Morgunblaðið - 24.10.1996, Síða 37
MORGUNBLAÐIÐ
FIMMTUDAGUR 24. OKTÓBER 1996 37
I
)
)
9
I
)
9
1
I
I
I
1
I
í
I
I
I
MINIMINGAR
RAGNAR
GUÐMUNDSSON
+ Ragnar Guð-
mundsson fædd-
ist á bænuni Kjós í
Arneshreppi í
Strandasýslu, 26.
mars 1903. Hann
Iést á Hrafnistu í
Reykjavík 28. sept-
ember síðastliðinn.
Foreldrar Ragnars
voru Guðmundur
Pálsson, bóndi í
Kjós, f. 27. júlí 1831,
d. 26. apríl 1911,
Jónssonar bónda i
Kaldbak, sem Páls-
ætt er komin frá og
Ólína Elísabet Óla-
dóttir, þá vinnukona í Kjós f.
20. september 1862 , d. 15. októ-
ber 1957, Ólasonar __ (Viborg),
bónda í Reykjarfirði, Ófeigsfirði
og víðar í Arneshreppi.
Ragnar kvæntist Ólöfu
Sveinsdóttur, húsmóður, 24. jan-
úar 1932. Hún var fædd í Goð-
dölum í Skagafirði 19. mars
1902, d. 24. maí 1988. Foreldrar
Ólafar voru séra Sveinn Guð-
mundsson prestur í Arnesi, 1916
til 1937, f. 13. janúar 1869, d.
2. mars 1942, og frú Ingibjörg
Jónasdóttir, f. 21. júní 1866, d.
30. apríl 1956. Ragnari og Ólöfu
varð ekki barna auðið.
Ragnar nam loftskeytafræði
á fyrsta skólaári Loftskeyta-
skólans og lauk þaðan prófi vor-
ið 1923. Hann var einn af stofn-
endum Félags íslenskra loft-
skeytamanna hinn 9. júlí 1923.
iniinmi
Erfidrykkjur
*
P E R L A N
Sími 562 0200
TlIIIIIIIlf
Hann var loft-
skeytamaður og há-
seti á togaranum
Rán og fleiri togur-
um í styttri tíma frá
því hann lauk námi
við Loftskeytaskól-
ann. Vorið 1931 lauk
hann prófi frá Stýri-
mannaskólanum í
Reykjavík og var
eftir það 2. stýri-
maður og loft-
skeytamaður á Rán-
inni til ársins 1934.
Eftir það var Ragn-
ar stýrimaður og
lengst af skipsljóri á
fiskiskipum til ársins 1954. A
sumrin stundaði Ragnar síld-
veiðar fyrir Norðurlandi og var
jafnan í hópi fengsælustu síldar-
skipstjóra þeirra tíma. Utan
síldveiðitímans var hann mikið
skipstjóri á skipum sem fluttu
ísfisk til Englands, t.d. sigldi
hann meira og minna öll stríðs-
árin. Hann var einnig oft með
trollbáta fyrir Norðurlandi.
Hann starfaði í tvö ár, 1955
til 1957, sem ráðgjafi hjá FAO ■
(Matvæla- og landbúnaðar-
stofnun Sameinuðu þjóðanna) í
Tyrklandi. Frá 1957 var hann
starfsmaður íslenskra aðal-
verktaka á Keflavíkurflugvelli
þar til hann lét af störfum
vegna aldurs.
Ragnar Guðmundsson var
jarðsettur í kyrrþey að eigin ósk
hinn 5. október.
Þegar mér var sagt lát vinar míns
Ragnars Guðmundssonar skipstjóra
kom mér það í sjálfu sér ekki á óvart.
