Eimreiðin


Eimreiðin - 01.04.1930, Page 46

Eimreiðin - 01.04.1930, Page 46
142 ÞJÓÐSKIPULAG OG ÞINGRÆÐI EIMREIÐIN orð« (G. H.). — Þar sem tvær fyrsttaldar uppástungur virð- ast gera ráð fyrir, að þingmenn séu kosnir til ákvedins tíma- bils (t. d. fárra ára kjörtímabils, líkt og nú), vill hin síðast- greinda, að þeir séu kjörnir æfi/angt, og tel ég það höfuð- nýmælið (nýtt er og að kenna þetta við goða, eins og til forna); hitt eru í rauninni gamlir kunningjar í hugsun manna, og að nokkru leyti í umræðum, þótt einna ákveðnast sé það nú fram sett (sbr. við fyrstu till. skrif P. Br. 1900, við aðra kosn.Iagafrv. H. Hafst. 1905, o. s. frv.). Ef tilgangurinn er með þessum tillögum að »stemma á að ósi«, að því er snertir ávirðingar þingræðisins, þá er Ijóst, að það tekst hvergi nærri, þótt að sumu leyti sé ekki óhugsandi, að þetta mundi lina þær í einhverjum einstökum tilfellum. Kjósendur eru hinir sömu, þingmenn verða líkir. Og samkjör allra þingmanna um land alt er ennþá alt of fjarri og yrði torsótt í verki. — Oneitanlega er æfikjörið hjá G. H. líkleg- ast til þess að gera mun í þessu efni, svo að ýmsir gallar þingræðisins hyrfu, en því fylgja aftur á móti slíkir annmark- ar, að eigi verður á það fallist. Að sitja með fulltrúa sína æfílangt, er svo fjarstætt nútímahugsun manna, að ekki er að búast við, að því yrði á komið með almenningsvilja (sem þó yrði að vera), og í annan stað er þá miklu hreinlegra að láta slíkt alls ekki vera komið undir neinum »almennum kosningum*, heldur ákvarða, að eitthvert úrval »beztu manna« feli »stjórnarstörfin« þar til hæfum mönnum (þangað til þeir yrðu þá reknir frá með ofbeldi, eins og í gamla daga!). Því að afbrigðin frá þessu æfikjöri eru alveg sýnilega einskisvirði — þetta að segja sig úr og í »þing« með hinum eða þessum »goða« — og yrðu aldrei raunhæf til nota, enda all- miklum óþægindum bundin, bæði með tilliti til skoðana manna og hagsmuna héraðanna, hvers um sig. Frá öðru sjónarmiði eru einmennis- (eða fámennis-) kjör- dæmin ákjósanlegri hér á landi, enn sem komið er, heldur en full sameining um landið alt, eins og tekið var fram, og verður ekki séð, að það muni breytast á annan veg fram eftir öldinni. Eg er alveg sammála þeim, sem ekki leggja alla áherzluna á mannfjöldann; slík jafnaðarreikningsdæmi eiga hér ekki við, eins og til hagar um staðhætti o. fl. Þarf þar
Page 1
Page 2
Page 3
Page 4
Page 5
Page 6
Page 7
Page 8
Page 9
Page 10
Page 11
Page 12
Page 13
Page 14
Page 15
Page 16
Page 17
Page 18
Page 19
Page 20
Page 21
Page 22
Page 23
Page 24
Page 25
Page 26
Page 27
Page 28
Page 29
Page 30
Page 31
Page 32
Page 33
Page 34
Page 35
Page 36
Page 37
Page 38
Page 39
Page 40
Page 41
Page 42
Page 43
Page 44
Page 45
Page 46
Page 47
Page 48
Page 49
Page 50
Page 51
Page 52
Page 53
Page 54
Page 55
Page 56
Page 57
Page 58
Page 59
Page 60
Page 61
Page 62
Page 63
Page 64
Page 65
Page 66
Page 67
Page 68
Page 69
Page 70
Page 71
Page 72
Page 73
Page 74
Page 75
Page 76
Page 77
Page 78
Page 79
Page 80
Page 81
Page 82
Page 83
Page 84
Page 85
Page 86
Page 87
Page 88
Page 89
Page 90
Page 91
Page 92
Page 93
Page 94
Page 95
Page 96
Page 97
Page 98
Page 99
Page 100
Page 101
Page 102
Page 103
Page 104
Page 105
Page 106
Page 107
Page 108
Page 109
Page 110
Page 111
Page 112
Page 113
Page 114
Page 115
Page 116
Page 117
Page 118
Page 119
Page 120
Page 121
Page 122
Page 123
Page 124
Page 125
Page 126
Page 127
Page 128
Page 129
Page 130
Page 131
Page 132

x

Eimreiðin

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Eimreiðin
https://timarit.is/publication/229

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.