Morgunblaðið - 02.03.1986, Blaðsíða 35

Morgunblaðið - 02.03.1986, Blaðsíða 35
MORGUNBLAÐIÐ,SUíraUDAGm2.MAES1986 35 María Hauksdóttir með mjólkurglas í fjósinu. Morgunbl./RAX Það verður að finna leiðir til að selja umframmjólkina Rætt við Maríu Hauksdóttur húsfreyju í Geirakoti Eins og fram hefur komið í fréttum, hélt félag kúabænda á Suðurlandi mikinn fund í Njálsbúð í Landeyjum á dögun- um og mættu þar um 600 manns til að ræða kvótaskiptingu stjórnvalda í mjólkurfram- leiðslunni. Á fundinum gerðist það ni.a., að í pontu steig ung bóndakona, María Hauksdóttir frá Geirakoti f Sandvíkur- hreppi og hélt hún skelegga ræðu um að kúabændur ættu að einbeita sér að þvi að selja þær umframbirgðir af mjólk sem fyrirsjáanlegt væri að myndu hlaðast upp, og að srjórnvöld ættu að beita sér meira i málinu. Var gerður góður rómur að máli Mariu eftir því sem næst verður koniist, en þó var málflutningur hennar ýmsum fremur seintek- inn. Morgunblaðið heúnsótti Maríu á heimili hennar að Geirakoti í vikunni og ræddi við hana um mjólkurmálin. „Það er engin spurning, mjólkur- neysla íslendinga hefur dregist verulega saman og það verður að gera stórátak til að auka neysluna á nýjan leik. Ég sagði t.d. á fund- inum, að ef hægt væri að fá hvern íslending til að drekka eitt mjólk- urglas á dag umfram neysluna eins og hún er, þá yrðu ekki eftir birgðir af mjólk í landinu. í þessu sambandi er rétt að geta, að mjólkurneysla var á toppnum árið 1980, er landsmenn neyttu alls rúmlega 105 milljón lítra. Á síð- asta ári var neyslan hins vegar aðeins um 98 milljón lítrar, en samt hafa stjórnvöld heitið bænd- um greiðslu fyrir 107 milljón lítra heildarframleiðslu og þykir okkur það mikið spor fram á við. Það er því augljóst, að eitthvað þarf að gera til að skerpa neysluna," sagði María. En hverjar telur María vera orsakirnar fyrir því að mjólkur- neyslan hefur dregist jafn mikið saman og raun ber vitni? „Fyrir því eru fleiri ástæður en ein. Til að byrja með, þá hefur mjólkin augljóslega orðið undir í sam- keppninni við alla þessa nýju svaladrykki, sem eru ekkert ann- að en litað sykurvatn með rot- varnarefnum. Þeir aðilar sem sjá um markaðssetningu mjólkuraf- urða, Mjólkursamsalan og Mjólk- urdagsnefnd, hafa ekki staðið svaladrykkjarframleiðendum á sporði í auglýsingaflóðinu og er það veigamikill punktur, því sjón- varpið og rás 2 eru jú geysilega sterkir auglýsingamiðlar. Nú er reyndar í gangi auglýsingaherferð og það er ekki langt síðan að önnur slík fór fram, en miklu betur má ef duga skal því sam- keppnin er geysihörð." — Að vísu hefur verið hægt að fá kakómjólk og nýmjólk í svona litlum fernum eins og svaladrykk- irnir eru framleiddir í og eru hvað vinsælastir, en það er hreinlega ekki nóg. Hvað nýmjólkina varð- ar, þá er hún einhverra hiuta vegna vond ef hún er drukkin með röri. Það þyrfti að hanna nýjar og smekklegar umbúðir og herða auglýsigaherferðiraar. — Þá má segja, að breyttir þjóð- félagshættir hafa orðið mjólkinni þungir í skauti, ef taka má þannig til orða. Börn eru svo mikið á dagheimilum og í skólum og for- eldrar meira og minna úti að vinna. Þetta fyrirkomulag er mjólkinni í óhag, ekki síst vegna umbúðamálanna. Fyrir vikið fer svalinn í nestið en ekki mjólkin." Hver finnst þér þáttur stjórn- valda ætti að vera með hliðsjón af því að þau munu greiða fyrir meiri mjólkurframleiðslu en fyrir- sjáanlegt er að verði neytt? „Það