Úrval - 01.08.1982, Blaðsíða 110

108
ÚRVAL
um að gerast sjálfstæð vera reynir
hann að losa sig undan stjórn og valdi
skapara síns. Þetta gerist svo að segja
af sjálfsdáðum, að sögn Tíbetbúa,
líkt og þegar barn fæðist þegar fóstrið
er orðið fullþroskað og fært um að lifa
eigin lífi. En stundum getur upp-
vakningurinn orðið herskár og erfiður
viðureignar. Öhugnanleg viðureign á
sér stundum stað milli manns og
vofu. Sú viðureign getur gengið svo
langt að maðurinn verði undir og
vofan verði hans bani.
Töframenn í Tíbet hafa einnig
sögur að segja um tulpa sem þeir hafa
sent frá sér til að vinna ákveðin verk,
en koma ekki aftur, heidur halda
áfram tilveru sinni sem hættulegir og
hrekkjóttir púkar. Sama getur kom-
ið fyrir ef sá sem skapaði tulpa deyr
án þess að hafa leyst hann upp áður.
Þó hverfur svipurinn venjulega um
leið og skapari hans deyr eða tærist
smám saman upp eins og líkami sem
ferst vegna fæðuskorts. Þó eru til
tulpar sem eru fyrirfram magnaðir til
þess að lifa þann sem skóp þá og sér-
staklega myndaðir í þeim tilgangi.
Þetta eru hinir eiginlegu tulkar en
munurinn á tulpa og tulka er engan
veginn skýrt markaður. Tilvera
beggja byggist á svipuðum forsend-
um.
Eigum við að úrskurða þessa her-
skáu manngervinga lifandi verur eða
eigum við að vísa þeim öllum á bug
sem hverri annarri hjátrú og hindur-
vitnum? Ef til vill er það síðara hyggi-
legast. Ég fullyrði ekkert um það. Ég
skýri aðeins frá því sem mér hefur ver-
ið sagt af áreiðanlegu fólki. Þetta er
trúverðugt fólk en ef til vill hefur það
látið blekkjast án þess að það gerði sér
grein fyrir því sjálft.
Samt get ég ekki neitað sannleiks-
gildi þessara frásagna þrátt fyrir tals-
verðar ýkjur og ímyndanir sem
slæðast með. Ég hef átt þess kost að
sjá slík hugsanagervi eins og hér er
um að ræða. Meðfædd vantrú á þau
kom mér til að fara að sannreyna sjálf
hvernig á þeim stæði. Ég fór að gera
tilraunir sem báru meiri árangur en
ég bjóst við. Til þess að forðast öll
áhrif frá kynjaverum lamanna, sem
ég hafði daglega fyrir augum á mynd-
um og málverkum, valdi ég mér að
verkefni algengan og óbreyttan
mann: stuttan og feitan munk, kátan
og meinlausan í útliti.
Ég byrjaði á þvl að loka mig inni í
tsams og tók að iðka hinar fyrirskip-
uðu hugaræfingar, ásamt þar til
heyrandi helgisiðum. Eftir nokkra
mánuði var munksgervingurinn full-
gerður. Útlit hans varð smám saman
skýrt og ljóslifandi. Hann varð eins
konar gestur minn sem hafði aðsetur í
húsinu. Svo rauf ég einangrun mína
og innilokun, fór í ferðalag og tók
með mér tjöld mín og þjónalið.
Munkurinn slóst í förina. Svipur
hans fylgdi mér hvert sem ég fór,
hvort sem ég var á áningarstað eða á
ferðum á hestbaki um fjöll og dali.
Alls staðar var munkurinn með. Hann
gerði meira að segja ýmislegt sem
ferðamönnum er eðlilegt þó að ég