Tímarit lögfræðinga - 01.06.1963, Side 12
V. Innheimta sekta.
I sektardómum hefur það jafnan verið venja að- veita
sökunaut tiltekinn frest til greiðslu sektar. Samkvæmt 1.
málsgr. 52. gr. almennra hegningarlaga skal við sektar-
ákvörðun tiltaka greiðslufrest, sem ekki má vera lengri
en 6 mánuðir. Venjulega er frestur þessi ákveðinn 4 vikur,
nema sektin greiðist þegar í stað, sem helzt kemur fyrir
við dómsáttir.
Fram til ársins 1940 var óheimilt að innheimta sekt
með þvingun að greiðslufresti loknum. Ef sökunautur
fékkst ekki með góðu til að greiða sekt sína, var ekki unnt
að fullnægja sektardómi eftir aðalefni hans, hvernig sem
efnahag sökunauts var háttað. Þá varð að beita vararefs-
ingunni, og var sökunaut þannig í sjálfsvald sett, hvort
hann greiddi sekt eða afplánaði liana. Þetta var auðsær
ókostur, með því að tilætlun með sektarrefsingu var þá
sem nú að láta óhagræði sökunauts af refsingunni koma
niður á fé hans, en ekki frelsi. Þess eru dæmi, að söku-
nautar, sem töldu sig hafa verið sektaða samkvæmt rang-
látum lögum, kusu heldur afplánun til að mótmæla laga-
ákvæðinu á áhrifaríkan hátt og reyna þar með að gera
sig að píslai-vottum.
A þessu var gerð breyting með 2. og 3. málsgr. 52. gr.
hegningarlaganna. Þar er lögreglustjórum falin innheimta
sekta, þar á meðal með fjámámi, ef á þarf að halda. Lög-
reglustjórum er þó eklci skylt að gera gangskör að þving-
aðri innheimtu þegar í stað, að loknum greiðslufresti sam-
kvæmt dómsákvörðuninni. Þeim er heimilt að ákveða, að
sekt sé greidd með afborgunum, og setja lögin ekki sér-
staka fresti í því sambandi.
Um innheimtu sektar með fjárnámi gildir að sjálfsögðu
hin almenna regla um að undanþiggja aðför tiltekin verð-
mæti samlcvæmt reglum aðfararlaga, sbr. lög nr. 18 frá
1932. En auk þess skal sekt ekki fjárnámi heimt, ef lög-
reglustjóri álítur, að innheimtan mundi hafa í för með sér
tilfinnanlega röskun á högum sökunauts eða manna, sem
58
Tímarit lögfræðinga