Eg heimsótti hann í síðasta sinn um
miðjan september. Var mér þá ljóst
að hveiju stefndi, enda maðurinn
orðinn háaldraður. í fyrstu var eg
ekki viss um að hann skynjaði ná-
vist mína. Þegar eg sagði honum
að nýju hver eg væri og að eg ætl-
aði að takast ferð á hendur til átt-
haga okkar beggja, þ.e. norður í
Arneshrepp á Ströndum, var eins
og ljós kviknaði og við ræddum um
stund um búsetu þar og framtíðar-
horfur, jafnframt því að hann minnt-
ist æskustöðvanna þar norðurfrá og
þess fólks, sem þar bjó. Þetta var
honum reyndar ætíð hugleikið þótt
hann flíkaði því að jafnaði ekki við
hvern sem var.
Fyrstu átta árin ólst Ragnar upp
í Kjós með föður sínum og móður.
Eftir lát föður síns var Ragnar með
Ólínu móður sinni í vistum á ýmsum
bæjum í Árneshreppi. Hún var mik-
ii dugnaðarkona og sérstaklega eft-
irsótt til að hreinsa dún en dúntekja
var víða í hreppnum og gekk hún
milli bæja til þeirra verka og hafði
Ragnar son sinn ævinlega með sér.
Þannig kynntist Ragnar fólki á
mörgum bæjum.
Sumarið 1921 óskuðu útgerðar-
menn sem stunduðu síldarverkun á
Djúpuvík og Ingólfsfirði eftir að sett
yrði upp loftskeytastöð þar norð-
urfrá, þannig að þeir gætu komist
í samband við Reykjavík, en sími
hafði þá ekki verið Iagður í Árnes-
hrepp og þurfti því að fara til Hólma-
víkur til að komast í símasamband.
Við þessu var orðið og „Konungs-
stöðin“ svonefnda, sem áður hafði
verið sett upp hjá Geysi í Haukadal
vegna komu Kristjáns X Danakon-
ungs, flutt norður og valinn staður
í Ámesi. I Árnesi bjuggu þá prests-
hjónin séra Sveinn Guðmundsson og
frú Ingibjörg Jónasdóttir, sem síðar
áttu eftir að verða tengdaforeldrar
Ragnars, og voru þau mæðginin
Ólína og Ragnar þá vinnuhjú á
prestssetrinu.
Þessi atburður átti eftir að skipta
sköpum fyrir ungmennið Ragnar
Guðmundsson. Hann heillaðist af
þessari nýju íjarskiptatækni, sem
þarna birtist við bæjardyrnar og sá
í henni framtíðarmöguleika. Hann
hleypti því heimdraganum árið 1922
og sótti um inngöngu í Loftskeyta-
skólann og lauk þaðan prófi með
fyrsta útskriftarárgangi skólans vor-
ið 1923.
Þetta var ekki í lítið ráðist af
bláfátækum sveitadreng með tvær
hendur tómar. Elínborg, dóttir séra
Sveins og frú Ingibjargar, lánaði
honum fyrir skólavistinni að ein-
hveijum hluta og lítilsháttar kennslu
í ensku fékk hann hjá séra Sveini,
sem dugði honum við inntökuprófið
í skólann. Að öðru leyti var farar-
eyririnn góðar óskir sveitunganna
og þá sérstaklega móður hans, sem
bar velferð hans alla tíð mjög fyrir
bijósti og hann endurgalt ríkulega
meðan bæði lifðu.
Uppfrá þessu var sjómennska
ævistarf Ragnars.
Kynni okkar Ragnars hófust vorið
1948. Hann var þá að taka við skip-
stjórn m.s. Rifsness og réðst eg til
hans háseti og átti eg eftir að vera
með honum nokkur sumur á síldveið-
um á togurunum Gylli og Skalla-
grími. Er mér minnisstætt hversu
Ragnar tók mér vel stráklingnum,
sem aldrei hafði verið til sjós og
kunni því ekkert til verka. Á sumrun-
um sem í hönd fóru, fóru síldveiðar
fyrir Norðurlandi minnkandi ár frá
ári. Á Rifsnesinu fiskuðum við þó
allvel og vorum með hæstu skipum
sumarið 1948. Ragnar var reyndar
oft með aflahæstu síldarskipstjórum
og þekkti þennan veiðiskap eins og
fingurna á sér enda hafði hann
stundað síldveiðar fyrir Norðurlandi
frá því hann hóf sjómennsku fyrst
sem loftskeytamaður og háseti, síðar
stýrimaður og lengst af sem skip-
stjóri og jafnframt nótabassi eða til
1954 en það var síðasta síldarsumar
hans. Þá var hann skipstjóri á togar-
anum Ask frá Reykjavík. Það sumar
var nær engin síldveiði og sagði
Ragnar það hörmulegasta sumar
sitt.