er eðlilegt að mínu viti, að stjórnvöld láti málið til sín taka og víst gætu þau gert margt til að efla mjólkurneyslu í landinu. Mér finnst til dæmis að stjórnvöld ættu hiklaust að greiða niður mjólk til handa skólabörnum. Þá gætu stjórnvöld einnig veitt stuðning með því að kaupa meiri mjólk á mötuneyti ríkisins, en þau eru mörg, og ekki bara mjólk, smjör og aðrar mjólkurvörur einn- ig. En af því ég nefndi niður- greiðslur til skólabarna áðan, þá væri ekki úr vegi, að geta þess, að ríkið niðurgreiddi hvern lítra af mjólk um 13,60 krónur 1. september 1982. Sama dag í fyrra var niðurgreiðslan aðeins 2,60 krónur. Á sama tíma hefur orðið 12 prósent raunlækkun á mjólk til bænda, en 22 prósent hækkun á smásöluálagningu. „Það sem ég hef nefnt er aðeins nokkuð af ýmsum þáttum sem ríkið gæti gert. Samt má ekki gleyma því, að þetta er ekki ein- vörðungu mál ríkisins, sveitamenn sjálfir ættu margir að líta sér nær. Það er hálf kaldhæðnislegt í þessari umræðu að nefna dæmi þess að börn fái djús með hádegis- matnum á sveitaskóla einum sem ég vil ekki nafngreina. Þá finnst mér lágkúrulegt af kúabændum að vera að pexa og vera með einhvern landshlutaríg í stað þess að standa saman og finna lausnir á vandanum." Hvert verður framhaldið að þínu mati? „Ja, það er ekki gott að segja, en ef úr verður í hinum nýju kjarasamningum, að búvöruverð lækki, þá er það stórlega til bóta og þá vænkast hagur mjólkur- bænda. En tíminn verður að leiða í ljós hvað verður í þeim efnum. Annars gerðist það á fyrrnefnd- um fundi í Njálsbúð, að félagið setti á laggirnar nefnd og skipaði í hana fimm konur, þar á meðal mig. Starf okkar verður fólgið í því að koma með hugmyndir um aukinn áróður og auglýsingu á mjólkurvörum. Bændakonur í þessu landi er stétt sem lítið hefur heyrst til alla tíð, en víða erlendis starfa þær mjög að félagsmálum og fleiru með ágætum árangri. Kannski að þetta verði upphafið að vakningu meðal íslenskra bændakvenna. Hvað við gerum í þessu veit ég þó ekki enn, við höfum aðeins hist einu sinni, það er svo skammt siðan að nefndin var skipuð, en strax í næstu viku förum við á fund forráðamanna Mjólkursamsölunnar og ræðum málin. Þeir vildu strax við okkur tala er þeir heyrðu um þetta. Meðal hugmynda sem komið hafa upp er að fara til Reykjavíkur, fara á barnaheimili með húllum- hæi og vekja þannig athygli á máli okkar. Það er aldrei að vita hverju við tökum upp á, siðast fékk ég hugmynd er það komu leikskólabörn frá Selfossi í heim- sókn til okkar á Geirakot. Börnin fóru í fjósið og urðu yfir sig hrifin að sjá allar kýrnar. Kannski að það sé besta leiðin til að byggja upp á ný, að grípa hina nýju kynslóð með þessum hætti. _gs NEWAGE STAMFORD rafalar eru nú í stórum hluta íslenzka flotans og hafa áratuga reynslu. Stærðir 11 KW.-1500 KW. 50 HZ. 1500 snúninga. Þá eru STAMFORD rafalar einnig í notkun fyrir landvélar í fjölmörgum stærðum víðsvegar um landið. Spennustillar og fylgihlutir fyrirliggjandi, og eins nánari upplýsingar hjá okkur. Aðalumboðið á Islandi: S. STEFÁNSSON & CO., H/F. Grandagarði 1B, Reykjavík. Sími 27544. Pósthólf 1006. i—¦_iw' •^mm^mmmm ¦ i ¦ ¦ i ¦ wv Foreldrar! Komið með börnin í mat til okkar á sunnudögum og sparið! Öll börn 12 ára og yngri sem koma með foreldr- um sínum fá: hamborgara m/frönskum eða V2 rétt dagsins + sleikjó. Munið góða barnahornið.
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.