Náttúrufræðingurinn

Árgangur

Náttúrufræðingurinn - 01.10.1954, Blaðsíða 6

Náttúrufræðingurinn - 01.10.1954, Blaðsíða 6
150 NÁTTURUFRÆÐINGURINN andi frumu, þær báðar síðan tvær aðrar o. s. frv. Tíglaveiki-vírus, sem kemur á blað tóbaksplöntu, orsakar þá það, að eitthvert ákveðið efni í frumum blaðsins breytist á skömmum tíma í tiglaveiki-vírus. Eins og áður hefur verið fram tekið, er það sameiginlegt með öll- um þeim vírusum, sem við þekkjum, að þeir auka aðeins kyn sitt í lifandi frumum, jurta eða dýra. Kemur þetta fram sem meira eða minna hættulegur sjúkdómur á hlutaðeigandi jurt eða dýri. Nokkra sérstöðu hafa þeir vírusar, sem lifa í gerlum, því að þeir leysa jafnan gerilfrumuna upp i skjótri svipan. Er þessi vírusaflokkur því oftast nefndur gerilœtur eða „Bacteriophagae". Það er einungis þessi skað- legu áhrif vírusanna á frumurnar, og sjúkdómarair, sem þeir orsaka, er orðið hafa þess valdandi, að það hafa yfirleitt fundizt nokkrir vír- usar. Ennþá þekkjum við heldur ekki neina aðra vírusa en þá, sem eru snýklar, en þar með er auðvitað ekki útilokað, að eitthvað sjálf- stæðari vírusar séu til. Ræktun vírusa. Þeir vírusar, sem nú eru þekktir, verða ekki ræktaðir nema í lifandi frumum, og gerir það allar rannsóknir á þeim miklu erfiðari. Gerla er, sem kunnugt er, jafnan hægt að rækta i blöndum af lífrænum efnum í tilraunaglösum, og eru blöndur þessar dauðhreinsaðar áður, svo að þar er ekkert lifandi fyrir. Til þess að rækta vírusa, þarf aftur á móti að hafa lifandi jurta- eða dýravef. Slíka vefi má rækta í dauð- hreinsaðri blöndu lífrænna efna. Einnig er mjög algengt að nota ung- uð egg. Eru venjulega notuð hænuegg og þau látin unga hæfilega mikið, en þá er vírusnum sáð í þau, og vex hann þar í vefjum fóst- ursins og fylgjunnar. Misjafnlega gengur þó slík ræktun, eftir þvi hvaða vírustegund á í hlut. Til dæmis hefur allt fram til þessa ekki verið hægt að rækta mænuveiki-virus, nema í mænu eða heila lifandi apa, með öðrum orðum, það hefur orðið að sýkja heilan apa, í stað þess að sá í eitt tilraunaglas eða í egg. Alveg nýlega hefur þó tek- izt að rækta vírustegund þessa í lifandi vef í tilraunaglasi. Vírusunum er jafnan skipað i þrjá höfuðflokka: 1) Vírusa, sem lifa í gerlum, Phaginea, 2) Vírusa, sem lifa í jurtum, Phytophaginea, 3) Vírusa, sem lifa í dýrum, Zoophaginea. I hverjum flokki eru þekktar fjölda margar tegundir, sem hlotið hafa sín vísindalegu heiti á sama hátt og tegundir jurta og dýra. Af nokkrum algengustu teg- undunum má t. d. nefna:

x

Náttúrufræðingurinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Náttúrufræðingurinn
https://timarit.is/publication/337

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.