Náttúrufræðingurinn

Árgangur

Náttúrufræðingurinn - 1949, Síða 36

Náttúrufræðingurinn - 1949, Síða 36
28 NÁTTIJ RUFRÆ-BIN GU RIN N löng og 2 mm að þvermáli. Sjálft viðnámið er örlítil perla (ca. I mnr að þvermáli) í öðrum endanum, en leiðsluþræðirnir koma út úr hinum enda stangarinnar. Þar se.m efnismagn thermistorsins er svona lítið, er tregða lians gegn hitasveiflum mjög lítil. Ef liitastig vatnsins breytist snögglega eða thermistorinn er látinn niður í vatn með öðru hitastigi en hann liafði áður, þá tekur það aðeins um hálfa sekúndu, að helmingur hitamunarins milli thermistors og vatns útjafnist, og eftir eina sek- úndu er hitamunurinn aðeins fjórðungur á við Jrað, sem hann var í byrjun. Þetta er mjög mikilsverður eiginleiki, þegar mæla skal liit- ann í hverum, Jrar sem lrann breytist mjög ört, þegar misheitir straumar leika um hitamælinn. Hitamælir, sem hefur mikla tregðu gegn hitasveiflum, mælir Jrá aðeins meðalhitann. Sem leiðsluþræðir voru notaðir tveir grannir koparþræðir, ein- angraðir með „teffon“, (CF2)n, sem Jrolir mjög vel bæði liita og tærandi efni. Til v'ðnámsmælinganna var notaður ,,AVO“-mælir, sem sendir 1—2 mA straum í gegnum viðnámið. Mælirinn sýnir viðnám ð milliliðalaust í ómum (Ohms-einingum). Áður en mæl- ingarnar voru gerðar, var viðnámshitamælirinn borinn saman við kvikasilfurshitamæli. Samanburðurinn var gerður í iijótandi paraf- líni, en 1. mynd sýnir árangur Jiessa samanburðar milli 80° og 130°. Leiðslurnar léku í trússu, sem lialdið var ylir miðri hverpípunni nieð snúru, sem strengd var þvert ylir hverinn. í enda þeirra var bundin sakka, sem togaði thermistorinn n.'ður og hlífði lionum gegn árekstrum. Leiðslujrráðurinn var svo langur (um 50 m), að engin hætta var á því, að viðnámsinælirinn skemmdist við gos. Alls vógu mælitækin, að undanleknum „AVO“-mælinum, minna en 1 kg. Við mælingarnar var viðnámsmælirinn stöðugt atliugaður af nianni, sem las upp viðnámsgildin, en annar skrifaði Jrau niður jafn- harðan. Viðnámið var lesið af með um 1% nákvæmni, en Jrað sam- svarar 1Á úr gráðu, en sökum hinna öru liitabreytinga er vafasamt, að liægt sé að reikna með meira en einnar gráðu nákvæmni. Einkum á Jretta við um Iiæstu og lægstu gildi hitastigsins, þar sem valasamt er, að liitamælirinn liafi komizt í jafnvægi við vatnið þrátt fyrir hina litlu liitatregðu. Hitasveiflurnar voru svo örar, að erlitt gat verið að fylgjast með hreyfingu vísis viðnámsmælisins. Einkum voru hitabreytingarnar miklar um miðja vegu niðri í pípunni, en þar gat hitinn lneytzt um 10—20° á fáum sekúndum. Til að gefa hugmynd um hitastigið eru tekin tveggja mínútna

x

Náttúrufræðingurinn

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Náttúrufræðingurinn
https://timarit.is/publication/337

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.