Úrval - 01.08.1982, Side 36
34
ÚRVAL
1875 stofnaði Laboulaye Franco-
American Union sem átti að afla fjár
til verksins; styttan átti að vera gjöf til
Bandaríkjanna og ætlunin var að fá
Bandaríkjamenn sjálfa til þess eins að
leggja til stöpulinn undir styttuna.
„Minnismerkið skyldi verða sameig-
inlegt verk tveggja þjóða sem tengd-
ust hér í bróðurlegu verkefni eins og
þær höfðu eitt sinn áður gert I barátt-
unni fyrir sjálfstæði,” sagði í boð-
skapnum sem Franco-American Union
sendi frá sér.
Bartholdi beið ekki eftir því hvað
hefðist upp úr fjársöfnuninni heldur
kom sér upp vinnustofu í heljarstór-
um sal. Efnið sem hann hafði til þess
að vinna úr var ýmsum takmörkunum
háð, þar sem hann hafði hugsað sér
að Frelsisstyttan gnæfði hátt án þess
að hún nyti nokkurs stuðnings utan
frá sem skyggði á fegurð hennar.
Steinn, járn eða brons voru allt of
þung efni svo að Bartholdi ákvað að
lokum að búa þessa risastóru styttu til
úr hömruðum koparþynnum sem
festar væru saman með hnoðnöglum.
En hvernig gat þessi holi risi staðið af
sér veður og vinda hafsins?
Verkfræðingurinn Gustav Eiffel
leysti þann vanda en hann átti sjálfur
eftir að reisa sér ódauðlegan minnis-
varða, Eiffelturninn. Eiffel teiknaði
járngrind sem sett var saman úr járn-
stögum er stóðu á fjórum uppistöð-
sem voru festar niður í tæp-
lega 8 metra háan fótstall. Þessi járn-
bönd, sem hvert um sig var 15 cm
þykkt, skyldi bolta á aðalgrindina
sjálfa og utan á hana átti svo að festa
kopar-,,skinn” ' styttunnar, kop-
arþynnur sem festar voru ein og ein 1
senn utan á , ,beinagrindina’ ’.
Um miðbik árs 1875 varstyttan far-
in að fá á sig einhverja mynd. Fyrst
var gert líkan úr steini og gifsi af
hverjum hluta fyrir sig og síðan var
það búið til úr viði. Verkamennirnir
lögðu að því búnu tveggja millímetra
þykkar koparplötur ofan á viðarlíkön-
in og börðu þær af mikilli eljusemi
þar til þær höfðu fengið á sig rétta
lögun.
I nóvember 1875 efndi Franco-
American Union til veislu í París.
Þangað komu forseti Frakklands og
bandaríski ambassadorinn. Líkani af
styttunni var komið fyrir í veislusaln-
um. Upp frá þessu byrjuðu peninga-
pyngjur Frakka að opnast. Banda-
ríkjamenn voru lengur að taka við
sér og fá áhuga á verkinu. Bartholdi
vildi að Frelsisstyttan yrði sameigin-
legt verk beggja þjóðanna og hélt aft-
ur til Bandaríkjanna árið 1876, nú
sem fulltrúi Frakka á aldarafmælis-
sýningunni sem haldin var í
Philadelphiu.
Hann hafði með sér þann hand-
legg styttunnar sem hélt á kyndlinum
og ætlaði að ná athygli Bandaríkja-
manna með því að sýna hann. Gest-
irnir urðu hálfóttaslegnir. Vísifíngur-
inn einn var um 2 metrar og 40 cm á
lengd og 90 cm í ummál. Nöglin var
næstum 25 cm breið. Tólf menn gátu
staðið á brúninni umhverfis kyndil-
inn.