Tímarit lögfræðinga - 01.12.2006, Blaðsíða 71
414
að vefsíðu Kazaa hefði verið lokað.66 Ekki voru allir sammála niðurstöðu
áfrýjunardómstólsins og töldu að hún hefði byggt á ófullkomnu sérfræðings-
áliti.67 Niðurstaða áfrýjunardómstólsins var staðfest í Hæstarétti Hollands
19. desember 2003.68
2.2.1 Bandaríska Grokster málið
Svipaðar aðstæður og í hollenska Kazaa málinu voru í bandaríska
Grokster málinu. Meirihluti rétthafa tónlistar, kvikmynda og hljóðrita höfð-
aði mál fyrir bandarískum héraðsdómstól69 gegn Grokster, Ltd., Streamcast
Networks, Inc. og Kazaa BV, sem dreifðu án endurgjalds skráardeiliforrit-
um byggðum á ofurhnútatækninni „FastTrack“. Stefnendur töldu að for-
ráðamenn skráardeiliforritanna væru meðábyrgir í höfundaréttarbrotum
notenda skráardeiliforritanna, bæði á grundvelli hlutdeildar (e. contributory
liability) og vegna óbeinnar/hlutlægrar ábyrgðar (e. vicarious liability). Tal-
ið var sannað að um beina sök væri að ræða hjá notendum jafningjanet-
anna.70 Til að hægt sé að fella á hlutdeildarábyrgð þá þarf að liggja fyrir
vitneskja um brotið hjá þeim sem talinn er bera slíka ábyrgð og efnislegt
framlag til brotsins. Héraðsdómurinn taldi að fyrir þyrfti að liggja raunveru-
leg vitneskja um tiltekið brot á tímapunkti þar sem forráðamennirnir gætu
aðhafst eitthvað vegna brotsins.71 Ekki var talin liggja fyrir sönnun um slíka
raunverulega vitneskju forráðamannanna. Ennfremur var ekki talið að fyr-
ir lægi sönnun um efnislegt framlag forráðamanna forritanna til brotsins
þar sem eina framlag þeirra væri að útvega skráardeiliforritin og þeir veittu
enga þjónustu eftir að notendur hefðu hlaðið niður forritunum sem tengst
gætu höfundaréttarbrotum. Dómurinn benti á að þó svo að stefndu myndu
hætta starfsemi sinni og aftengja sínar tölvur þá hefði það sáralítil áhrif
á möguleika notenda forritanna til að skiptast á skrám.72 Einnig var und-
irstrikað að nota mætti skráardeiliforritin bæði til löglegra og ólögmætra
athafna og að meðábyrgð stofnaðist ekki sjálfkrafa af því að nota mætti for-
ritin til ólöglegra athafna.73 Til þess að óbein eða hlutlæg ábyrgð verði talin
liggja fyrir þá þarf að sanna beinan fjárhagslegan ávinning viðkomandi og
66 Bettink, W. W. og Wentholt, F.: „Dutch court clears KaZaA of copyright infringement“.
World Copyright Law Report, dags. 1. maí 2002, sótt á netið 24. október 2006 á heimasíðu
tímaritsins: www.worldcopyrightlawreport.com.
67 Schlüter, J. og Plesner Mathiasen, J.: „Medvirken til ophavsretskrænkelser på internettet“.
Festskrift til Mogens Koktvedgaard, Kaupmannahöfn 2003, bls. 543.
68 Vereniging Buma og Stichting Stemra gegn Kazaa B.V., Hoge Raad , C02/186HR, 19.12.2003,
dómurinn aðgengilegur á vefslóðinni http://zoeken.rechtspraak.nl (á hollensku).
69 Metro-Goldwyn-Mayer Studios, Inc., et al., v. Grokster, Ltd., et al., US District Court,
Central District of California, 25. apríl 2003, dómur aðgengilegur á vefslóðinni http://www.
techlawjournal.com/courts2001/mgm_grokster/20030425.asp , síðast sótt 24. október 2006.
70 Ibid., bls. 10.
71 Ibid., bls. 16.
72 Ibid., bls. 24.
73 Ibid., bls. 27.