Morgunblaðið - 09.01.1999, Blaðsíða 6

6 LAUGARDAGUR 9. JANÚAR 1999
MORGUNBLAÐIÐ
FRÉTTIR
Menntamálaráðherra um dánægju skólastjórnenda Hagaskóla
Athugunarefni skerði stjórn-
sýslulögin um of valdsviðið
FRAM hefur komið óánægja meðal skólastjóm-
enda Hagaskóla með að hafa ekki vald til að
beita agaviðurlögum eins og að vísa nemendum
úr skóla í meira en einn dag vegna ástandsins
sem skapast hefur í skólanum. Þótt brottvikn-
ing nemenda úr skóla i allt að viku sé í samræmi
við grunnskólalög stenst það ekki stjómsýslulög
nema gerð sé skriflega grein fyrii- ástæðum
brottvikningarinnar og þess sé getið í greinar-
gerðinni að foreldrar hafi andmælarétt í allt að
15-30 daga. Telur skólastjóri Hagaskóla ófært
að vinna við þessar aðstæður, að því er kemur
fram í Morgunblaðinu í gær.
Málsmeðferð verði í samræmi
við stjórnsýslulög
Bjöm Bjamason menntamálaráðherra segir
skólastjómendur starfa á grundvelli gildandi
laga og reglna. Akvæði 41. greinar grunnskóla-
laga um aga í skólum séu skýr og ráðuneytið
hafi sett frekari ákvæði um aga í skólum með
reglugerð á árinu 1996.
Hvað stjómsýslulögin snerti hafi umboðsmað-
ur Alþingis gefið það álit að brottvísun frá skóla
lengur en einn dag sé stjómsýsluákvörðun og
beri að fara eftir þeirri viðmiðun umboðsmanns
þegar slíkum agaviðurlögum er beitt í skólum.
Bjöm bendir á að stjómsýslulögin kveði á um
eðlilegar málsmeðferðarreglur við töku afdrifa-
ríkra ákvarðana. Til dæmis éf mál skuli upplýst
sem kostm* er, gætt skuli meðalhófs og að sá sem
ákvörðunin beinist gegn eigi kost á að tjá sig um
málið annaðhvort skriflega eða munnlega.
Bjöm segir að vissulega sé það svo að við-
brögð við agavandamálum í skólum þui-fi oft að
vera skjót og hljóti það að vera mjög háð mati
kennara og skólastjóra hvemig staðið sé að mál-
um í einstökum tilvikum. En þegar komi að
beitingu strangari úrræða eins og til dæmis
tímabundinnar eða varanlegrar brottvísunar úr
skóla, verði hins vegar að gæta þess vandlega að
málsmeðferð sé í samræmi við ákvæði stjórn-
sýslulaga og meginstefnu gmnnskólalaga.
Skerði stjómsýslulögin um of valdsvið skóla-
stjómenda sé það sérstakt athugunarefni sem
verði að skoða á grundvelli rökstuddra athuga-
semda en þær hafi ekki verið kynntar sér vegna
atburðanna í Hagaskóla. Þar sé um að ræða að
beitt hafi verið ofríki til að hindra skólastarf,
slíkt sé lögbrot enda hafi lögregla verið kölluð á
vettvang.
„Guðs mildi að enginn hafi slasast“
Sólveig Guðmundsdóttir, foi-maður Foreldra-
félags Hagaskóla, tekur undir þær lýsingar sem
birst hafa í fjölmiðlum undanfarið af ástandinu í
skólanum. Segir hún að hættuástand ríki og tel-
m- það guðs mildi að enginn hafi slasast. „Við lít-
um ekki á þessar sprengingar sem strákapör.
Þetta er komið langt út fyrir það,“ segir Sólveig.
Sólveig segist telja bráðnauðsynlegt að skóla-
stjóm fái að beita agaviðurlögum þegar neyðar-
ástand ríki í skólanum og ekki þurfi að virða
andmælarétt þegar hættuástand sem slíkt skap-
ist. „Eg tel að skólastjóri og skólastjórn eigi að
hafa vissan ramma til að fara eftir. Eins og
stendur er þessi rammi heftur vemlega með því
að foreldrar hafa andmælarétt í tvær vikur eftir
að bömum er vikið úr skóla í meira en einn dag,
til dæmis ef þau koma með sprengiefni í skól-
ann. Mér finnst það allt of langur tími,“ segir
Sólveig.
