Morgunblaðið - 02.03.1986, Blaðsíða 25

Morgunblaðið - 02.03.1986, Blaðsíða 25
MORGUNBLAÐIÐ, SUNNUDAGUR 2. MARS 1986 25 Tvær myndir eftir ellefu ára sjúkling á barnadeildinni, sem kom inn vegna aðgerðar. Fljótt kom f ljós að barnið var mjSg lokað og dapurt. Á fyrri in yndinni má sjá hinn þykka múr sem barnið hefur reist á milli sin og umheimsins en á seinni myndinni má sjá hve birt hefur yfir barninu, takið eftir blómunum í horninu. þeim tíma sem ég hóf störf á Landa- koti. Ný lyf og ný tækni sem skapar meira öryggi fyrir veik börn. Nu er afskaplega sjaldgæft að börn deyji hjá okkur. Það er æfinlega mikið áfall að missa börn. Ég hef verið heppinn, ég hef ekki misst barn á deildinni í u.þ.b. tíu ár. Ég minnist þess að ég missti eitt sinn barn, mjög snögglega, það var vöggudauði, afskaplega sorglegt, ég hef þó á tilfínningunni að vöggu- dauði sé mun sjaldgæfari á íslandi en í öðrum löndum. Mínútuspursmál að bregðast nógii fljótt við Aðal kúnstin við barnalækningar er að barnalæknirinn geri sér grein fyrir hve mikið veikur sjúklingurinn sé og setji nógu fljótt allt af stað . í heilahimnubólgufaröldrum er árvekni mikilsverð. Það getur verið mínútuspursmál í slíkum tilvikum að meðferð sé hafín nógu fljótt. En við höfum verið heppin á Barna- deild Landakots, við höfum misst fábörn." Björn Guðbrandsson gat þess að síðustu að honum fyndist heil- brigðisyfírvöld hugsa of lítið um það að börn gætu orðið veik og þó væru börn sá aldursflokkur, að undanskildum gamalmennum, sem mest veiktust. Fleíri barnalæknar bætast í hópinn Árið 1968 komu til starfa við barna- deildina þeir Sævar Halldórsson og Þröstur Laxdal barnalæknar. Árni V. Þórsson hóf störf sem sérfræð- ingur við deildina í lok árs 1979. Árið 1972 var fyrst ráðinn aðstoð- arlæknir við deildina, Atli Dag- bjartsson, núverandi formaður Fél. ísl. barnalækna. Nú starfa við deild- ina þrfr aðstoðarlæknar. Yfírlæknar deilda á Landakoti eru kosnir til þriggja ára í senn og hefur þessi háttur verið hafður á síðari ár. Rætt við Árna V. Þórsson yfirlækni Yfírlæknir Barnadeildar er Arni V. Þórsson.„Hver barnalæknir er með sína sjúklinga , þannig er það á ölluin deildum á Landakoti, sami sérfræðingingurinn leggur sjúkling inn og ber alveg ábyrgð á honum, stjórnar meðferð og umönnun hans." Þetta segir Árni blaðamanni Morgunblaðsins er hann gengur með honum um húsnæði barna- deildar og sýnir honum allar að- stæður þar. Það er átakanlegt að koma inn í gjörgæsludeildina og sjá þar lítið sárveikt höfuð á kodda. En frammi á ganginum eru hinir brattari sjúklingar deildarinnar á ferli og eru sumir hreint ekki vei- kindalegir. Lítil, dökk og hrokkin- hærð stúlka klifrar upp þrjár tröpp- ur og brosir breitt svo hvítar tenn- urnar skera sig vel úr blökku hör- undinu, litið barn í göngugrind þeytist með hraði eftir ganginum. Inná stofunum eru foreldrar að stumra yfír börnum sínum, þetta er árla morguns og fólk fyrir skömmu komið á ról. Inn á lítilli skrifstofu heldur samtalið áfram yfír kaffíbollum. Arni segir að um 1450 börn hafi verið lögð inn á Barnadeild Landakots árlega síðast liðin ár en þeim hefur fjölgað tal- svert undanfarin tvö ár. Hann sagði að auðvitað leituðu læknar ráða hverjir hjá öðrum um meðferð sjúkl- inga og í mörgum tilvikum leituðu þeir út fyrir spítalann. Það styrkti deildina mjög að geta kallað til sér- fræðinga, lækna og aðra, bæði innan spítala og utan þegar þörf þætti enda gerðu menn það óhikað. Stefnt að styttri spítalavist barna Legurými á barnadeildinni er 28 rúm þegar allt er'fullt. Legudögum hefur farið fækkandi að meðaltali á hvert barn. Þetta kvað Árni vera í samræmi við þá stefnu að halda börnum eins stutt á spítala og unnt væri og allmikið af rannsóknum sem áður kröfðust nokkuð langrar legu væru nú gerðar utan spítala. Sjúklingahópurinn er að sögn Arna blandaður.