflöskuna sem hún vildi fá áttatíu og fímm krónur fyrir. Kaupandinn mótmælti og sagðist geta fengið svona flðsku á tuttugu og sex krónur í Hagkaup. Stúlkan gaf sig hins vegar hvergi og sagði að það væri tvö hundruð prósent álagning á gosdrykki í nætursölu. Maðurinn var aðframkominn af þorsta og lét sig hafa það, en hafði orð á því við Víkverja að álagning- in á þessum stað væri með ólíkind- um. I framhaldi af því velti Víkverji því fyrir sér hvort ekki væri tfma- bært að fjölga slíkum nætursölu- stöðum til að láta reyna á hvort frjáls samkeppni getur lækkað verðið. Að sjálfsögðu er ljóst að álagning verður að vera eitthvað hærri á næturnar en er þetta ekki fullmikið af því góða? Þegar Reykjavíkurborg átti 200 ára afmæli árið 1986, sem lengi verður f minnum haft, voru hverfafélög og foreldrafélög í skól- um borgarinnar eindregið hvött til þess að láta hendur standa fram úr ermum við að fegra umhverfið. Almenningur brást vel við þessari áskorun, hreinsaði rusl af lóðum, gróðursetti, snyrti og snurfusaði sitt nánasta umhverfi. Það vakti hins vegar athygli Víkverja á þessum tíma að þetta átak í aímennri snyrtimennsku náði ekki til nánasta umhverfís höfuð- stöðva æðstu stjórnar ríkisins, sjálfs stjórnarráðshússins. Eins og veg- farendur hafa tekið eftir liggur milli stjórnarráðsgarðsins og Bankastrætis steinveggur einn, ekki óvirðulegur og í anda stjórnar- ráðsins. Þessi veggur hefur aftur á móti um árabil verið í megnustu niðurníðslu. Víkverji stóð sannast sagna í þeirri trú að á afmælisári höfuðborgarinnar yrði þessum vegg sýndur sami sómi og öðru í um- hverfi borgarinnar. Svo var ekki gert. Nú nýlega var stjórnarráðs- húsið sjálft tekið til gagngerrar andlitslyftingar, pússað og málað upp á nýtt. Þá hefði verið tilvalið tækifæri til að dytta að þessum ágæta vegg í leiðinni. Enn bólar ekkert á slíku. Veggurinn heldur áfram að grotna niður svo að víða er farið að sjást ryðgað steypujárn- ið. Spurningin er hvort þetta fram- taksleysi stafi af því að veggurinn hafí dottið upp fyrir í kerfínu, þ.e. hvort hann sé á mörkum yfírráða- svæða ríkis og borgar. Hvort til dæmis Reykjavíkurborg eigi að annast viðhald veggjarins Banka- strætismegin en húsameistari ríkis- ins eigi að dytta að honum stjórnar- ráðsmegin? Apáskadagskrá ríkissjónvarps- ins var fátt sem kom Víkverja á óvart, enda hafði hann séð flest af því efni áður. Þess vegna hrökk Víkverji við þegar sýnd var heim- ildamynd í tveimur hlutum um lífsstarf Guðjóns heitins Samúels- sonar, fyrsta húsameistara ríkisins. Þar brá fyrir metnaðarfyllri og hug- kvæmari vinnubrögðum en venja er til í heimildamyndagerð okkar. Þótt töluvert hafi verið um endur- tekningar og brotalamir í upp- byggingu sáust myndleg tilþrif sem báru þess vitni að höfundar hafa tekið sér til eftirbreytni margt af því besta sem við sjáum til erlendra fagmanna á þessu sviði. Ef til vill er þetta ávöxtur hinnar frjálsu samkeppni Og ef til vill á kunningi Víkverja eftir að geta keypt pilsnerinn á vægara verði að næturþeli.
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.