Árbók Hins íslenzka fornleifafélags

Ukioqatigiit

Árbók Hins íslenzka fornleifafélags - 01.01.1993, Qupperneq 57

Árbók Hins íslenzka fornleifafélags - 01.01.1993, Qupperneq 57
YNGRI VÍKINGAALDARSTÍLAR Á ÍSLANDI 61 Séð aftan frá er áberandi að hálsinn á mannsmyndinni er mjög grannur. Stólbakið nær mannsmyndinni rétt upp að mitti, og er þrískipt. Það ber vott um tignarstöðu að mannlíkanið situr á stól. En það er ekki síst mikilvægt að skoða líkneskið frá hlið, þá má sjá mik- ilvægt atriði: mikið misræmi í hlutfallinu milli stóra skeggjaða höfuðsins og líkamans, sem er lítill, mjór og kynlaus, með mjóa handleggi og læri og svo fótstuttur að fæturnir ná ekki til jarðar frá stólnum, sem virðist þó ekki hár. Mannsmyndin situr eins og barn í of háu sæti. Á styttunni er lengra frá nefbroddi yfir á hnakka, heldur en frá lmé yfir á sitjanda, og munnur- inn er sýndur niðri undir brjóstkassa, og því tel ég sennilegt að manns- myndin haldi grímu fyrir andlitinu. Mjög er vandráðið hvað Eyrarlands- styttan á að tákna. Líkneskið hefur lengst af verið túlkað sem mynd af Þór með hamarinn Mjöllni'" og enn er oft um það talað í þeirri mynd. Þó hefur verið efast um þessa túlkun og með réttu. Hafa fræðimenn haft fyrirvara á þeirri skýringu" og jafnvel hafnað henni með öllu." Þessi litli mjói rindill með visna handleggi og lær, sem nær ekki til jarðar af lágum stól, getur varla verið þrumu- og stríðsguðinn Ásaþór, sterkastur goða og manna. Það er m.ö.o. svo að sjá að það sé ekki maðurinn sjálfur sem skiptir mestu máli heldur gríman og hlutur sá sem maðurinn heldur á. Það er eins og mannsmyndin sé til þess eins að halda hvorutveggja uppi. Mannsmyndin er á engan hátt lík því sem Þór ætti að vera. Þá líkist hluturinn sem hún heldur á ekki þeim þórshömrum sem við þekkjum sem verndargripi, t.d. þórshamar úr báktkumlinu í Vatnsdal, Þjms 1964:122. ' í þriðja lagi bendir stílblær myndarinnar ekki til neinna tengsla við heiðni, heldur eru mun meiri líkur á sambandi við kristindóm. En hver er þetta þá? Sú gáta er enn óráðin, og ekki enn fenginn fullur skiln- ingur á Eyrarlandslíkneskinu. En til þess að komast nær skilningi verður að taka upp þráðinn enn eina ferðina. Hlutur sá sem maðurinn á stólnum heldur á er ekki þórshamar heldur að öllum líkind- um kristinn kross. Til þess bendir ann- Mynd 4. Hengikrossinn frá Rauðnefsstöðum. Framhlið (safnnr. Þjms 10919). Ljósm. NM.
Qupperneq 1
Qupperneq 2
Qupperneq 3
Qupperneq 4
Qupperneq 5
Qupperneq 6
Qupperneq 7
Qupperneq 8
Qupperneq 9
Qupperneq 10
Qupperneq 11
Qupperneq 12
Qupperneq 13
Qupperneq 14
Qupperneq 15
Qupperneq 16
Qupperneq 17
Qupperneq 18
Qupperneq 19
Qupperneq 20
Qupperneq 21
Qupperneq 22
Qupperneq 23
Qupperneq 24
Qupperneq 25
Qupperneq 26
Qupperneq 27
Qupperneq 28
Qupperneq 29
Qupperneq 30
Qupperneq 31
Qupperneq 32
Qupperneq 33
Qupperneq 34
Qupperneq 35
Qupperneq 36
Qupperneq 37
Qupperneq 38
Qupperneq 39
Qupperneq 40
Qupperneq 41
Qupperneq 42
Qupperneq 43
Qupperneq 44
Qupperneq 45
Qupperneq 46
Qupperneq 47
Qupperneq 48
Qupperneq 49
Qupperneq 50
Qupperneq 51
Qupperneq 52
Qupperneq 53
Qupperneq 54
Qupperneq 55
Qupperneq 56
Qupperneq 57
Qupperneq 58
Qupperneq 59
Qupperneq 60
Qupperneq 61
Qupperneq 62
Qupperneq 63
Qupperneq 64
Qupperneq 65
Qupperneq 66
Qupperneq 67
Qupperneq 68
Qupperneq 69
Qupperneq 70
Qupperneq 71
Qupperneq 72
Qupperneq 73
Qupperneq 74
Qupperneq 75
Qupperneq 76
Qupperneq 77
Qupperneq 78
Qupperneq 79
Qupperneq 80
Qupperneq 81
Qupperneq 82
Qupperneq 83
Qupperneq 84
Qupperneq 85
Qupperneq 86
Qupperneq 87
Qupperneq 88
Qupperneq 89
Qupperneq 90
Qupperneq 91
Qupperneq 92
Qupperneq 93
Qupperneq 94
Qupperneq 95
Qupperneq 96
Qupperneq 97
Qupperneq 98
Qupperneq 99
Qupperneq 100
Qupperneq 101
Qupperneq 102
Qupperneq 103
Qupperneq 104
Qupperneq 105
Qupperneq 106
Qupperneq 107
Qupperneq 108
Qupperneq 109
Qupperneq 110
Qupperneq 111
Qupperneq 112
Qupperneq 113
Qupperneq 114
Qupperneq 115
Qupperneq 116
Qupperneq 117
Qupperneq 118
Qupperneq 119
Qupperneq 120
Qupperneq 121
Qupperneq 122
Qupperneq 123
Qupperneq 124
Qupperneq 125
Qupperneq 126
Qupperneq 127
Qupperneq 128
Qupperneq 129
Qupperneq 130
Qupperneq 131
Qupperneq 132
Qupperneq 133
Qupperneq 134
Qupperneq 135
Qupperneq 136
Qupperneq 137
Qupperneq 138
Qupperneq 139
Qupperneq 140
Qupperneq 141
Qupperneq 142
Qupperneq 143
Qupperneq 144
Qupperneq 145
Qupperneq 146
Qupperneq 147
Qupperneq 148
Qupperneq 149
Qupperneq 150

x

Árbók Hins íslenzka fornleifafélags

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Árbók Hins íslenzka fornleifafélags
https://timarit.is/publication/97

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.