Morgunblaðið - 21.09.1985, Blaðsíða 20

20
MORGUNBLAÐIÐ, LAUGARDAGUR 21. SEPTEMBER1985
Harmleikurinn í Mexíkó:
Símamynd/AP.
Klukkan á bankanum lengst til vinstri á myndinni stöðvaöist 22 mínútur yfir sjö í gærmorgun þegar jarðskjálftinn mikli reið yfir borgina. Við hlið bank-
ans var áður hótel, Hotel Regis, en nú er þar aðeins grjóthrúga.
„Konan mín er einhvers
staðar undir rústunum“
Mexíkóborg, 20. september. AP.
SJÓNARVOTTAR að jarðskjálftan-
um mikla í Mexíkó höfðu allir sömu
sögu að segja af dauða, skelfingu
og eyðiieggingu. Miðborg Mexfkó
bókstaflega var lögð í rúst. Mikið
manntjón varð í fjórum öðrum héruð-
um landsins. Glæsibyggingar mið-
borgar Mexíkó hrundu eins og spila-
borgir og þúsundir manna lokuðust
inni í rústunum, hundruð fórust,
þúsundir. „Ég heyrði dyn og hávaða
og greip dóttur mína og stökk út um
glugga, en húsið hrundi til grunna
þegar ég ætiaði að snúa við eftir
konu minni. Hún er einhvers staðar
undir rústunum," sagði ungur maður
í Mexíkóborg, sem grátandi lýsti
skelfingunum.
„Við vitum að fjölmargir eru
þarna inni,“ sagði hermaður þar
sem hann stóð fyrir utan stórt
fjölbýlishús, sem hafði hrunið að
hluta og hann bætti við brostinni
röddu: „Við getum ekki farið inn
— húsið getur hrunið á hverri
stundu."
Þó er talið að afleiðingar jarð-
skjálftans hefðu orðið enn skelfi-
legri hefði hann riðið yfir klukku-
stund síðar því fólk var almennt
ekki komið til vinnu í miðborginni
þar sem tjónið er mest.
Björgunarsveitir unnu sleitu-
laust við að bjarga slösuðu fólki úr
rústunum og leita að líkum. Gas—
og rafmagnsleiðslur rofnuðu og
víða loguðu eldar sem kviknuðu.
Slökkvilið barðist við eldana og
sjúkraliðar fluttu slasað og látið
fólk í sjúkrahús. Sjúkrahús þessar-
ar fjölmennustu borgar veraldar,
með 18 milljónir íbúa, yfirfylltust
og blóð og læknislyf eru af skorn-
um skammti. Harmleikurinn
blasti hvarvetna við: „Dauði og
skelfing" hljóðaði risafyrirsögn
mexíkansks blaðs, „Guð minn góð-
ur“ var fyrirsögn annars. „Ég hef
leitað sonar míns í allan dag, en án
árangurs," sagði örvinluð kona
sem sneri sér til fréttamanns AP
og bað hann aðstoða sig við leitina,
örvænting og vonleysi skein úr
augum hennar.
Mexikóborg var eins og eftir
loftárás. „Eyðileggingin er hreint
BJARGAÐ — björgunarmenn ná slasaðri konu úr rústum hótels í miðborg Mexíkó.
AP/Símamynd
Kortið sýnir upptök jarðskjálftans og landsvæðið þar sem helstu áhrifa hans
gætti.
ótrúleg. Ég kom til Berlínar í lok eyðileggingin i Mexikóborg er
síðari heimsstyrjaldarinnar — meiri nú en í Berlín fyrir 40 árum,“
sagði bandarískur sjónarvottur að
harmleiknum.
„Háhýsin sveifluðust fram og
aftur yfir höfðum okkar og ég var
sannfærður um að þau myndu
steypast yfir okkur. Þetta var
skelfilegt og við gátum ekkert
aðhafst — aðeins haldið dauða-
haldi (tré. En hið ótrúlega gerðist
— húsin stóðu af sér orrahríðina,
en alls staðar mátti sjá eyðilegg-
inguna. í næsta nágrenni blöstu
við húsarústir, hrunin hús og
neyðaróp slasaðs fólks skáru
kyrrðina, sem í kjölfarið fylgdi.