„Börnum með flesta sjúkdómsflokka er sinnt hér " sagði Arni. „Við höfum þó ekki tekið að okkur meðferð fyrirbura sem er mjög sérhæfð meðferð og fer fram á vökudeild Landsspítalans. Við höfum heldur ekki tekið við bruna- sjúklingum sem einnig er sérhæfð meðferð sem Landspítalinn hefur annast og lýtalæknar þar. í seinni tíð hafa börn með blóðkrabbamein flest verið send á Landspítalann, það er talið betra að annast þau börn á einum stað. Augnsjúkdómar og efna- skiptavandamál Hins vegar koma fremurá Landakot börn með ýmis konar innkirtla og efnaskiptavandamál til rannsóknar og meðferðar. Einnig börn með ýmsa erfðasjúkdóma og þroskafrá- vik. Á Landakoti er eina augndeild landsins og af því leiðir að börn með augnsjúkdóma eða sem verða fyrir augnskemmdum eru lögð inn á Barnadeild Landakots. Að öðru leyti er öll starfsemi deildarinnar sambærileg við starfsemi annarra barnadeilda. Slys á börnum hér óeðlilega algeng Mikið af barnasjúkdómum eru bráðasjúkdómar t.d. ýmis konar sýkingar, slys og eitranir. Allt þetta krefst tafarlausrar meðhöndlunar og þess vegna er mikið um bráða- innlagnir á barnadeildir. Það er alkunna að ungbarnadauði á íslandi er með því lægsta sem gerist í heiminum. Hins vegar er slystíðni hærri en gerist víðast hvar meðal vestrænna þjóða." Arni kvað það óhugnanlega algengt að börn nái í ýmis konar eitur á heimilum og annars konar slysfarir eru hér miklu algengari en eðlilegt má teljast og gerist með öðrum þjóðum. „Við sjáum all oft dæmi um ýmislegt sem flokka má undir vanrækslu eða jafnvel misþyrming- ar." sagði Árni. „Við sjáum á börn- um afleiðingar af efnahagsbasli fólks, merki um vannæringu eða ranga næringu sem getur komið fram í offitu. Taugaveiklunarein- kenni geta komið fram í ýmsum myndum t.d. bæði í höfuðverkjum og magaverkjum og oft er erfitt að greina á milli líkamlegra og sál- rænna orsaka. Stundum lenda börn milli þils og veggjar í tilverunnni þegar foreldrar eru önnum kafnir á framabrautinni. Oft er þarna um að ræða börh menntafólks sem lftið er heima og börnin verða því að ganga um sjálfala mikinn part dagsins. Almennt séð held ég að næringarástand barna núna sé þó betra en það var fyrir 15 árum þegar ég var að byrja sem kandidat og sá mikið af blóðlausum og lystar- lausum börnum með hægðatregðu sem orsakaðist af of mikilli mjólkur- drykkju. Átímamótum Á þessum tímamótum í starfsemi Barnadeildar Landakots er ekki úr Ljósmy ndari Morgunblaðsins Arní Sæberg fær hýrt bros frá uiiguni dreng á barnadeild Landakots vegi að staldra við og huga að stefnumótun í rekstri barnadeilda og hvert stefni í þeim efnum. Okkur hér á Landakoti dreymir fyrst og síðast um aukið rými því deildin er mjög aðkreppt hvað það snertir. Sú stefna að opna deildina fyrir heimsóknum og dvöl foreldra hefur vaidið gífurlegum þrengslum og knýr á um aukið rými. Með bættri aðstöðu til rannsókna utan spítala og hugsanlega stofnun einhvers konar dagdeilda, t.d. þar sem börn væru á sjúkrahúsinu á daginn en heima hjá sér á nóttunni myndi vafalaust geta forðað mörgum spít- alainnlögnum barna. Þetta virðist stefna meðal margra nágranna- þjóða. Bygging barnasjúkrahúss Allmikil umræða hefur verið um hvort rétt sé að byggja sérstakan barnaspítala f Reykjavík. Þær hug- myndir virðast vera enn á umræðu- stigi en ljóst er að vel þarf að vanda undirbúning slíkrar framkvæmdar og gæti þá verið álitamál hvar slíkur spítali ætti að vera staðsettur og hvaða starfsemi ætti að fara þar fram. Ég tel mjög mikilvægt ef hægt væri að sameina fólk með sérhæfða menntun til að annast sjúk börn og kannski væri það heppileg lausn að byggja eitt barna- sjúkrahús sem myndi þjóna öllu höfuðborgarsva^ðinu og lands- byggðinni þegar þörf væri á. Það þyrfti líka að bæta aðstæður fyrir unglinga sem nú er óljóst hvar eiga heima í heilbrigðiskerfinu. Nú undanfarið hefur stefnan í þeim málum f Bandaríkjunum og víða annars staðar verið að byggja upp sérstaka aðstöðu fyrir unglinga í tengslum við barnadeildir en hér er engin slík aðstaða fyrir hendi og unglingarnir eiga hvergi höfði sínu að halla í heilbrigðiskerfínu, ef svo má að orði komast. Þetta er miklu meira vandamál en fólk gerir sér almennt grein fyrir. Ég tel lfka brýnt að meðferð á sjúkum börnum fari fram á barna- deildum þar sem starfar sérhæft starfslið en ekki á almennum sjúkrahúsum eins og er alltof al- gengtídag. Góðar gjafir Bamadeild Landakots hefur frá upphafi notið stuðnings ýmissa góð- gerðarfélaga og annarra utanað- komandi aðila. Þar ber Thorvalds- ensfélagið lang hæst, hefur m.a. gefið deildinni gjörgæslutæki, önd- unarvél, hitakassa fyrir ungbörn, vökvadælur og margt fleira. Af öðrum stuðningsaðilum má nefna Vinahjálp og Lionsklúbbinn Þór og svo fyrirtæki og einstaklinga sem hafa stutt starfsemi deildarinnar með peningum og gjöfum. Þess má geta að í tengslum við 25 ára
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.