Ægir

Ukioqatigiit

Ægir - 01.02.1944, Qupperneq 57

Ægir - 01.02.1944, Qupperneq 57
Æ G I R 87 Ur sögu vestfirzkrar þilskipaútgerðar. Það mun í'lestum kunnugt, að vestfirzk þilskipaútgerð stóð með miklum blóma allt frá 1860—1910 eða um hálfrar aldar skeið. En mestur varð þessi skipastóll frá 1890—1905. Langstærstu þilskipaútgerð átti verzlun Ásgeirs Ásgeirssonar á ísa- firði. Gerði hún út 25—30 skip, þegar flesl var. En næstur að útgerð var hinn stór- virki athafnamaður Pétur J. Thorsteins- son á Bíldudal, en þriðji stærsti útgerðar- maður þilskipa á Vestfjörðum var verzlun N. Chr. Gram á Þingeyri við Dýrafjörð, og síðar bræðurnir Proppé. Auk þessara verzlana áttu flestar verzlanir aðrar á Vest- fjörðum eitt þilskip eða fleiri, og þó nokkr- ir einstaklingar áttu þilskip einir eða í fé- l:»gi við aðra. Eftir að þilskipunum fjölgaði að mun var ekki unnt að fá á þau nægar áhafnir í heimahögum. Varð því að sækja lengra til um mannafla. Voru það einkum Breið- firðingar, er völdust á vestfirzku þilskipin. Þóttu þeir fiskimenn í bezta lagi, og urðu skjótt eftirsóttir. Varð mörgum skipstjór- anum það fyrir, að bjóða g'óðum fiski- mönnum betri kjör en almennt var. Var •uetnaður milli duglegra skipstjóra um aflabrögðin, en undirstaða þeirra var að hafa sem bezta dráttarmenn á skipi sinu. En útgerðarmönnum þótti brátt miður vænt um nýbreytni í mannaráðningu, eða »,aukakjörin“, sein svo voru nefnd. Þegar ganga þurfti eftir mönnum á þilslcipin, vildu allir fá bezlu kjörin. Síaðist furðu fljótt út um „aukakjörin“, þótt þau vitan- laga ættu alveg að vera eingöngu milli skipstjórans og þess skipverja, sem sam- ið var við í hvert einstakt skipti. Fór svo, að útgerðarmenn þilskipa vest- anlands töldu hag' útgerðarinnar teflt i %oða vegna „kjaranna“, eða þess glundroða sem „aukakjörin“ sköpuðu. • Árið 1893 og 1894 var fremur lélegur afli lijá vestfirzku þilskipunum, svo að tap varð á útgerð þeirra, sem öfluðu minna en í meðallagi. Leiddi þetta til þess, að sum- arið 1895 gerðu vestfirzkir þilskipaeig- endur samþykktir um hlutaskiptingu og kjör á þilskipum. Samkvæmt samþvkkt- unum var heimilt að liaga skiptum á hand- færaveiðum á eftirfarandi hátt: 1. Hlutaskipti. Frádrag af óskiptum afla: Til skipstjóra 4 kr. af skpd. verkaðs fiskjar, þorski, löngu, ýsu og keilu. Til stýrimanns 40 aurar af skpd. verkaðs fiskjar. Ivaup mat- reiðslumanns; allt salt og verkunarlaun, 3 krónur á skpd. Afgangur af aflaverðmæti skiptist til helminga og tekur útgerðarmaður annan, en skipverjar hinn, og skiptist hann milli þeirra hlutfallslega eftir drætti, að frá- skildum matreiðslumanni. Skipið leggur til mat, kol, brenni og öll veiðiáhöld. 2. Hálfdrætti. Háseti hafi í sinn hlut helming af öllu sem hann dregur, en ber að greiða 5 kr. pr. skpd verkaðs fiskjar og 3 kr. i verk- unarlaun pr. skpd. Salt í trosfisk borgar háseti enn fremur með 4 aurum í hvert stykki af hans helmingi. Háseti leggur sér allt til, nema miðdagsmat og' eldivið. Upp i veiðarfæri og fiskihnifa fær hann frá út- gerðarmanni 2 kr. 50 au. fyrir hvern mán- uð, sem hann er á skipinu. Skipstjóra skal goldið af eigin drætti 10
Qupperneq 1
Qupperneq 2
Qupperneq 3
Qupperneq 4
Qupperneq 5
Qupperneq 6
Qupperneq 7
Qupperneq 8
Qupperneq 9
Qupperneq 10
Qupperneq 11
Qupperneq 12
Qupperneq 13
Qupperneq 14
Qupperneq 15
Qupperneq 16
Qupperneq 17
Qupperneq 18
Qupperneq 19
Qupperneq 20
Qupperneq 21
Qupperneq 22
Qupperneq 23
Qupperneq 24
Qupperneq 25
Qupperneq 26
Qupperneq 27
Qupperneq 28
Qupperneq 29
Qupperneq 30
Qupperneq 31
Qupperneq 32
Qupperneq 33
Qupperneq 34
Qupperneq 35
Qupperneq 36
Qupperneq 37
Qupperneq 38
Qupperneq 39
Qupperneq 40
Qupperneq 41
Qupperneq 42
Qupperneq 43
Qupperneq 44
Qupperneq 45
Qupperneq 46
Qupperneq 47
Qupperneq 48
Qupperneq 49
Qupperneq 50
Qupperneq 51
Qupperneq 52
Qupperneq 53
Qupperneq 54
Qupperneq 55
Qupperneq 56
Qupperneq 57
Qupperneq 58
Qupperneq 59
Qupperneq 60
Qupperneq 61
Qupperneq 62
Qupperneq 63
Qupperneq 64
Qupperneq 65
Qupperneq 66
Qupperneq 67
Qupperneq 68

x

Ægir

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Ægir
https://timarit.is/publication/584

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.