Tímarit lögfræðinga - 01.12.2006, Blaðsíða 78

421
sem deila skrám með sér í BitTorrent jafningjaneti eru að miðla efni, þó svo
að í sumum tilfellum sé aðeins um hluta af skrám að ræða.
Fyrir liggur að forráðamenn vefsíðna og leiðarþjóna í BitTorrent jafn-
ingjaneti hafa tök á og tækifæri til að kanna hvaða efni er í dreifingu í netinu
þó svo að skráarskiptin sjálf fari ekki í gegnum leiðarþjónana eða vefsíðuna.
Ljóst er að til þess að nálgast skrár, þ.m.t. ólöglegar skrár í slíku jafningja-
neti þarf þessar miðlægu upplýsingar sem liggja annars vegar á vefsíðum og
hins vegar á leiðarþjóni. Krækjur á upplýsingaskjal um hvar ólöglegar tón-
listar- eða kvikmyndaskrár séu aðgengilegar í BitTorrent jafningjaneti eru
eðlisskyldar djúpkrækjum á ólöglegar tónlistarskrár, sbr. norskan hæstarétt-
ardóm í Napster.no málinu svokallaða. Þar varð niðurstaðan að djúpkrækj-
ur sem A setti á heimasíðu sína í tónlistarskrár sem höfðu verið settar á
netið án samþykkis rétthafa fælu í sér hlutdeildarbrot í ólögmætri birtingu
efnisins. A var dæmdur til að greiða rétthöfum skaðabætur.113 Telja verður
að reglur í jafningjanetum sem hvetja menn til aukinnar virkni í að skiptast
á skrám með þeirri vitneskju að í stórum mæli sé um ólöglegar skrár að ræða
teljist hvatning til brota, sem er eitt að skilyrðum fyrir hlutdeildarábyrgð.
Eins og að framan greinir þá hafa forráðamenn BitTorrent vefsíðna og leið-
arþjóna möguleika á að kanna og koma í veg fyrir höfundaréttarbrot sem
fram fara í jafningjanetum. Þeir geta ekki skýlt sér bak við að vita ekki um
brot eða almennar yfirlýsingar um að þeir taki ekki ábyrgð á brotum not-
enda jafningjanetanna með vísan til viðvörunar á vefsíðu um að ekki megi
dreifa höfundaréttarvörðu efni á netinu án heimildar ef fyrir liggur að sú
viðvörun beri ekki árangur, sbr. ástralska Kazaa II málið.
Þetta er staðfest í nýlegum dómum erlendis. Tveir aðilar hafa verið
dæmdir í fangelsi nýlega (í september og október 2006) af bandarísk-
um héraðsdómstólum fyrir þátt sinn í BitTorrent jafningjanetinu Elite.114
Finnskur héraðsdómur115 dæmdi nýlega 21 aðila sem tengdust og töldust
vera umsjónarmenn BitTorrent jafningjanetsins Finreactor fyrir brot á höf-
113 Sjá dóm hæstaréttar Noregs frá 27. janúar 2005 (HR-2005-00133-A - Rt-2005-41), sjá
umfjöllun um dóminn í NIR 3/2005, bls. 317-324. Sjá einnig umfjöllun um krækjur og hlutdeild
í höfundaréttarbrotum í grein Udsen, H. og Schovsbo, J.: „Ophavsrettens missing link?“. NIR
1/2006, bls. 47-65.
114 U.S. Western District Court of Virginia, dags. 17. október 2006, sjá fréttatilkynningu
dómstólsins sama dag, http://www.usdoj.gov/usao/vaw/press_releases/stanley_17oct2006.html.
Fleiri voru ákærðir í sama máli og samkvæmt frétt á netgáttinni Findlaw þá var annar aðili
sakfelldur á grundvelli játningar hjá U.S. District Court for the Western District of Pennsylv-
ania, 12. september 2006, fyrir þátt sinn í jafningjanetinu sem „upphlaðari“ (e. uploder) efnis
á jafningjanetið, umsýsluaðili (e. administrator) og stjórnandi (e. moderator), sjá http://news.
findlaw.com/andrews/bf/wcc/20060927/20060927_mccausland.html.
115 Héraðsdómur Turku, þann 26. október 2006, no. 2908, Dno.: R 06/1185 (umfjöllun byggð
á óopinberri enskri þýðingu dómsins).