Síðan kom sírenuvælið og göturnar
fylltust af angistarfullu fólki. Við
vorum heppin; háhýsin næst okkur
höfðu ekki hrunið til grunna,"
sagði bandarískur ferðamaður,
sem staddur var í miðborg Mexfkó
þegar jarðskjálftinn reið yfir.
Engar opinberar tölur um fjölda
látinna og slasaðra hafa verið
gefnar út. Dagblöð í Mexíkó töldu
að um þrjú þúsund manns hefðu
beðið bana í Mexíkóborg og að talið
væri að um 300 manns hefðu beðið
bana í strandhéruðunum — þús-
undir slösuðust. Enginn veit það
nákvæmlega.
Tíu mannskæö-
ustu skjálft-
ar sögunnar
New York, 20. aeptember. AP.
MANNSKÆÐASTI jarðskjálfti
sem sögur fara af rció yfir
Tangshan-hérað { Klna f júlf
1976. Þá er taliö að um 800
þúsund manns hafi farist. Tfu
mannskæðustu jarðskjálftar
sem sögur fara af eru:
1. Kína, 1976. Um 800.000
fórust.
2. Kina, 1927. Um 200.000
fórust.
3. Kína, 1920. Um 100.000
fórust.
4. Japan, 1923. Um 99.000
fórust.
5. Ítalía, 1908. Um 83.000
fórust.
6. Kína, 1932. Um 70.000
fórust.
7. Perú, 1970. Um 66.000
fórust.
8. Tyrkland, 1939. Um
30.000 fórust.
9. Indland, 1935. Um 30.000
fórust.
10. Chile, 1939. Um 28.000
fórust.
Flóðbylgjan
kom aldrei
Tókýó, Honoluhi. 20. Heptember. AP.
FLÓÐBYLGJA í kjölfar jarð
skjálftans mikla f Mexíkó skall
á Hawai um átta tímum eftir
að skjálftinn reið yfir, en reynd-
ist raun minni en menn óttuð-
ust, eða aðeins 22 sentimetra
há. Japanska veðurstofan var-
aði við fióðbylgju eða „Tsun-
ani“ eins og slíkt er nefnt þar
f landi, en hún náði ekki strönd-
um landsins. í kjölfar gffurlegs
jarðskjálta í Chile árið 1960
skall fióðbylgja á austurströnd
Japans með þeim afleiðingum,
að á annað hundrað manns biðu
bana. Á Hawai létust 60 manns
í sömu fióðbylgju, sem mældist
um 9 metra há og olli gffurlegu
tjóni. ,
Gífurlegt tjón varð í jarð-
skjálftanum í Chile, sem reið
yfir þann 21. maí 1960.
Skjálftinn mældist 8,3 stig á
richter og biðu um fimm þús-
und manns bana. Jarðskjálft-
inn í Mexíkó mældist 7,8 stig
á richter.
Einu fjar-
skiptin um
gervihnött
NÝJASTA tækni á sviði fjar-
skiptabúnaðar, þar með talinn
fjarskiptagervihnöttur, gerði
fólki um víða veröld fært að
fylgjast með afleiðingum jarð-
skjálftans í Mexíkó, jafnvel
þótt síma- og fjarskiptasam-
bandslaust væri við Mexíkó-
borg.
Aðeins ein sjónvarpsstöð í
Mexíkóborg, hin ríkisrekna
rás 13, hélt útsendingum
áfram í kjölfar jarðskjálft-
ans. Sjónvarpsstöðin sendi
frá jarðstöð til gervihnattar,
scm sendur var á loft í júní-
mánuði í sumar. Jarðstöðin
er 16 kílómetra í suðaustur
frá Mexíkóborg, en það svæði
sem stöðin er á varð ekki eins
illa úti i jarðskjálftanum og
önnur svæði í borginni og f
nánd við hana.