Morgunblaðið - 26.03.2015, Blaðsíða 26
legu hræsni Samfylkingarinnar, og
hvernig þingmenn þeirra voru til-
búnir til þess að svíkja og stinga í
bakið,“ segir Vigdís, sem minnist
þess að málið hafi verið rætt á þing-
flokksfundi Framsóknarflokksins
stuttu fyrir atkvæðagreiðsluna. „Það
kom aldrei neitt annað til greina en
að þetta væri einn fyrir alla og allir
fyrir einn og að fjallað yrði um tillög-
una í heild sinni. Ég spurði um þetta
á fundinum, og þá kom upp hik og
sagt var að það gæti ekki verið að það
ætti að greiða atkvæði um hvern og
einn.“
Vigdís segist hafa ákveðið á grunni
þeirra gagna sem hún hafði aflað sér
og vinnu þeirra tveggja fulltrúa sem
Framsókn hafði í nefnd Atla Gísla-
sonar að rétt væri að greiða atkvæði
með tillögunni. „En þegar í þingsal er
komið, þá er búið að brjóta hana nið-
ur, og greidd atkvæði um hvern og
einn ráðherra sem kom mér mjög á
óvart. Það var fyrst og fremst Sam-
fylkingin sem hlífði sínu fólki, það
voru engin heilindi, eða raunveruleg-
ur vilji á bak við. Það var mjög skrýt-
ið andrúmsloft í þingsalnum þegar
þetta gerðist, það var svo þrúgandi að
það var hægt að skera andrúmsloftið.
Eftirleikinn vita allir. Umræðan hef-
ur ekki verið tekin nægilega í sam-
félaginu, hvers vegna þingmenn
Samfylkingarinnar fóru þessa leið,“
segir Vigdís með nokkrum þunga.
„Einhver sagði að það hefði átt að
stöðva atkvæðagreiðsluna þegar í ljós
kom hvernig í pottinn var búið, en ég
skil ekki í þáverandi forseta að taka
það í mál að brjóta tillöguna upp án
þess að vara þingmenn við.“ Vigdís
segir nú að málið hafi reynst bæði
kostnaðarsamt og tilgangslaust.
Engu að síður lagðist Vigdís gegn
því að málið yrði dregið til baka, þeg-
ar ályktun um slíkt kom aftur fyrir
þingið. „Þá var ég á þeim stað á þessu
átakaþingi að ég var búin að taka
slagi út af stjórnarskránni og ESB,
og búin að sæta mikilli gagnrýni, og
mér fannst ég ekki geta skipt um
hest í miðri á. Eftir á að hyggja var
það rangt hjá mér.“
Vigdís segist sjá mikið eftir þætti
sínum í þessu máli. „Með hjálp góðra
manna tókst mér að koma á fundi
með Geir H. Haarde, og ég er búin að
biðja hann afsökunar og hann hefur
fyrirgefið mér og ég hef gert hreint
hefði ekki verið spennandi kostur fyr-
ir sig nú, þegar hún væri formaður
fjárlaganefndar, enda kynni hún vel
við sig þar, og menntun hennar í
skatta- og viðskiptalögfræði nýttist
þar vel. Hún útilokar hins vegar ekki
að hún myndi hafa hug á ráðherra-
embætti síðar.
Hún er hins vegar nokkuð gagn-
rýnin á embættismannakerfið, sem
hún segir vera orðið allt of stórt.„Við
erum komin fram á brúnina með að
við höfum skattfé til þess að greiða
fyrir hið opinbera,“ segir Vigdís. Hún
nefnir sem dæmi hugmynd sem
kynnt var í þingflokknum í vikunni
um að reisa viðbyggingu við Alþing-
ishúsið. Hún spyr fyrir hvaða fé ætti
að reisa þá byggingu. „Ef við viljum
styrkja þingið, þá væri nær að styrkja
innviði þess frekar en yfirbygging-
una,“ segir Vigdís, og vísar til frum-
varps um lagaskrifstofu þingsins sem
hún hafi flutt en ekki náð í gegn, en
með því væri hægt að styrkja löggjaf-
arvaldið. Að sama skapi sé mikil
tregða innan kerfisins að hagræða og
breyta.
Vigdís segir sína sannfæringu
byggjast á rekstri. „Ég hef rekið fyr-
irtæki og þetta er ekkert öðruvísi.
Það verða að vera nægar tekjur til
þess að borga útgjöldin.“
Sér eftir Landsdómsmálinu
Talið berst að hatri og heift í
stjórnmálum, en Vigdís segir að enn
eimi eftir af síðasta kjörtímabili, sem
haf einkennst af miklum átökum.
