Gátt - 2013, Side 36
36
F R Æ Ð S L U M I Ð S T Ö Ð A T V I N N U L Í F S I N S
G Á T T – Á R S R I T – 2 0 1 3
um þörf á námi og tengsl við annað námsframboð. Hjá
Landbúnaðarháskólanum er fram undan að meta eftir-
spurn eftir námi byggt á þessum niðurstöðum.
D. Könnun á stöðu almennra starfsmanna í matvælaiðnaði
og þörf fyrir menntun, samstarf FA, Starfsgreinasam-
bands Íslands og Samtaka iðnaðarins. Verkefnið náði til
matvælaiðnaðar á Íslandi að fiskvinnslu undanskilinni.
Markmið þessa verkefnis var að afla upplýsinga frá
stjórnendum og starfsfólki um samsetningu hópsins,
stöðu fræðslumála nú og þörf fyrir starfsmenntun.
Maskína ehf. sá um upplýsingaöflun og úrvinnslu. Til-
gangur upplýsingasöfnunarinnar var að byggja undir
fyrirhugaða starfa- og hæfnigreiningu.
E. Greining á störfum og hæfnikröfum starfa í mat-
vælaiðnaði, samstarf FA, Starfsgreinasambands Íslands
og Samtaka iðnaðarins. Markmið verkefnisins var að
greina þau störf sem unnin eru af almennum starfs-
mönnum í matvælaiðnaði og þá hæfni sem þarf með
það fyrir augum að hægt sé að byggja upp nám og/eða
raunfærnimat og auka þannig þekkingu og hæfni. Afurð
verkefnisins er starfa- og hæfnigreining sem felur í sér
hæfniviðmið sem henta til námshönnunar og við undir-
búning raunfærnimats.
F. Greining á þörf fyrir nám fyrir háseta og bátsmenn,
skilgreining starfa og hæfnikrafna, samstarf FA, Sjó-
mannasambands Íslands og Landssambands íslenskra
útvegsmanna. Leitað var til Markviss-ráðgjafa símennt-
unarmiðstöðvanna um framkvæmd verkefnisins þó svo
að notuð væri sama aðferðafræði og í öðrum greiningar-
verkefnum FA. Samstarfsaðilarnir aðstoðuðu við að velja
útgerðir til þátttöku, meðal annars út frá tegund, stærð
og staðsetningu en greiningin fór fram á þremur stöðum
á landinu hjá samtals sex útgerðum. Afurð þessa verk-
efnis er skýrsla með skilgreiningum á störfum háseta og
bátsmanna og hæfnigreining vegna þeirra starfa. Fram
undan er samráð þessara aðila um nýtingu á niður-
stöðunum. Lesa má meira um þetta verkefni í grein Birnu
Jakobs dóttur Færniþættir fyrir störf háseta og báts-
manna á frystitogurum, í þessu riti.
G. „Störfin og kröfurnar“ var samstarfsverkefni FA, Sam-
taka verslunar og þjónustu og starfsgreinaráðs skrif-
stofu- og verslunargreina. Markmið verkefnisins var
greining á hæfnikröfum til starfa almennra starfsmanna
í fjórum tegundum verslana, matvöru-, raftækja-, bygg-
ingavöru- og fataverslunar. Samtök verslunar og þjón-
ustu fékk styrk úr Þróunarsjóði framhaldsfræðslunnar til
verkefnisins en FA stýrði verkefninu. Niðurstöður þessa
verkefnis er starfa- og hæfnigreining.
H. Hönnun náms og ritun námsskráa fyrir almenna
starfsmenn í fjórum tegundum verslana, samstarf FA,
Samtaka verslunar og þjónustu og starfsgreinaráðs skrif-
stofu- og verslunargreina um gerð námskráa fyrir stuttar,
hagnýtar starfsnámsbrautir fyrir almenna starfsmenn
sem sérhæfa sig í verslunarstörfum. Byggt var á niður-
stöðum úr fyrrnefndu greiningarverkefni (G). Helsta afurð
verkefnisins er námsskrá með hæfniviðmiðum á þremur
þrepum sem einnig henta til raunfærnimats. Stofnaður
hefur verið undirbúningshópur til að útfæra námsskrá og
gátlista til að ýta úr vör raunfærnimati og kennslu.
Verkefni tengd ferðaþjónustu (A og B hér að framan) byggj-
ast á undanfarandi vinnu í tilraunaverkefni í ferðaþjónustu í
samstarfi við SAF og SGS sem stóð yfir á árunum frá 2011 til
2013 og hefur þeim áður verið gerð skil í GÁTT og í Þjóðar-
spegli2. Niðurstöður tilraunaverkefnisins voru:
• Starfa- og hæfnigreining vegna starfa almennra starfs-
manna á gisti- og veitingahúsum. Unnin af FA fyrri hluta
árs 2011.
• Störf í ferðaþjónustu, könnun unnin af Maskínu ehf.
haustið 2012.
• Tillaga um nýtt fyrirkomulag náms í framhaldsfræðslu
frá 8. febrúar 2013. Þar er gerð tillaga um þrenns konar
námslok innan framhaldsfræðslunnar. Í fyrsta lagi stutt
nám sem hagnýtur undirbúningur undir starf, í öðru lagi
starfstengd námslok á t.d. á 2. þrepi sem samsvari u.þ.b.
30 framhaldsskólaeiningum og í þriðja lagi námslok
á 2. þrepi til undirbúnings námi í framhaldsskóla sem
samsvari 60 framhaldsskólaeiningum. Tillagan byggist
á þeirri hugmynd að fyrir fram sé skilgreint hverjir séu
viðtökuskólar og hvaða nám standi þar til boða sem
framhaldsnám. Einnig er lagt er upp með nýtt skipulag
sem felst í styttri námseiningum sem henta betur fyrir
atvinnulífið og sem gefa námsmanninum tækifæri til
2 Guðmunda Kristinsdóttir. (2010). Nýjar áskoranir – ný tækifæri. Gátt:
ársrit um fullorðinsfræðslu og starfsmenntun, 80–82.
Guðmunda Kristins dóttir. (2011). Færnikröfur starfa: Hver þarf að kunna
hvað og hversu vel? Gátt: ársrit um framhaldsfræðslu. 9–12.
Guðmunda Kristinsdóttir, Halla Valgeirsdóttir, Inga Jóna Jónsdóttir.
(2012). Starfa- og færnigreining til að skilgreina menntunarþarfir og
starfsþróun. Þjóðarspegillinn 2012.