Að sögn Sólveigar hefur foreldrafélagið
bragðist við ástandinu með því að styðja skóla-
stjómina og starfslið skólans með foreldrarölti í
skólanum. Segist hún vonast til þess að því verði
haldið áfram í næstu viku, en hún á ekki von á
að sprengingunum sé lokið. „Sá orðrómur geng-
ur meðal krakkanna að þar sem við höldum að
sprengingunum sé hætt verði þeim haldið áfram
á mánudaginn. Við viljum því halda foreldrarölti
áfram innan skólans næstu vikuna á meðan ró
er að komast á. Það munar mikið um það,“ segir
Sólveig.
Borgar-
mengunin
skafin af
gluggunum
GLUGGAÞVOTTAMENN í
höfuðborginni eru um þessar
mundir önnum kafnir við að
hreinsa sjávarseltu, salt sem
sett hefur verið á göturnar,
malbiksryk sem nagladekkin
þyrla upp og aðra mengun frá
bflum af gluggum höfuðborgar-
búa. Að sögn Björns Sævars
Einarssonar, veðurfræðings á
Veðurstofunni, gætir þar lík-
lega einnig púðurs frá ára-
mötaflugeldunum. „Hér í
Reykjavík er mikil mengun,
þótt alltaf sé verið að tala um
hreint land, fagurt land. I
morgun var austangola og þá
sást gul slikja úti á Faxaflóa.
Þetta er aðallega bflamengun-
in,“ segir Björn.
Morgunblaðið/Golli
Utanríkis-
ráðherra
heimsækir
Danmörku
HALLDÓR Ásgrímsson, ut-
anríkisráðherra, og frú Sigur-
jóna Sigurðardóttir verða í op-
inbem heimsókn í Danmörku
14.-16. janúar nk. í boði Niels
Helveg Petersen, utanríkis-
ráðherra Danmerkur.
Utanríkisráðherrar Islands
og Danmerkur munu eiga
fund um utanríkismál og ýmis
tvíhliða málefni. Einnig mun
Danadrottning taka á móti ut-
anríkisráðherra og forsætis-
nefnd danska þjóðþingsins
mun funda með ráðherranum.
Framkvæmdir við Eyrar-
sundsbrána verða skoðaðar
og farið verður í heimsókn til
fyrirtækja sem selja útflutn-
ingsvörar frá íslandi.
Utanríkisráðherra mun
hinn 13. janúar stýra fyrsta
fundi sínum í Kaupmanna-
höfn í Norrænu ráðherra-
nefndinni sem formaður nor-
rænu samstarfsráðherranna,
en Island fer með norræna
formennsku á árinu 1999.
Skemmdarverk á
Foldaskóla
Langt komið
að upplýsa
LANGT er komið að upplýsa
hverjir bera ábyrgð á
skemmdarverkum sem unnin
vora á Foldaskóla í Grafar-
vogi aðfaranótt nýársdags, en
þau fólust meðal annars í því
að átta ráður í skólanum vora
brotnar.
Ragnar Gíslason, skóla-
stjóri í Foldaskóla, sagði að
málið væri langleiðina að upp-
lýsast. Gerð yrði bótakrafa á
hendur þeim unglingum sem
ábyrgðina bera og foreldrar
þeirra settir inn í málið.
Það er lögreglan í Grafar-
vogi sem hefur rannsókn
málsins með höndum.
Skemmdarverkin fólust í því
að öflugir flugeldar vora fest-
ir við ráður í skólanum og
brotnuðu þær þegar flugeld-
arnir sprangu. Einnig kvikn-
aði eldur í sófa í skólanum en
hann var slökktur.
Vitnaleiðslur í dómsmáli vegna meintra falsana á verkum Jóns Stefánssonar listmálara
„Helði ekki getað
málað svo illa“
Á MEÐAL vitna, sem kom fyrir
dóm í fölsunarmáli því, sem nú er
rekið í Héraðsdómi, var Þórhallur
Arnórsson framkvæmdastjóri á
Akureyri og fyrram viðskiptafé-
lagi ákærða Péturs Þórs Gunnars-
sonar eiganda Gallerís Borgar.
Hann hélt því fram að hann hefði
séð eina af hinum umdeildu mynd-
um í Gallerí Borg í júlímánuði
1994.
Vitnisburðurinn vakti mjög
ákveðin viðbrögð dómara og sak-
flytjenda því ætluð falsmynd er tal-
in vera keypt hinn 18. ágúst í Dan-
mörku.