„Mjög mörg mál voru sett upp,
ESB, stjórnarskrármálið, landsdóms-
málið, það átti að umbylta fisk-
veiðistjórnunarkerfinu og þetta var
mjög átakamikið þing.“
Hún segir forystumenn stjórn-
arinnar hafa gert þau mistök að hafa
talið sig vera komna til að vera, og því
ekki skeytt neitt um það hvaða skoð-
anir almennir þingmenn innan þeirra
raða höfðu á stefnumálum ríkisstjórn-
arinnar. „Þau fórnuðu þingmanni eft-
ir þingmann.“
Í því samhengi segir Vigdís að sam-
félagið þurfi að ræða atburðarásina
sem leiddi til þess að Geir H. Haarde,
fyrrverandi forsætisráðherra, endaði
einn fyrir Landsdómi, þar sem nefnd
þingmanna hefði gert tillögu um að
fjórir ráðherrar myndu sæta ákæru.
„Þar komum við að þessari rosa-
VIÐTAL
Stefán Gunnar Sveinsson
sgs@mbl.is
„Það kom ekkert annað til greina en
að fara eins hátt upp með veislugest-
ina og ég gat,“ segir Vigdís Hauks-
dóttir alþingismaður. Hún fagnaði á
dögunum hálfrar aldar afmæli sínu,
en segja má að himinhvolfin sjálf hafi
séð um helstu skemmtiatriðin í veisl-
unni, þar sem sólmyrkvann fræga bar
upp á sama dag, og fengu afmælis-
gestirnir að njóta hans úr Turninum í
Kópavogi.
Vigdís var vel undirbúin fyrir þenn-
an merkisviðburð. „Ég hef vitað það í
nærri aldarfjórðung að það yrði sól-
myrkvi þennan dag, því ég er mikil
áhugamanneskja um náttúruna og
himinhvolfin. Þegar ég áttaði mig á
því að ég yrði fimmtug þennan dag
ákvað ég að ég myndi halda upp á það
og bjóða fjölskyldu og vinum til veisl-
unnar,“ segir Vigdís.
Ólíkt því sem gengur og gerist með
slík afmælisboð hófst veislan um níu-
leytið um morguninn. „Ég varð auð-
vitað að nýta sólmyrkvann, og hann
varð svona snemma að morgni.“ Vig-
dís segir að það hafi síðan gert góðan
dag enn betri að náttúran hafi heilsað
með heiðskírum degi, þannig að gest-
ir gátu notið sólmyrkvans til fulln-
ustu. „Það var búið að spá illa fyrir
daginn, þannig að það var algjör bón-
us að fá svona gott veður. Þetta
reyndist líka góður ísbrjótur,“ segir
Vigdís, og bætir við að fólk sé enn að
lýsa yfir ánægju sinni með viðburð-
inn. „Og þá er takmarkinu náð.“
Hafði engu að tapa
Vigdís hefur oftar en ekki þótt um-
deild í þingstörfum sínum, og hefur
mátt þola mikið og illt umtal frá því að
hún var fyrst kjörin á þing árið 2009.
En hvers vegna ákvað hún að taka
þátt í stjórnmálum? „Ég er mikil bar-
áttukona, með mjög ríka réttlætis-
kennd. Ég hef mikinn metnað fyrir
þessu starfi, því að alþingismenn geta
haft áhrif ef þeir leggja sig fram um
það. Ég hef verið gagnrýnd fyrir það
að ég vil ekki lúffa fyrir neinum, hvort
sem það er ESB, embættismanna-
kerfið eða forsvarsmenn ríkisstofn-
ana, ég segi mína skoðun og er því
ekkert vinsælust hjá einhverjum hópi
fólks. Mér er líka nákvæmlega sama,“
segir Vigdís.
Hún segist líta á það sem merki um
að hún sé á réttri leið ef umtalið verð-
ur mikið. „Þá er ég að hreyfa við ein-
hverju sem enginn annar hefur þorað
að gera, og það drífur mig áfram í
þessu starfi,“ segir Vigdís.
Það var ekki heiglum hent að ætla
sér að rífa upp Framsóknarflokkinn í
höfuðborginni, þar sem hann hafði
misst báða þingmenn sína árið 2007,
en Vigdís segist vera stolt af þeim ár-
angri sem flokkurinn hafi náð þar síð-
an. Ekki bara hafi hún náð þar kjöri
tvisvar, heldur hafi Framsóknar-
flokkurinn aldrei haft fleiri þingmenn
á höfuðborgarsvæðinu en nú eftir síð-
ustu kosningar.