Sumarið 1947 sökk síldarskipið
Snerrir á Skagagrunni. Þegar þetta
gerðist var logn og síld um allan
sjó. Áhöfnin á Snerri, 21 maður,
komst í snurpubátana. Ragnar var
þarna skammt frá, þá skipstjóri á
línuveiðaranum Alden. Hann hafði
rétt lokið við að háfa og fór þegar
í stað og tók áhöfn Snerris um borð
í Alden, setti bátana í slef og hélt
til löndunar á Hjalteyri. Það mun
hafa verið glatt yfir skipstjóranum
á Alden þegar hann kom til hafnar
með fullt skip af síld, tvær skips-
hafnir og nótabátan að tveimur skip-
um.
Ragnar var góður sjómaður.
Hann var varfærinn en þó kapps-
fullur við veiðarnar; var mikið upp
í bassaskýli og sá með ólíkindum
vel. Hann var óragur að taka sig
út úr hópi annarra skipa í tregfiski
og stíma á vit hins óþekkta. Þetta
lánaðist honum oft og ósjaldan lent-
um við í síld einskipa í þessum risp-
um. Ragnar lét sér ákaflega annt
um skipshöfn sína og fór ekki í
manngreinarálit. Hann hafði mikið,
og máske sérstakt, skopskyn en
gætti þess ávallt að meiða engan.
Framkoma hans var jafnan fijálsleg
og ákveðin.
Ragnar var mikill reglumaður
bæði til orðs og æðis. Til marks um
þetta má nefna að þau tvö ár sem
hann var ráðgjafi FAO í Tyrklandi
skrifaði hann dagbók og það svo
nákvæma að engum degi er þar
sleppt úr hvort sem viðburðir voru
stórir í sniðum eða ekki. í þessari
bók sést glöggt að Ragnar hafði
gott vald á íslensku máli og skrifaði
mjög læsilega rithönd. A síðustu
árum hans, eftir að hann hafði tapað
sjóninni, fórum við í sameiningu yfir
þessa bók. Það voru okkur báðum
ánægjulegar stundir.
Stuttu eftir að Ólöf kona Ragnars
lést fékk hann inni á Hrafnistu,
Dvalarheimili aldraðra sjómanna.
Það var við hæfi. Þar undi hann hag
sínum vel og var þakklátur fyrir þá
aðstoð og umönnun sem hann fékk
þar. Síðustu árin mátti heita að hann
væri alblindur og setti það auðvitað
mark sitt á hann en hann kvartaði
ekki. Sagðist vera sáttur við lífíð
eins og það lægi fyrir.
Nú þegar eg kveð vin minn Ragn-
ar Guðmundsson þakka eg honum
samveruna og alla vinsemd hans í
minn garð frá því við sáumst í fyrsta
sinn. Eg mun minnast hans þegar
eg heyri góðs og heiðarlegs manns
getið.
Guðlaugur Gíslason.
Minnismerki úr steini
Steinn er kjörið efni í allskonar minnismerki. Veitum
alla faglega ráðgjöf varðandi hverskonar minnismerki.
Áralöng reynsla.
BS. HELGASON HF
STEINSMIBJA
SKEMMUVEGI 48
SIGMUNDUR
HJÁLMARSSON
+ Sigmundur
Hjálmarsson
var fæddur á Akur-
eyri 7. ágúst 1937.
Hann lést á Land-
spítalanum 12.
október siðastlið-
inn. Sigmundur var
sonur hjónanna
Hjálmars Sig-
mundssonar og
Þórlaugar Gunn-
laugsdóttur frá Ak-
ureyri. Systkini Sig-
mundar eru Erla
Hlín Hjálmarsdótt-
ir, Hjálmar Hjálm-
arsson og Jóna, sem dó ung.
