Peningamál - 01.11.2007, Qupperneq 36

ÞRÓUN OG HORFUR
Í EFNAHAGS- OG PENINGAMÁLUM
P
E
N
I
N
G
A
M
Á
L

2
0
0
7
•
3
36
Stóriðjufjárfesting dregst saman í takt við síðustu grunnspá en
önnur atvinnuvegafjárfesting er meiri í ár en þá var talið
Ör samdráttur stóriðjufjárfestingar hefur sett svip sinn á framvindu
atvinnuvegafjárfestingar og innlendrar eftirspurnar undanfarið ár. Úr
henni dregur hratt á þessu ári. Því mætti ætla að fjármunamyndun í
heild dragist hratt saman. Í reynd hefur þetta gerst hægar en ætlað
var vegna þess að önnur fjárfesting hefur tekið við sér á sama tíma
og fjármunamyndun í ál- og orkuverum hefur dregist saman. Þjóð-
hagsreikningar hafa sýnt minni samdrátt en samrýmist fyrri spám
og viðhorfskönnun meðal forsvarsmanna stærstu fyrirtækja lands-
ins sem gerð var í september bendir til þess að veruleg fjárfesting-
aráform séu enn til staðar. Óregluleg upplýsingaöfl un staðfestir
vísbendingar um meiri fjármunamyndun. Uppbygging verslunar- og
skrifstofuhúsnæðis virðist t.d. vera með mesta móti. Í grunnspánni
er því gert ráð fyrir mun minni samdrætti almennrar atvinnuvega-
fjárfestingar að stóriðju frátalinni en áður, þrátt fyrir að innlendur
fjár magnskostnaður fari hækkandi.
Mun kröftugri vöxtur íbúðafjárfestingar en spáð var í síðustu
Peningamálum
Spá um íbúðafjárfestingu hefur breyst verulega frá grunnspá Pen-
ingamála í júlí sl. Áætlun Hagstofunnar gerir ráð fyrir rúmlega 11%
vexti á öðrum fjórðungi þessa árs. Í endurskoðaðri spá er gert ráð
fyrir um 10% vexti í ár og áframhaldandi vexti hennar fram á síðasta
fjórðung næsta árs. Í júlí var hins vegar spáð nokkrum vexti í ár en
verulegum samdrætti út spátímabilið. Engin teikn eru á lofti um að
svo snöggra umskipta sé að vænta, þvert á móti hefur aukinn kraftur
færst í fasteignamarkaðinn frá áramótum. Þetta birtist einnig í því að
spáð er meiri hækkun húsnæðisverðs í ár og minni lækkun á næstu
árum en spáð var í júlí.
Dekkri horfur fyrir útflutning í ár en í júlíspánni ...
Flest hefur róið á sama borð þegar kemur að útfl utningi. Seinkun
hefur orðið á aukningu álútfl utnings, afl abrögð urðu slakari á síðasta
fi skveiðiári en spáð var og kvótaskerðingin fyrir yfi rstandandi fi sk-
veiðiár var harkalegri en gert var ráð fyrir í júlí. Horfur fyrir útfl utn-
ingsvöxt í ár eru því mun dekkri en í síðustu grunnspá. Í stað 12%
vaxtar er einungis spáð um 4% vexti. Á næsta ári er hins vegar gert
ráð fyrir að álútfl utningur aukist verulega.
... en samt bjartari hagvaxtarhorfur framan af spátímabilinu
Meiri innlend eftirspurn í fyrra og í ár en ætlað var í júlí setur mark
sitt á hagvöxt bæði árin. Hagvöxtur var um 1½ prósentu meiri í fyrra
en fyrstu áætlanir Hagstofunnar frá því í mars gáfu til kynna. Sam-
kvæmt grunnspánni verður hagvöxtur einnig nokkru meiri í ár en
spáð var í júlí, þótt óhagstæðara framlag utanríkisviðskipta verki á
móti. Þar sem innfl utningur dregst töluvert minna saman á næsta
ári en spáð var í júlí, verður hagvöxtur heldur minni þrátt fyrir minni
samdrátt þjóðarútgjalda og aukinn álútfl utning. Strangara peninga-
legt aðhald á fyrri hluta spátímabilsins í endurskoðaðri spá eykur hins
vegar samdráttinn á árinu 2009.
Grunnspá PM 2007/2
Grunnspá PM 2007/3
Heimildir: Hagstofa Íslands, Seðlabanki Íslands.
%
Mynd 4
Útflutningur 2005-2009
-8
-4
0
4
8
12
16
20092008200720062005
Grunnspá PM 2007/2
Grunnspá PM 2007/3
Heimildir: Hagstofa Íslands, Seðlabanki Íslands.
%
Mynd 5
Hagvöxtur 2005-2009
-4
-2
0
2
4
6
8
20092008200720062005
Grunnspá PM 2007/2
Grunnspá PM 2007/3
Heimildir: Hagstofa Íslands, Seðlabanki Íslands.
%
Mynd 3
Þróun íbúðafjárfestingar 2005-2009
-15
-10
-5
0
5
10
15
20
20092008200720062005