Vigdís er ekki síður ánægð með
þann árangur sem náðist í borgar-
stjórnarkosningunum síðustu, þrátt
fyrir mikinn andróður. „Öll sú hat-
ramma hatursumræða sem skapaðist
í kringum framboðið varð til þess eins
að auka fylgi flokksins,“ segir Vigdís,
og bendir á að hin illa umræða um
framboðið hafi byrjað þegar til álita
kom að Guðni Ágústsson yrði oddviti
flokksins í borginni.
Hagræðingin gengur of hægt
Þegar Vigdís er spurð hvort að hún
gangi með ráðherrann í maganum
segir hún að hún hefði þegið það
strax eftir kosningarnar 2013, en til
þess kom ekki á þeim tímapunkti.
Vigdís segir að umhverfisráðuneytið
fyrir mínum dyrum. Það sýnir hvað
Geir er stórbrotinn persónuleiki að
taka svona afsökunarbeiðni. Það sýn-
ir styrk hans sem einstaklings, og
hvað hann kemur heilsteyptur út úr
þessum harmleik,“ segir Vigdís.
Eftir á að hyggja segir Vigdís ljóst
að málið hafi komið úr ranni forystu-
manna ríkisstjórnarinnar, hún hafi
fyrir því öruggar heimildir. Hún bæt-
ir við að hún hafi einfaldlega gengið í
gildruna sem forysta ríkisstjórnar-
innar hafi lagt. Sér hafi því eiginlega
runnið blóðið til skyldunnar að biðja
Geir afsökunar.
Viðræðunum hefur verið slitið
En það var ekki bara Landsdóms-
málið sem reyndist erfitt á síðasta
kjörtímabili. Hún segir það skýrt að
aðildarumsóknin að Evrópusam-
bandinu hafi siglt í strand þegar í
mars 2011, þegar sambandið gat ekki
lagt fram rýniskýrslu sína í sjávar-
útvegskaflanum. „Bæði þingi og þjóð
var haldið í blekkingu árin 2012 og
2013 og látin standa í þeirri trú að
viðræður væru í gangi allan þennan
tíma, sem síðan kom í ljós að var
ekki.“ Vigdís segir hlutverk núver-
andi stjórnarflokka hafa orðið það að
taka til eftir Samfylkinguna í
Evrópusambandsmálinu.
Nokkrar umræður hafa orðið um
það hvaða gildi bréf Gunnars Braga
Sveinssonar, utanríkisráðherra, til
Evrópusambandsins hafi, og svo
virðist sem að sambandið sjálft líti
ekki á það sem ígildi viðræðuslita.
Vigdís er annarrar skoðunar. „Þetta
er þvílíkur dónaskapur og hroki hjá
embættismannaelítunni í Brussel, að
koma svona fram við sjálfstætt og
fullvalda ríki, maður á ekki orð til að
lýsa því hvílíkur hroki birtist þarna,“
segir Vigdís. „Ég lít svo á að það sé
búið að slíta þessum viðræðum, þetta
ferli er búið. Þingsályktunin getur
ekki bundið sitjandi stjórnvöld,“ seg-
ir Vigdís, og bætir við að „pakkinn
margfrægi“ sé í raun Lissabon-
samningurinn vafinn í sellófan. „Og
sellófan er gegnsætt, og þeir sem
vilja sjá í pakkann vita hvað er í hon-
um. Þessi málflutningur um að kíkja í
pakkann er svo mikill hálfsannleikur,
og reynt að slá ryki í augu fólks. Ef
við viljum inn þurfum við að aðlaga
okkur að öllum lögum og reglugerð-
um sem ESB stendur fyrir.“
Búin að biðja Geir afsökunar
Vigdís Hauksdóttir alþingismaður segir samfélagið þurfa að ræða Landsdómsmálið Búið er að
rifta viðræðunum við ESB frá hennar sjónarhóli Nauðsynlegt að láta tekjurnar duga fyrir útgjöldum
Morgunblaðið/RAX
Ákveðin Vigdís Hauksdóttir segist sjá eftir því að hafa greitt atkvæði með því að ákæra Geir H. Haarde, og hefur beðið hann afsökunar á því.
26 FRÉTTIRInnlent
MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 26. MARS 2015
Dökkblár
(e. Marine/Rouge)
Vínrauður
(e. Cedre/Aubergine)
Svartur
(e. Noir)
Náttúrulegt gúmmí
Stærðir
36–41
Austurveri, Háaleitisbraut 68 • sími 568 4240
Opið: mán.–fös. 10–18, lau. 10–16
Flottir frá