Viðbrögð sakflytjenda og dómara
áttu sér ekki síst skýringu í öðram
vitnisburði vitnisins, sem tjáði dóm-
inum að það hefði ekki fyrr en nú
leitt hugann að umræddu málverki
á því hálfa fimmta ári sem liðið er
síðan vitnið sá það.
Þótti dómara og sakflytjendum
undarlegt að vitnið skyldi muna svo
nákvæmlega hvar það var statt í
júlímánuði 1994 á sama tíma sem
önnur atvik frá liðnum árum stæðu
ekki jafnskýrt fyrir hugskotssjón-
um vitnisins.
Þrír viðskiptavinir Gallerís
Borgar vora einnig meðal vitna.
Einn kaupendanna, Jón Óðinn
Ragnarsson, fór ekki fram á annað
en rannsókn á því hvort um væri
að ræða fólsun á málverki, sem
hann keypti í þeirri trá að væri eft-
ir Jón Stefánsson listmálara. Var
ástæðan sú, að hann varð ekki fyrir
fjárhagslegu tjóni, enda keypti
hann myndina á um 50 þúsund
krónur á uppboði Gallerís Borgar
og þótti að sögn gransamlega
ódýrt. Hinir tveir, Kjartan Gunn-
arsson framkvæmdastjóri og
Gunnar Snorri Gunnarsson sendi-
herra kröfðust hins vegar endur-
greiðslu, enda keyptu þeir sína
myndina hvor, sem þeir töldu vera
eftir Jón Stefánsson, á 450 og 370
þúsund krónur. Aflir kaupendumir
sögðu þó fyrir dómi að forsendan
fyrir kaupunum hefði verið sú að
verkin bæra höfundamafn Jóns
Stefánssonar og enginn þeirra
óskaði eftir eigendasögu verkanna
við kaupin.
í vitnisburði Jóns Óðins Ragn-
arssonar, sem keypti ódýrastu
myndina kom fram að hann hefði
fljótlega farið með myndina á verk-
stæðið Morkinskinnu til smávægi-
legra lagfæringa og þar hefði
starfsmaður verkstæðis sagt hon-
um að um fólsun væri að ræða.
Hefði starfsmaðurinn sagst geta
fengið vitneskju um það hjá ætt-
ingja málarans. Dóttir Jóns Stef-
ánssonar, Bryndís Jónsdóttir hús-
móðir, kom fyrir dóminn og sagðist
hafa verið beðin um að koma á um-
rætt verkstæði til að skoða mynd-
ina og áleit hún að myndin væri
ekki eftir fóður sinn. Sagði hún að
myndin væri illa unnin og hún liti
út fyrir að vera óklárað. Vitnaði
hún ennfremur til hálfsystur sinn-
ar, sem þekkir verk föður þeirra
enn betm-, sem sagði að verkið
væri falsverk.
Fullyrðir að ákærði hafi
falsað verkin
Ólafur Ingi Jónsson forvörður í
Morkinskinnu og téður starfsmað-
ur bar vitni fyrir dóminum og full-
yrti að ákærði hefði falsað umrætt
málverk og sagði ennfremur að
Jón Stefánsson hefði ekki getað
málað svo illa sem handbragðið á
málverkinu vitnaði um. Hefði hann
séð fjögur málverk eftir ákærða
síðan 1985 og sagði ákærða aldrei
hafa málað með olíu, en myndin er
máluð með blöndu af olíu og femis.
Verjandi ákærða dró í efa hæfni
vitnisins til að meta hvort málverk-
ið væri falsað og spurði vitnið í því
skyni um menntun sína. Sagðist
vitnið hafa fjórtán ára reynslu á
sínu sviði, en verjandi vitnaði þá í
orð erlends sérfræðings, Peters
Christians Mollers, sem sagði fyrir
fáeinum misseram að á íslandi
vantaði sérfræðinga í forvörslu.
Vitnið svaraði nokkram spurn-
ingum verjanda um eðli starfs for-
varða og sagði að þeir ynnu eftir
ákveðnum siðareglum og sagði að-
spurður að forvörðm’ myndi ekki
undirrita málverk með nafni lista-
manns í viðgerðarskyni.
Aðalmeðferð málsins lýkur fyr-
ir Hérðaðsdómi á mánudag, en þá
ber vitni dönsk kona, sem ákærði
segir að hafi selt sér tvær af þeim
þremur myndum, sem hann er
ákærður um að hafa falsað og
selt.