Sjómannadagsblað Snæfellsbæjar - 01.06.2004, Blaðsíða 70

68
Sjómannadagsblað Snæfellsbæjar 2004
Ræða í Ólafsvíkurkirkju á sjómannadag 2003
Til gamans má geta þess að Jó-
hanna í Bifröst var einn af stofnfé-
lögum Hjúkrunarfélags Ólafsvík-
ur um 1920 ásamt Sigrúnu í
Baldurshaga, Mettu Kristjánsdótt-
ur, Ragnheiði Eyjólfsdóttur og
Þórheiði og Laufeyju Einarsdætr-
um.
í dag er sjómannadagur. Á þess-
um degi gleðjast sjómenn um allt
land og þakka allt sem vel hefur
tekist á liðnu ári. Mér þykir vænt
um að mega ávarpa ykkur með
nokkrum orðum hér í kirkjunni á
þessum hátíðisdegi.
Ég veit að sjómenn í Ólafsvík
minnast þeirra félaga sinn sem
horfið hafa af sviðinu á síðustu
árum og ennfremur allra þeirra
sem horfið hafa af öðrum orsök-
um. AJlir hafa þessir góðu drengir
sett svip sinn á heimabyggð sína
sem aldrei gleymist. Öllum er
mikill harmur þegar ungir menn á
góðum starfsaldri með nánast
óskerta starfskrafta og í blóma lífs-
ins eru burtkallaðir. Allir væntu
svo mikils af þeim og svo miklar
vonir höfðu verið bundnar við þá.
Hér í Ólafsvík eru því næst allir
nátengdir sjónum og því sem úr
sjónum fæst. Þó að sjómennskan
hafi breyst á síðustu árum frá stór-
um bátum í smærri báta þá vita
sjómenn og skilja best að harð-
snúin sjómennska við erfiðar að-
stæður og tíðum erfið veður er
forsenda þess að við Islendingar
fáum enn staðist sem þjóð. Óls-
arar finna til skyldleika við alla
sjómenn á Islandi hvaðan sem
þeir róa og hvar sem þá kynni að
bera að landi.
Miklar breytingar hafa orðið hér
í Ólafsvík á síðustu árum sem
glöggt má sjá af frásögn Elínborg-
ar Ágústsdóttur frá Mávahlíð sem
hún ritar eftir Jóhönnu í Bifröst.
Ég fékk góðfúslegt leyfi Auðar,
dóttur Elínborgar, að segja frá lífs-
baráttu fólks fyrr á árum:
,,Á þessum árum var vaskaður
fiskur í Ólafsvík. Aðstæður voru
oft slæmar í hálf opnum skúrum
eða undir berum himni við fisk-
reitina. Ofi: var nú frosið í körun-
um á morgnana þegar konur
mættu til vinnu þegar sá árstími
var en þessar aldamótahetjur létu
það ekki á sig fá þó að naglakulið
ætlaði að nísta þær í sundur. Þær
bitu bara á jaxlinn og brutu klak-
ann á körunum eins og ekkert
væri. Þetta brauðstrit fólksins á
þessum löngu liðnu dögum er
eins og þjóðsögur fyrir okkur í
dag sem ekki höfum þurft að
takast á við svona harða lífsbar-
áttu. Árið 1918 var kallað í
Ólafsvík þrautaárið mikla fyrir
margar sakir, skipskaðar, tíðarfar
mjög erfitt, mikill frostavetur svo
elstu menn mundu eldei annan
verri. Var þá oft 26 gráðu frost að
deginum en 28 að kvöldi. Isalög
voru þá um allan Breiðafjörð svo
bátar komust ekki á sjó vikum
saman. Þá fóru menn á ís frá
Rauðu steinum undir Enni að
Búlandshöfða. Á þessum kalda
vetri sagði Jóhanna mér frá því að
hvergi hefði verið hægt að geyma
mjólk því allt botnfraus. Þá bað
hún Alexander, bróðir sinn, að
smíða fyrir sig kistu sem hægt
væri að hafa inni í baðstofu til að
geyma mjólkina í. Jóhanna bjó
þannig um mjólkina að hún setti
ullarflóka í botninn á kistunni,
mjólkina í fötur og ull ofan á.
Þetta ráð gafst vel. Kista þessi er
enn til því Jóhanna gaf Elínborgu
kistu þessa sem hún lét mála og
setja á ártalið 1918. Kistan er nú
í gamla Pakkhúsinu í Ólafsvík
sem og margir aðrir hlutir úr búi
Jóhönnu.“ Svona hefur lífsbarátt-
an verið erfið en fólkið dó ekki
ráðalaust sem sést best á því hvað
Jóhanna var ráðagóð.
Ég lýk hér orðum mínum með
ljóði sem heitir Svona er lífið en
höfundur er ókunnur:
Að lokum óska ég sjómönnum,
fjölskyldum þeirra og öðrum bæj-
arbúum til hamingju með daginn
og bið öllum guðsblessunar.
Svanhildur Pálsdóttir
Er úti orðið kyrrt
og inni allt svo hljótt
frá ysnum þreyttir hvílast
svo undur sofa rótt.
Þá dreymir fagra drauma
um dásemd, frið og ást
sem alls ekki í vökunni
um eilífð munu sjást.
Þá sit ég einn og vaki
og velti fyrir mér
hvað í veröldinni er það
sem lífið gaf af sér.
Er það þessi þrældómur
að þrauka gegnum lffið
með rétt nóg fyrir sig.
Þess vegna er fólkið
svo þreytt og sefur fast
það er ekki háðung
og ekki heldur last.
Þó ég segi sjálfur
að svona er lífið þreytt
sviti tár og verkir
og eftir? Ekki neitt.
Sjómenní
RARIK íípmcU TiC Fiamingju með daginn