Systir sammæðra er Hólmfríð-
ur Guðmundsdóttir.
Útför Sigmundar fer fram
frá Fossvogskirkju í dag og
hefst athöfnin klukkan 13.30.
Hvað hjálpar þér í heimsins glaumi,
að heiminum verðirðu’ ekki að bráð,
þá berast lætur lífs með straumi
og lystisemdum sleppir
taumi, -
hvað hjálpar, nema
herrans náð?
Og þegar allt er upp á móti,
andinn bugaður, holdið þjáð,
andstreymisins í ölduróti
allir þó vinir burtu fljóti,
Guðs er þó eftir gæszka’
og náð.
Hver dugar þér í dauðan^i
stríði,
er duga ei lengur mannleg ráð,
þá horfin er þér heimsins
prýði,
en hugann nístir anpr
og kvíði, -
hvað dugar, nema Drottins náð?
(G. Thomsen.)
Systkinum Sigmundar, Lóló og
Bóbó, og fjölskyldum þeirra votta
ég samúð mína.
Elsku frændi. Nú hvflist þú á
himnum og ert orðinn heill. Hvíl þú
í friði. Þín frænka,
Gréta Sólveig
Gunnlaugsdóttir.
t
Ástkær móðir okkar og tengdamóðir,
KRISTÍN JÓHANNESDÓTTIR,
dvalarheimilinu Seljahlíð,
Reykjavík,
áðurtil heimilis
Hringbraut 39,
lést í Sjúkrahúsi Reykjavíkur 22. október.
Marfa Árnadóttir,
Jóhannes Árnason, Guðrún Sveinjónsdóttir.
Ástkær faðir okkar, tengdafaðir, afi,
langafi og langalangafi,
GEIRMUNDUR JÚLÍUSSON,
dvalarheimilinu Hlff,
ísafirði,
verður jarðsunginn frá Hnífsdals-
kapellu, laugardaginn 26. október
kl. 14.00.
Halldór Geirmundsson, Guðný Hermannsdóttir,
Gunnar Geirmundsson, Gunnhildur Magnúsdóttir,
Geir Geirmundsson, Sigrfður Sigfúsdóttir,
Helgi Geirmundsson, Erna Magnúsdóttir,
Ásta Geirmundsdóttir, Kristófer Edilonsson,
Baldur Geirmundsson, Karitas Pálsdóttir,
Karl Geirmundsson, Rannveig Hjaltadóttir,
barnabörn og barnabarnabörn.
Elskulegur eiginmaður minn, faðir, tengdafaðir og afi,
EINAR BJÖRN SIGVALDASON,
Laugarnesvegi 78,
sem lést í Hrafnistu 17. október, verður jarðsunginn fró Lang-
holtskirkju föstudaginn 25. október kl. 15.00.
Fyrir hönd aðstandenda,
Sigríður Ólafsdóttir,
Einar Þórketill Einarsson, Sigrfður Emilía Eiríksdóttir,
Ólöf Einarsdóttir,
Sigvaldi Sveinbjörn Einarsson, Heiðdís Sigurðardóttir,
Olafur Einarsson,
barnabörn,
Björn Einar Sigvaldason og fjölskylda,
Lennard Sigvaldason og fjölskylda.
Ástkær eiginkona mín, móðir mín,
tengdamóðir og amma,
KATRÍN DAGMAR EINARSDÓTTIR,
Rauðagerði 22,
Reykjavfk,
sem lést í Sjúkrahúsi Reykjavlkur, Foss-
vogi, föstudaginn 18. október síðastlið-
inn, verður jarðsungin frá Bústaðakirkju
á morgun, föstudaginn 25. október
kl. 15.00.
Eyjólfur Jónsson,
Berglind Eyjólfsdóttir, Jón Ótti Gíslason,
Katrfn Dagmar Jónsdóttir, Eyjólfur Jónsson.